close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • UGANDA

  • Uganda

  •  

     Informacje o kraju


     

    POŁOŻENIE GEOGRAFICZNE

     

    Uganda jest niewielkim państwem (powierzchnia 241 038 km2;), położonym w Afryce Wschodniej. Leży nad brzegami Jeziora Wiktorii, którego wody stanowią południowo-wschodnią granicę kraju. Uganda nie ma dostępu do morza. Jest jednym z najwyżej położonych państw Afryki (średnia wysokość 1500 m n.p.m.). Zdecydowana większość kraju leży w północno-zachodniej części Wyżyny Wschodnioafrykańskiej. W zachodniej części Ugandy Wyżyna Wschodnioafrykańska przechodzi w Rów Środkowoafrykański. Znajdują się tam dwa duże jeziora, pomiędzy którymi wznosi się zrębowy masyw Ruwenzori. Najwyższym szczytem tych gór i całej Ugandy jest Szczyt Małgorzaty o wysokości 5109 m n.p.m.

    Poprzez Wyżynę Wschodnioafrykańską przepływa Nil Wiktorii wypływający z Jeziora Wiktorii. Rzeka ta, płynąc na północ, rozlewa się, tworząc jezioro Kioga o powierzchni 1 216 km⊃2;. Nil Wiktorii spływa na dno Rowu Środkowoafrykańskiego i wpada do Jeziora Alberta. Gęsta sieć rzeczna kraju jest zasobna w wody, a wszystkie rzeki na południu są stałe.

    Uganda jest bardzo zasobna w jeziora. Największym z nich, poza Jeziorem Wiktorii, jest Jezioro Alberta, które leży na dnie rowu tektonicznego, na granicy Ugandy i Demokratycznej Republiki Konga. Do innych dużych jezior Ugandy należą Jezioro Edwarda, leżące w Rowie Środkowoafrykańskim, oraz leżące w pobliżu Jezioro Jerzego.

    Fauna i flora

    Ze względu na średnią wysokość nad poziomem morza przeważającą formacją roślinną są sawanny. Południe kraju pokryte jest wilgotną, wysoko trawiastą sawanną z dużą liczbą

    drzew. Im dalej na północ, a zwłaszcza na północny wschód, tym sawanna staje się coraz bardziej sucha i uboga. Natomiast na południu kraju, a w szczególności w południowo-zachodniej jego części i nad Jeziorem Wiktorii, rosną lasy tropikalne z gatunkami drzew, które zrzucają liście w porze suchej. Powierzchnia lasów w Ugandzie została zmniejszona w wyniku wycinki drzew i obecnie lasy zajmują jedną czwartą powierzchni kraju.

    W Ugandzie występują głównie zwierzęta typowe dla terenów sawanny, w tym antylopy, żyrafy, bawoły i wielkie koty, takie jak lwy i gepardy. Z ptaków powszechne są strusie i flamingi żyjące nad wodami jezior. W sumie występuje tam ok. 1000 gatunków ptactwa. W wodach wielkich jezior żyje stosunkowo mała liczba gatunków ryb, z których przeważają  okonie nilowe i sumy.

    W Ugandzie znajdują się 32 obszary ustawowo chronione, których łączna powierzchnia to 8% ogólnej powierzchni kraju. Ponadto jest siedem parków narodowych, spośród których najważniejsze to Park Narodowy Wirunga i Park Narodowy Kabalega Falls.

     

    LUDNOŚĆ

     

    Uganda zajmuje 36. miejsce na świecie pod względem ludności, której liczba wynosi 34,758,809  co stanowi 144,2 osób/km⊃2;. Główne grupy etniczne to: Baganda 16.9%, Banyakole 9.5%, Basoga 8.4%, Bakiga 6.9%, Iteso 6.4%, Langi 6.1%, Acholi 4.7%, Bagisu 4.6%, Lugbara 4.2%, Bunyoro 2.7%, i inne 29.6%

     

    Struktura ludności wygląda następująco:

     

    00-14 lat –  48.9%, w tym mężczyzn: 8,467,172 i kobiet:  8,519,723

    15-64 lat – 50 %, w tym mężczyzn: 8,473,780 i kobiet:  8,567,367

    Ponad 65 lat – 2.1%, w tym mężczyzn: 323,508 i kobiet: 407,259

     

    Struktura ludności ze względu na płeć:

     

    Urodzenia:                                                1.03 mężczyzny / 1 kobietę

    Poniżej 14 roku życia:                           0,99 mężczyzny / 1 kobietę

    15 – 24 lata:                                            0,99 mężczyzny / 1 kobietę

    25 – 54 lata:                                            1 mężczyzna / 1 kobietę

    55 – 64 lata:                                            0,89 mężczyzny / 1 kobietę

    Powyżej 64 roku życia                          0,8 mężczyzny / 1 kobietę

     

    Średnia wieku:             15, 5 lat

    W tym mężczyzn:          15, 4 lat

    Kobiet:                               15.5 lat 

     

    Średnia wzrostu populacji3.32%

     

    Średnia długość życia53.98  lat (208. miejsce na świecie)

    W tym:

    Mężczyźni:                    52.65 lata

    Kobiety:                        55.35 lata

     

    Wskaźnik śmiertelności matek przy porodzie:

    310 zgonów/100,000 urodzeń (36. miejsce na świecie)

     

    Wskaźnik śmiertelności noworodków:

    62.47 zgonów na 1,000 urodzeń ( 22. miejsce na świecie)

     

    OBSZAR

     

    Obszar Ugandy zajmuje 82. miejsce na świecie ze względu na powierzchnię całkowitą, która wynosi 241,038 km2, z czego 43,938 km2 stanowią wody śródlądowe.Uganda graniczy z Kenią (933 km granicy), Rwandą (169 km), Sudanem Południowym (435 km), Tanzanią (396 km) i Demokratyczną Republiką Konga (765 km).

     

    STOLICA

     

    Kampala (1.72  milionów ludności)

    Pozostałe duże miasta to: Gulu, Lira, Mmbarara i Jinja.

     

    JĘZYKI URZĘDOWE

     

    Językiem urzędowym jest język angielski.

    Ponadto głównie w stolicy używany jest język ganda lub luganda należący do grupy językowej nigersko-kongijskich, który również bywa uczony w szkole. W pozostałych częściach kraju można spotkać języki nigersko- kongijskie, nilo-saharyjskie, suahili i arabski.

     

    1.2. Warunki klimatyczne

     

    Uganda leży w strefie klimatu podrównikowego wilgotnego. Z reguły okres bezdeszczowy w Ugandzie trwa około trzech miesięcy. Średnia roczna suma opadów wzrasta od 700–800 mm na wschodzie i 900–1000 mm w kotlinach do 1500 mm i więcej na południu i wybrzeżach Jez. Wiktorii oraz na stokach gór.

    Średnie wartości temperatur w południowej części kraju wahają się od 20 do 22 °C, a na północy kraju od 24 do 26 °C. W czasie pory suchej wartości te dochodzą do 29 °C. W wielu miejscach Ugandy wysokość wpływa na obniżenie temperatur. W górach temperatury spadają nawet do 10 °C.

     

    1.3. Główne bogactwa naturalne

     

    Do głównych bogactw naturalnych należą: miedź, kobalt, energia wodna, wapień, sól, grunty orne i złoto.

     

    1.4. System walutowy, kurs i wymiana

     

    Walutą Ugandy jest szyling ugandyjski (UGH), którego równowartość to:

    1000 UGX  = 1.2O PLN
    1000 UGX = 0.387 USD
    1000 UGX = 0.289 EUR (2012 r.)

     

    1.5. Religia

    Większość mieszkańców Ugandy stanowią chrześcijanie, wśród nich:

    Ø  katolicy                 41.9%,

    Ø  protestanci           42%

    Ponadto:

    Ø  muzułmanie                        12.1%,

    Ø  inne wyznania                    3.1%,

    Ø  niewierzący                         0.9%

     

    1.6. Infrastruktura transportowa (przejścia graniczne, lotniska, porty)

     

    DROGI

     

    Istnieją dwa główne międzynarodowe szlaki handlowe: Kampala-Mombasa oraz Kampala-Dar es Salaam, które umożliwiają Ugandzie lepszą integrację z Afryką Wschodnią, a ponadto zapewniają dostęp do morza. Północny korytarz umożliwia międzynarodową łączność z Burundi, Demokratyczną Republiką Konga, Rwandą, Sudanem Południowym i Kenią oraz łączy Ugandę z nadbrzeżną Mombasą. Korytarz centralny zapewnia łączność z Burundi, Rwandą, Tanzanią i alternatywnie zapewnia dostęp  do nabrzeżnego Dar es Salaam. W ciągu ostatnich kilku lat utrzymanie jakości północnego korytarza stało się jednym z celów strategicznych Ugandy, co umożliwia utrzymanie wysokiej jakości ok. 650 km dróg. Jakość dróg w Ugandzie jest lepsza niż większości dróg państw Afryki Wschodniej. 87% dróg Ugandy jest w stanie dobrym lub wystarczająco dobrym. AlphaProblemem jest fragmentaryczność sieci drogowej. Większość dróg łączy ośrodki miejskie z ich przedmieściami. Niejednokrotnie brakuje jednak dróg łączących poszczególne ośrodki miejskie bądź ich stan techniczny jest niewystarczający. 

     

    KOLEJ

    Uganda szczyci się jednym z niewielu międzynarodowych systemów kolejowych w Afryce, łączących Ugandę z Kenią, który został opracowany jako zintegrowane działania obu krajów opartych na partnerstwie między Ugandy Railway Company (URC) i Kenya Railway (KRC). Kolej ułatwia transport towarów i umożliwia uniknięcie nieprzewidzianych opóźnień. Sieć URC składa się z czterech linii o łącznej długości 1.350 km torów, z czego 259 km są obecnie wykorzystywane na podstawie dwustronnych koncesji z Kenią.

     

    LOTNISKA

    W 2001 r. Uganda zrezygnowała z narodowego przewoźnika i umożliwiła ruch zliberalizowany. Po początkowym spadku, w 2007 nowy przewoźnik, Air Uganda, utworzony przy pomocy finansowania z Aga Khan Foundation, spowodował znaczny przyrost liczby pasażerów (z poniżej 1 miliona pasażerów rocznie w 2004 r. do około 2,5 mln miejsc w roku 2009). Otwarcie się na rynek spowodowało bardzo korzystne rezultaty. Obecnie nie tylko przewoźnicy spoza Ugandy mogą przewozić pasażerów, ale również otwierać w Ugandzie regionalne oddziały. Pozytywnym czynnikiem rozwoju lotnictwa jest dobra infrastruktura Ugandy.  Przykładem jest zakupiony w 2007 roku nowoczesny system radarowy dla ruchu lotniczego. Niemniej jednak, np. łączność Ugandy z Rwandą czy Burundi nadal pozostaje ograniczona ze względu na ilość lotów oraz ich szybkość i wygodę.

     

    1.7. Obowiązek wizowy

     

    Od obywateli polskich wymagana jest wiza pobytowa. Wiza jednorazowa kosztuje 40 Euro i daje możliwość pobytu przez okres trzech miesięcy. Dostępna jest również wiza w wysokości 80 euro, która umożliwia wjazd wielokrotny przez okres sześciu miesięcy. Wizę można otrzymać na lotnisku w Entebbe w pobliżu Kampali lub na każdym innym przejściu granicznym. Do aplikacji wizowej należy dołączyć dokumenty informujące o celu pobytu i 2 fotografie.

     

    1.8. Wykaz świąt państwowych

     

    1 stycznia                   Nowy Rok

    26 stycznia                Dzień Wyzwolenia

    8 marca                      Dzień Kobiet

    Wielki Piątek

    Poniedziałek Wielkanocny

    1 Maja                         Dzień Pracy

    3 czerwca                   Dzień Męczenników

    9 czerwca                   Dzień Bohaterów Narodowych

    koniec Ramadanu

    9 października            Dzień Niepodległości 

    26 października         Święto Ofiar (Eid al-Adha)
    25 grudnia                  Wigilia

    26 grudnia                  Boże Narodzenie
     

     

    System administracyjny


     

    2.1. Ustrój polityczny

    Uganda jest  republiką konstytucyjną. Konstytucja Ugandy została uchwalona 8 października  1995 roku, a poprawki wprowadzono w roku 2005. Na czele państwa stoi prezydent. Od 1986 roku jest nim Yoweri Museveni. Prezydent mianuje premiera, którym obecnie jest Amama Mbabazi. Parlament tworzy Zgromadzenie Narodowe, na które składa się 303 członków. W latach 1986–2005 system wielopartyjny był bardzo ograniczony. Pomimo prawa do rejestracji partie polityczne nie miały realnych możliwości dostępu do środków masowego przekazu i elektoratu. Trwający wówczas konflikt wewnętrzny przyczynił się do przeprowadzenia w 2005 roku referendum konstytucyjnego przywracającego system wielopartyjny.

    Uganda dzieli się na 112 dystryktów w ramach czterech regionów administracyjnych (Północny, Południowy, Wschodni i Zachodni). Obok administracji państwowej sześć tradycyjnych królestw Bantu posiada pewien stopień autonomii. Należą do nich Królestwa Toro, Ankole, Busoga, Bunyoro, Buganda i Rwenzururu.

     

     2.2. Władza ustawodawcza i wykonawcza

    Zgodnie z konstytucją z 1995 roku Uganda jest republiką, z prezydentem wybieranym w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję. Władza wykonawcza należy do rządu, z premierem na czele. Premier jest mianowany przez prezydenta, a jego nominację zatwierdza przez parlament. Faktyczną władzę sprawuje prezydent, który również wybiera poszczególnych ministrów spośród Zgromadzenia Narodowego. Premier asystuje prezydentowi i sprawuje funkcje pomocnicze.Władzę ustawodawczą sprawuje 375-osobowy, jednoizbowy parlament (Zgromadzenie Narodowe). Zgromadzenie Narodowe składa się z 238 deputowanych wyłanianych w wyborach powszechnych, 112 kobiet wybieranych bezpośrednio, 25 członków wybieranych przez grupy interesów (w tym przez armię: 10 osób, przez niepełnosprawnych: 5 osób, przez młodzież: 5 osób, przez pracowników: 5 osób) oraz  członków wybieranych ex officio przez prezydenta z racji pełnionych funkcji. Kadencja parlamentu trwa pięć lat.
     2.3. Struktura administracji gospodarczej

     

    Sprawy gospodarcze państwa należą do kompetencji Ministerstwa Handlu, Przemysłu i Współpracy Ugandy oraz  Ministerstwa  Planowania Finansów i Rozwoju Gospodarczego. Zgodnie z Konstytucją Ministerstwo Handlu ma za zadanie formułować, wspierać i zapewniać realizację programów, które promują rozwój i zróżnicowanie turystyki, handlu, industrializację itp. W ramach Ministerstwa Planowania Finansów działają komórki zajmujące się strategią, inwestycjami, prywatyzacją oraz małą i średnią przedsiębiorczością. W ramach Ministerstwa Handlu funkcjonuje osiem departamentów, w tym do spraw handlu międzynarodowego, turystyki, przemysłu i technologii.  Ministerstwo działa również poprzez takie instytucje jak:

    • MTAC – Management Training and Advisory Centre
    • UEBP – Uganda Export Promotion Board
    • UIRI – Uganda Industrial Research Institute
    • UNBS – Uganda National Bureau of Standards
    • UCE – Uganda Commodity Exchange

     

    Inne Ministerstwa zajmujące się kwestiami gospodarczymi to: Ministerstwo Rolnictwa, Przemysłu Zwierzęcego i Rybołówstwa;  Ministerstwo Energetyki i Zasobów Mineralnych; Ministerstwo Transportu i Pracy i Ministerstwo Turystyki.   

     

     

     2.4 Sądownictwo gospodarcze

    Sądownictwo w Ugandzie składa się z Sądu Najwyższego, Sądu Apelacyjnego (sędziowie są przedstawiani przez prezydenta i zatwierdzani przez parlament), w którego w skład wchodzi również Sąd Konstytucyjny oraz Wysoki Trybunał i Sądy Podległe (Subordinate Courts). Wysoki Trybunał wprowadził podział umożliwiający specyfikacje w danej dziedzinie prawa. Dlatego też, poza takimi wydziałami, jak rodzinny czy karny, funkcjonują wydziały cywilny i handlowy, ds. ziemi itp. Podległe Sądy również są wyspecjalizowane, czego przykładem jest sąd ds. przemysłu (Industrial Court). Konstytucja w art. 126 umożliwia pokojowe rozstrzyganie sporów za pomocą ADR (Alternative Dispute Resolution), które mają głównie zastosowanie w ramach sporów rozstrzyganych przez Wydział Handlowy Wysokiego Trybunału. Do innych sądów należą: Tax Appeals Tribunals, Family and Children’s Court, Land Tribunals, Local Council Courts, the Centre for Conflict Resolution oraz Uganda Human Rights Commission (UHRC).

     

     

    http://www.chamberuganda.com/About

    http://www.mtic.go.ug/index.php?/The-Project/organizational-structure/

    http://www.finance.go.ug/index.php/directorates/economic-affairs-directorate/investment-a-private-sector.html

    http://www.humanrights.dk/publications/publications+by+year

     

     

     

    Gospodarka


     

    3.1 Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej

    Uganda ma znaczące, poddane dotychczas jedynie wstępnym badaniom, zasoby naturalne, do których należą żyzne gleby, złoża miedzi, złota i innych minerałów oraz niedawno odkryte złoża ropy. Pomimo bogactw naturalnych najważniejszym sektorem gospodarki jest rolnictwo, które zatrudnia  ponad 80% siły roboczej. Od 1986 roku rząd ugandyjski, przy wsparciu międzynarodowych agencji, podejmuje działania na rzecz ustabilizowania gospodarki poprzez reformy walutowe, podnoszenie cen producentów na towary eksportowe, wzrost cen produktów ropopochodnych, a także poprawę płac w sektorze publicznym. W ostatnich latach Uganda otrzymała około 2 mld USD w ramach redukcji zadłużenia. Światowy kryzys gospodarczy w niewielkim stopniu wpłynął na sytuację gospodarczą Ugandy. Ze względu na przeprowadzone reformy wzrost PKB jest stosunkowo silny i utrzymuje się na poziomie ok. 6 %.  Na sytuację Ugandy negatywnie wpływa jednak niestabilność polityczna w Sudanie Południowym, który jest jej głównym partnerem eksportowym.

    3.2 Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne

     

    PKB:                                          21 mld USD (2012)

    Wzrost PKB:                            2.6% (2012)

    PKB na 1 mieszkańca:          1,400 USD (2012)

    PKB sektorami:

    ·      rolnictwo – 24,2%

    ·      przemysł - 26.5%

    ·      usługi - 49.3 (2012)

     

    Siła robocza:                            16.49 mln (2012)

     

    Inwestycje:                                         24.6% PKB (2012)

    Budżet (wpływy):                              3.102 mld USD

    Deficyt budżetowy:                           2.9% PKB (2012)

    Inflacja (ceny konsumenckie):      14% (2012)

    Wzrost produkcji przemysłowej:   3% (2012)

    Eksport:                                                 2.804 mld USD (2012)

    Import:                                                  5.187 mld (2012)

     

    3.3. Główne sektory gospodarki (o największym udziale w PKB w 2012r.)

     

    Rolnictwo                     24.2%

    Przemysł                      26.5%

    Usługi                           49.3% 

     

    Rolnictwo
    Uganda jest jednym z czołowych producentów kawy i bananów. Jest również największym producentem herbaty i bawełny (w tym bawełny organicznej), tytoniu, zboża, nasion (soja, słonecznik itp.), świeżych i konserwowych owoców, warzyw i orzechy, kwiatów i jedwabiu.

    Rybołówstwo
    Duże obszary wodne sprawiają, iż ryby i produkty rybne są głównym produktem eksportowym. Przychody z eksportu produktów rybnych wynoszą znacznie powyżej 100 mln USD rocznie.


    Leśnictwo
    Uganda posiada ponad 4,9 mln hektarów bogatej roślinności leśnej, która nadaje się do obróbki i eksportu drewna oraz mebli. 


    Produkcja
    Sektor produkcyjny w Ugandzie wzrasta średnio o 7,7 % rocznie. Możliwości istnieją praktycznie we wszystkich obszarach, począwszy od napojów, skóry, tytoniu, papieru, tkanin i odzieży po farmaceutykę, ceramikę, szkło, nawozy, plastik/PVC, montaż sprzętu elektronicznego oraz produktów medycznych.


    Górnictwo
    Uganda ma duże niewykorzystane złoża mineralne złota, ropy, wysokiej klasy cyny, wolframu itp. Istnieją również znaczne ilości gipsu i gliny. Uganda udostępnia specjalne ulgi w sektorze wydobywczym dla zagranicznych inwestorów.

     

     

    3.4 Struktura i kierunki handlu zagranicznego

     

    Uganda jest stroną Common Market for Eastern and Southern Africa (COMESA), East African Community (EAC) oraz Inter-Governmental Authority for Development (IGAD). Jednocześnie uczyniła integrację regionalną podstawowym elementem swojej strategii rozwoju, której celem jest dostosowanie zawieranych porozumień międzynarodowych i regionalnych do wewnętrznych regulacji prawnych. W ramach EAC państwa: Kenia, Tanzania, Uganda, Rwanda i Burundi w styczniu 2010 roku przyjęły wspólną zewnętrzną taryfę celną (CET), składającą się z trzech sektorów: 0% (na surowce i dobra inwestycyjne), 10% (dobra pośrednie) i 25% (gotowe produkty). Opłaty w wysokości do 100% stosuje się jedynie do produktów, które są uznane za wrażliwe w państwach członkowskich, a należą do nich kukurydza, ryż, cement, cukier i produkty mleczne. Ponadto w dniu 1 lipca 2010 r. wszedł w życie Protokół EAC dotyczący wspólnego rynku. Docelowo to porozumienie ma umożliwić swobodny przepływ towarów, usług, osób i kapitału w strefie o łącznej populacji 135 mln ludzi.  Uganda dotychczas wyeliminowała wszystkie cła importowe na towary pochodzące z EAC i przyjęła wspólne taryfy celne (Customs Union Common External Tariff). Pomimo tych zmian, zarówno Uganda, jak i pozostałe państwa EAC, muszą jeszcze podjąć szereg reform implementacyjnych.  

     

    Jednym z głównych partnerów handlowych Ugandy jest Unia Europejska. Większość eksportu Ugandy do państw UE stanowią żywność i kwiaty. Państwa UE eksportują zaś do Ugandy przede wszystkim  maszyny, samochody i chemikalia. W 2012 r. wymiana handlowa Ugandy z UE stanowiła 12,4% całego handlu.

     

    EKSPORT

     

    Całkowita wartość eksportu Ugandy w 2012 r. to 2.804 mld USD. Główne towary eksportowe to kawa, ryby i produkty rybne, herbata, bawełna,  kwiaty, produkty pochodzące z ogrodnictwa i złoto.

    Alpha

     

    W 2012 r. Uganda eksportowała głównie do:

    Unia Europejska             16,7 % (dane z 2012 r.) 

     

    1.      Kenia                  12,8%

    2.      Rwanda               10,7%

    3.      ZEA                     9,9%

    4.     DRK                     9,7%

    5.     Holandia               5,7%

    6.     Niemcy                 5,2% (dane z 2012 r.)

     

    IMPORT
    Łączna wartość przywozu towarów do Ugandy w 2012 r. to 5.187 mld USD. Według danych z 2012 r. większość produktów importowanych pochodzi z:
     

     Unia Europejska             10,4 % (dane z 2012 r.)

     

    1.     Kenia             16,6%

    2.     ZEA                14,5%

    3.     Indie              11,3%

    4.     Chiny            12,3,5%

    5.     RPA                4,2% (dane z 2012 r.)

     

    Przywożone towary to głównie:  sprzęty,  pojazdy, ropa naftowa, produkty medyczne i zboża.

     

     

    Bilans handlowy (%PKB)

     

    2003     2007    2008   2009   2010   2011   2012  

     

    Saldo wymiany handlowej      -8.8       -7.3     -11.2    -11.2   -9.6     -10.8    -12.6

     

    Export (f.o.b.)                                  7.2       11.1     13.5     13.4     13.1     13.3     11.1

     

    Import (f.o.b.)                                 16        20.1     24.7     24.5     22.7     24.1     23.7

    3.5 Uczestnictwo Ugandy w wielostronnych organizacjach i porozumieniach o charakterze ekonomicznym

    ACP, AfDB, AU, C, COMESA, EAC, EADB, FAO, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, IGAD, ILO, IMF, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO (correspondent), ITSO, ITU, ITUC, MIGA, NAM, OIC, OPCW, PCA, UN, UNAMID, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNMISS, UNOCI, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO, WTO.

     

    3.6 Relacje gospodarcze z UE

     

    UE od dawna jest partnerem rozwojowym Ugandy. Poprzez programy pomocowe wspiera projekty infrastrukturalne, w tym dotyczące poprawy sieci dróg, zwiększenia wydajności rolnictwa, promowania demokracji i dobrego zarządzania oraz działania na rzecz pokoju i stabilności w kraju. Strategia UE przewiduje przeznaczenie w latach 2008-2013 439 mln € na dalsze inwestycje w ramach inwestycji drogowych, rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa oraz wsparcia budżetowego.

     

    Polityka UE w zakresie rozwoju handlu w Ugandzie ma na celu zapewnienie, że Uganda będzie w stanie skorzystać z dostępu do rynku UE i stopniowo włączyć się do systemu handlu wielostronnego. Stosunki handlowe Unii Europejskiej z Ugandą oparte są na ramowej umowie o partnerstwie gospodarczym (tzw. interim EPA), która została parafowane przez kraje członkowskie Wspólnoty Afryki Wschodniej (EAC) i Komisję Europejską w listopadzie 2007 roku. Niniejsza Umowa stanowi krok w kierunku kompleksowej umowy o partnerstwie gospodarczym, której negocjacje są w toku.

     

     

    Dwustronna współpraca gospodarcza


     

    4.1. Gospodarcze umowy dwustronne

     

    Stosunki handlowe Unii Europejskiej z Ugandą oparte są na ramowej umowie o partnerstwie gospodarczym (Framework Economic Partnership Agreement –  FEPA), która została parafowana przez kraje członkowskie Wspólnoty Afryki Wschodniej (EAC) i Komisję Europejską w listopadzie 2007 roku. Niniejsza Umowa stanowi krok w kierunku podpisania kompleksowej umowy o partnerstwie gospodarczym, niemniej jednak do tej pory umowa przejściowa nie została ani podpisana, ani ratyfikowana przez ww. kraje. Po kilkuletnim impasie w tej sprawie w czerwcu 2010 roku odbyło się w Dar es Salaam spotkanie wszystkich stron na szczeblu ministerialnym. Podczas spotkania zdecydowano, że kraje EAC skupią się na negocjacjach pełnej umowy, tzw. full EPA. Ostatnie negocjacje na szczeblu eksperckim i technicznym odbyły się w maju 2012 roku w Mombasie (Kenia). Mimo wznowienia rozmów i spotkań eksperckich prace nad sfinalizowaniem umowy nadal przebiegają bardzo wolno.

     

    4.2. Handel zagraniczny

     

    W 2012 r. eksport towarów z Polski do Ugandy wyniósł 12,6 mln EUR. Wartość importu to 12,4 mln EUR, co klasyfikuje Ugandę na 119. miejscu w rankingu polskiego Ministerstwa Gospodarki (raport „Syntetyczna informacja o eksporcie i imporcie Polski za 2012 rok”). Saldo wymiany handlowej pomiędzy oboma krajami w 2012 r. wyniosło 0,3 miliona EUR. Wymiana ta stanowi zaledwie 0,01 % udziału zarówno w polskim imporcie jak i eksporcie. W 2012 r. odnotowano wzrost eksportu w stosunku do roku 2011. Eksport wzrósł o 106,9%, import zmalał o 1,8 %.

     

     

     

     

     

    Dostęp do rynku


     

    5.1. Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług

     

    Uganda jest państwem otwartym na inwestorów zagranicznych, zwłaszcza w ramach sektorów, które wspomagają rozwój jej gospodarki. Inwestorzy mogą zakładać zarówno własne firmy, jak i we współpracy z partnerami lokalnymi. Od 1991 roku ponad 2 000 przedsiębiorstw zainwestowało 2,5 mld dolarów USD w ramach działalności w sektorach rolnictwa, przemysłu czy transportu.

     

    Uganda jest atrakcyjnym miejscem do inwestowania w Afryce z następujących powodów:
     

    • położenie w centrum dynamicznie rozwijającego się rynku Afryki Wschodniej;
    • chłonność miejscowych rynków wewnętrznych (Afryka Wschodnia to ok 126 mln konsumentów);
    • niskie koszty pracy;
    • jedne z najniższych kosztów operacyjnych w Afryce Wschodniej;
    • dostępne indywidualne ulgi podatkowe;
    • stabilne prognozy wzrostu GDP w następnych latach;
    • zliberalizowana gospodarka;
    • występowanie złóż surowców;
    • względnie dobrze rozwinięta infrastruktura.


    Do priorytetowych sektorów inwestycyjnych Ugandy należą:

     

    • kwiaciarstwo,
    • przemysł i hodowla ryb,
    • uprawa bawełny i przemysł tekstylny,
    • budownictwo,
    • górnictwo,
    • artykuły spożywcze,
    • edukacja,
    • elektronika,
    • mleczarstwo,
    • turystyka.

     

    Od 1992 r. Uganda jest członkiem Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA), w ramach której inwestorzy zagraniczni mogą ubezpieczyć swoje inwestycje w Ugandzie od nieprzewidzianych wywłaszczeń, niestabilności waluty, naruszeń umów cywilnych itp.

     

    Potencjalnych inwestorów obwiązuje specjalna procedura uzyskiwania pozwolenia na prace (tzw. klasa D). Szczegółowe informacje można uzyskać pod adresem mailowym: info@ugandaimmigrationservices.com

     

     

    5.2. Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnianie obywateli RP

     

    Wniosek o pozwolenie na pracę w Ugandzie jest w rzeczywistości wnioskiem o zezwolenie na pobyt czasowy. Wniosek składany jest do Uganda High Commission w państwie, w którym aplikant rezyduje. Pozwolenie na pracę wydawane jest przez Departament Ministerstwa Spraw Wewnętrznych ds. Imigracji. Prawidłowo złożony wniosek jest rozpatrywany w przeciągu 45 dni. Po zatwierdzeniu wniosku kandydat może podjąć pracę.

     

    Istnieją 2 kategorie pozwoleń na pracę. Zezwolenie klasy F mogą uzyskać osoby o wysokich kwalifikacjach pożądanych na rynku pracy oraz posiadające odpowiedni dochód umożliwiający im akomodację i realizację planowanych działań. Drugą kategorią jest klasa G, która zezwala na podjęcie pracy w określonej firmie lub organizacji w Ugandzie. W tym przypadku jedynym zabezpieczeniem finansowym jest wymóg posiadania ekwiwalentu kosztów potrzebnych do pokrycia ceny biletu lotniczego do państwa pochodzenia. 

     

    Procedura aplikacyjna zazwyczaj zajmuje dużo czasu i wymaga przedstawienia oryginałów dokumentów podpisanych zarówno przez Departament Imigracji, jak i potencjalnego pracodawcę. Pomoc w załatwieniu formalności świadczy Uganda Immigration Relocation Services. Więcej informacji na stronie: http://ugandaimmigrationservices.com

     

    5.3. Nabywanie i wynajem nieruchomości.

    Na podstawie Konstytucji Ugandy z 1995 r. nieruchomość gruntową mogą nabyć na własność jedynie obywatele Ugandy. Cudzoziemcy mogą jednak grunty dzierżawić na okres 49 lub 99 lat. Ani indywidualni, ani też korporacyjni zagraniczni inwestorzy nie mogą nabywać ziemi do celów produkcji roślinnej lub zwierzęcej. Mogą ją jedynie wynająć lub wydzierżawić od obywateli Ugandy lub rządu.


    W celu nabycia nieruchomości zaleca się kontakt z profesjonalną kancelarią prawniczą, która po odnalezieniu nieruchomości i uzyskaniu zgody na jej sprzedaż, kontaktuje się z Land Office w celu jej rejestracji. Przed finalizacją transakcji potrzebna jest opinia licencjonowanego rzeczoznawcy. Po załatwieniu wszelkich formalności Urząd Gruntów wydaje zgodę na nabycie nieruchomości. Następnie nieruchomość jest wizytowana przez urzędnika w celu ustalenia odpowiedniej wysokości podatku od nieruchomości, którą uiszcza się w postaci opłaty skarbowej. Wysokość podatków regulują władze samorządów lokalnych, z tym że maksymalnie może on wynosić do 2 % wartości nieruchomości.      

     
    Po realizacji wszystkich formalności sporządzana jest umowa kupna – sprzedaży. Zazwyczaj wymagany jest depozyt w wysokości 20% wartości, a następnie całość kwoty należy zapłacić w przeciągu 30 do 60 dni.


    Formularz transferu, jak również kopia umowy i dowód wniesienia opłaty skarbowej, przekazywane są do sekretarza Departamentu Urzędu Gruntów, gdzie również należy uiścić opłatę rejestracyjną. Proces rejestracji trwa ok. 3 tygodni.

     

     

    5.4. System zamówień publicznych

     

    W 2003 r. przyjęto ustawę dotyczącą prawa zamówień publicznych (Public Procurement and Disposal of Public Assets Act 1 of 2003), która weszła w życie 21 lutego 2003 r. Na jej podstawie uruchomiono organ kontroli i monitoringu - Public Procurement and Disposal of Public Assets Authority. Ustawa obejmuje wszelkie zasady funkcjonowania systemu zamówień publicznych, w tym wprowadza kodeks postępowania, jak również sankcje karne i dyscyplinarne za jej naruszenie. Uzupełnieniem są akty wykonawcze, decyzje, formularze itp. Wszelkie szczegóły dotyczące zamówień publicznych, jak również obowiązujące akty prawne, są dostępne na stronie PPDA: http://www.ppda.go.ug

     

    5.5. Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej

     

    Uganda jest członkiem Światowej Organizacji Handlu oraz Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO). W 2010 r. weszła w życie nowa ustawa dot. znaków towarowych  The Trademarks Act (2010), zastępująca i dostosowująca normy prawa wewnętrznego do międzynarodowych standardów. Nadal jednak pozostają duże problemy z implementacją i przestrzeganiem ustawy oraz norm międzynarodowych. Pozostałe akty prawne regulujące prawa własności przemysłowej i intelektualnej to:

     

    ·  The Trade Secrets Protection Act, 2009

    ·  The Copyright and Neighbouring Rights Act, 2006

    ·  The Patents (Amendment) Act, 2002

    ·  The Patents Act, 1993

    ·  The United Kingdom Designs (Protection) Act, 1937

     

     

    5.6. Informacja o aktach prawnych

     

    Prawa i bezpieczeństwo inwestycji chronione są Konstytucją z 1995 r. oraz Investment Code Act Cap 92 Laws of Uganda 2000 edition. Na mocy tej ustawy została powołana agencja rządowa (The Uganda Investment Authority - UIA), której celem jest promocja i wzmacnianie prywatnych inwestycji w Ugandzie.

     

    Ponadto Uganda wprowadziła szereg przywilejów w celu pozyskania inwestycji, do których należą:

     

    • możliwość uzyskania początkowego zasiłku inwestycyjnego na zakup maszyn i urządzeń (50-75%);
    • możliwość rozłożenia spłaty kosztów początkowych na okres 4 lat po 25%;
    • możliwość pokrycia wydatków na badania naukowe, szkolenia, poszukiwanie złóż (do 100%);
    • zniżki na zakup materiałów hotelowych, szpitalnych i budynków przemysłowych (20%);
    • dostępność stawek amortyzacyjnych (w przypadku aktywów – 20 %, hotele, szpitale, itp. – 5%);
    • zwolnienie z ceł i podatku przyrządzeń instalacji i maszyn importowanych.
       

    Wszelkie informacje można uzyskać na stronie: http://www.ugandainvest.go.ug

     

    Warto też zaznaczyć, iż szczegóły dotyczące wymiany handlowej z UE reguluje Ramowa umowa o partnerstwie gospodarczym (FEPA) z 2007 r., która zapewnia państwom członkowskim EAC zwolnienie z ceł. Docelowo Uganda będzie musiała zliberalizować 82,5%  swojego handlu z UE w przeciągu kolejnych 25 lat. Obecnie znaczna część handlu jest objęta taryfami i dotyczy zwłaszcza produktów spożywczych.   

     

    Przydatne linki i kontakty


     

    6.1. Administracja gospodarcza

     

    Ministerstwo Handlu, Przemysłu i Współpracy

    Plot 6/8, Parliamentary Avenue
    P.O. Box 7103 Kampala
    Tel: 256-41-314000

    http://www.mtic.go.ug/

     

    Ministerstwo Rolnictwa

    Plot 5, Kyadondo Road.

    Block A, Legacy Towers

    NAKASERO

     P.O. Box 34518

    Kampala, Uganda

    Fax: 256 414 255183

    http://www.agriculture.go.ug/

     

    Ministerstwo Zasobów Wodnych i Ochrony Środowiska

    P.O.Box 20026
    Kampala, Uganda

    Tel: +256 414 505942

    http://www.mwe.go.ug/

     

     

    Ministerstwo Turystyki

    P. O. Box 4241

    Farmers House, Parliament Avenue.

    Kampala, Uganda

    http://tourism.go.ug/

     

    Ministerstwo Energetyki i Zasobów Naturalnych

    P O Box 7270
    Kampala
    Tel. +256 414 311 111  

    http://www.energyandminerals.go.ug/

     

    Uganda Investments Authority

    The Investment Centre,Plot 22B Lumumba Avenue ,
    TWED Plaza P.O. Box 7418 Kampala, Uganda
    Tel: 256-414-301000
    Fax: 256-414-342903
    E-mail: info@ugandainvest.go.ug

    http://www.ugandainvest.go.ug/

     

    Strony internetowe z ogłoszeniami o przetargach:

    http://www.ppda.go.ug/

    http://ppda.go.ug/tenderportal/

     

    25 września 2013 (ostatnia aktualizacja: 25 września 2013)

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: