close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • WENEZUELA

  • Wenezuela

    •  

       Informacje o kraju


       

       

      1.1.Położenie geograficzne, ludność, obszar, stolica, języki urzędowe

       

      Położenie geograficzne: Wenezuela, o całkowitej powierzchni 916,4 tys. km2, leży w północnej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Atlantyckim i Morzem Karaibskim. Od zachodu graniczy z Kolumbią, od południa z Brazylią a od wschodu z Gujaną. Całkowita długość granic wynosi 4993 km, w tym z Brazylią - 2200 km, z Kolumbią - 2050 km i z Gujaną - 743 km. Stolica – Caracas (ok. 7 mln mieszkańców) - położona jest na północy kraju,  37 km od wybrzeża Morza Karaibskiego.        

      Ludność: Liczba ludności - ok. 27 mln, średnia gęstość zaludnienia - 25 osób/km2. Ok. 80% ludności zamieszkuje miasta, głównie na wybrzeżu. W południowej części kraju, na powierzchni odpowiadającej połowie całego terytorium Wenezueli mieszka jedynie 10% ogółu ludności. Brak jest wyodrębnionych grup etnicznych, większość mieszkańców Wenezueli pochodzi z wymieszania Europejczyków z Indianami południowoamerykańskimi i Afrykanami. Znaczna grupa ludności ma udokumentowane pochodzenie europejskie (głównie hiszpańskie, portugalskie, włoskie i niemieckie). Dużą grupę, ok. 4-5 mln osób, stanowią Kolumbijczycy o różnym statusie (naturalizowani Wenezuelczycy, uchodźcy lub nielegalni imigranci). Na południu i wschodzie kraju mieszkają plemiona indiańskie, które ze względu na odległość od innych skupisk ludności i utrudnienia komunikacyjne utrzymują swoją odrębność etniczną. Ogółem liczą one 500 tys. osób, główne grupy etniczne to Guajiro, Warao i Pemon.

       

      Język urzędowy: Oficjalnym językiem jest hiszpański. Wspólnoty indiańskie porozumiewają się swoimi tradycyjnymi narzeczami.     

       

      1.2.Warunki klimatyczne

       

      Wenezuela leży w strefie klimatu równikowego z wyraźnie wyróżniającą się porą deszczową, która trwa tu od maja do października. Na Wyżynie Gujańskiej panuje klimat równikowy wilgotny, przechodzący na północnym wschodzie w podrównikowy wilgotny. Na pozostałym obszarze panuje przeważnie klimat podrównikowy suchy, wysoko w górach występują strefowe górskie odmiany klimatu. Suma roczna opadów wynosi od 200-300 mm na północnym zachodzie, 800-1400 mm w dorzeczu Orinoko, do 2000 mm na Wyżynie Gujańskiej i 3000 mm na wschodnich stokach Cordillera de Mérida. Wahania temperatur pomiędzy najcieplejszym i najzimniejszym miesiącem roku są niewielkie. Ciepły Prąd Karaibski podnosi temperaturę na wybrzeżu do ok. 27°C. Podobna temperatura charakteryzuje obszary pozostałej części kraju, średnie miesięczne temperatury powietrza wynoszą 24-28°C. Jedynie w górach temperatura jest wyraźnie niższa. Średnia temperatura powietrza i średnie opady dla stolicy kraju Caracas wynoszą: w styczniu 19°C i 22 mm, w lipcu 21°C i 97 mm.

       

                     1.3. Główne bogactwa naturalne

       

      Wenezuela ma szóste co do wielkości rozpoznane rezerwy „lekkiej” ropy naftowej na świecie oraz największe na świecie rezerwy „ciężkiej” ropy i bitumenu. Ponadto, posiada bogate zasoby gazu ziemnego, żelaza, niklu, węgla, boksytów, fosfatów, cynku, a także miedzi, złota i diamentów.

       

      1.4.System walutowy, kurs, wymiana

       

      Walutą Wenezueli jest bolivar fuerte (silny boliwar, obowiązujący od denominacji w dniu 1 stycznia 2008 r.) o nominałach 0,01; 0,05; 0,10; 0,125; 0,25; 0,50; 1 (monety); 2; 5; 10; 20; 50; 100 (banknoty). W Wenezueli od dewaluacji z lutego 2013r. obowiązuje sztywny kurs walutowy, tj. 6,30 boliwara za 1 USD. Wymiany pieniędzy można dokonać tylko w banku lub w uprawnionych do tego kantorach sieciowych (np. Italcambio). Na międzynarodowych lotniskach, w strefach turystycznych lub w centrach miast często operują osoby, oferujące nielegalną wymianę dewiz po korzystniejszym kursie. Należy unikać takiej wymiany pieniędzy, gdyż za nielegalną wymianę dewiz grożą surowe kary – konfiskata wymienianych środków oraz wysoka grzywna lub kara pozbawienia wolności.

       

      1.5.Religia

       

      Katolicyzm – 96%, protestantyzm – 2%, inne (judaizm, islam, tradycyjne indiańskie wierzenia) – 2%

       

      1.6.Infrastruktura transportowa

       

      Główne miasta Wenezueli łączy sieć autostrad stosunkowo dobrej jakości. Ze względu na brak sieci kolei oraz niski koszt paliwa, transport odbywa się w zasadzie drogą lądową. Do niektórych części kraju możliwe jest dotarcie jedynie drogą morską (wysepki i niektóre osady na wybrzeżu) lub lotniczą (np. w stanach Bolivar, Amazonas i Delta Amacuro).

       

      1.7.Obowiązek wizowy

       

      Obywatele polscy udający się do Wenezueli w celach turystycznych (do 90 dni) są zwolnieni z obowiązku wizowego. Na pobyt dłuższy niż 90 dni lub w innym celu (praca, nauka, biznes) konieczna jest wiza, wydawana przez Ambasadę Boliwariańskiej Republiki Wenezueli w Warszawie. Przy przekraczaniu granicy (wjazd i wyjazd) konieczne jest wypełnienie tzw. karty migracyjnej.

       

      1.8.Wykaz świąt państwowych

       

      1 stycznia - Nowy Rok, Karnawał (2 dni, w zależności od daty Świąt Wielkanocnych),  Wielki Tydzień (czwartek i piątek przed Wielkanocą), 19 kwietnia  – Deklaracja Niepodległości, 1 Maja –  Święto Pracy, 24 czerwca – rocznica bitwy pod Carabobo,  5 lipca – Dzień Niepodległości, 24 lipca – rocznica urodzin Simona Boliwara, 12 października – Dzień Indiańskiego Oporu, 25 grudnia – Boże Narodzenie. Niektóre poniedziałki (mniej więcej raz na 6 tygodni) są tzw. poniedziałkami bankowymi, wszystkie banki są wówczas nieczynne.

       

       

      System administracyjny


       

       

      2.1.Ustrój polityczny

       

      Wenezuela, zgodnie z konstytucją z 1999 r., jest demokratyczną republiką federalną, opierającą się na zasadach sprawiedliwości społecznej, państwa prawa i poszanowania suwerenności. Głową państwa jest prezydent, wybierany na sześcioletnią kadencję w wyborach powszechnych. Stoi on na czele rządu, sprawując władzę wykonawczą. Władzę ustawodawczą sprawuje jednoizbowy parlament. Władza sądownicza to Najwyższy Trybunał Sprawiedliwości, którego członkowie w liczbie 32 są desygnowani przez Zgromadzenie Narodowe na okres 12 lat. Dodatkowo, w Wenezueli podobnie jak w innych krajach, istnieje funkcja rzecznika praw obywatelskich (ombudsman) oraz działa Krajowa Rada Wyborcza, nadzorująca procesy wyborcze i referendalne.

       

      Terytorium Wenezueli dzieli się na 23 stany i Dystrykt Federalny ze stolicą. Stany i municypia korzystają z konstytucyjnie zagwarantowanej autonomii, pozwalającej na prowadzenie szeregu polityk lokalnych. Gubernatorzy stanów, członkowie stanowych i miejskich rad ustawodawczych oraz burmistrzowie municypiów wybierani są co 4 lata w wyborach lokalnych.

       

      2.2.Władza ustawodawcza

       

       Władzę ustawodawczą sprawuje jednoizbowe Zgromadzenie Narodowe, składające się ze 167 deputowanych, wybieranych w wyborach powszechnych na pięcioletnią kadencję. Deputowani wybierani są w stanach, liczba deputowanych zależna jest od liczby mieszkańców poszczególnych stanów. System wyborczy jest mieszany – część deputowanych wybierana jest w jednomandatowych okręgach wyborczych, część z list ustalanych przez partie i komitety wyborcze (liczba mandatów rozdzielana metodą d’Hondta). W ten sam sposób wybiera się tzw. zastępców deputowanych, którzy zastępują deputowanych w przypadku śmierci bądź niezdolności do pełnienia mandatu.  Przewodniczy Zgromadzenia wybierany jest każdego roku zwykłą wiekszością głosów deputowanych. Obecnie Diosdado Cabello. Zgromadzenie Narodowe może przyznać prezydentowi nadzwyczajne uprawnienia ustawodawcze (możliwość wydawania dekretów z mocą ustawy).

       

      2.3.Władza wykonawcza

       

      Władzę wykonawczą sprawuje prezydent,od 14.04.2013r. Nicolas Maduro, który jest jednocześnie szefem rządu. Mianuje on wiceprezydentów i ministrów. Kontrolna rola parlamentu jest ograniczona – rząd ma obowiązek przedłożenia corocznego sprawozdania przed Zgromadzeniem Narodowym, nie istnieje jednak instytucja wotum zaufania lub nieufności wobec rządu czy poszczególnych ministrów.

       

      2.4.Struktura administracji gospodarczej

       

      Większość zadań z zakresu administracji gospodarczej wykonuje rząd. Zgodnie z obowiązującym ustawodawstwem rząd sprawuje pełną kontrolę nad strategicznymi sektorami gospodarki, m.in. wydobyciem ropy naftowej. Inne centralne organy administracji gospodarczej to m.in. Bank Centralny Wenezueli, SENIAT (zarząd nad administracją podatkową i celną), SUDEBAN (nadzór bankowy), CADIVI (Komisja ds. Administrowania Dewizami, kontrolująca przepływ dewiz w warunkach sztywnego kursu walutowego), Indepabis (Instytut Ochrony Konsumenta w Dostępie do Dóbr i Usług). Istnieją także liczne agencje rządowe w postaci funduszy i agencji rozwoju.

       

      Od 2013r. istnieje Nowy System Zarządzania Dewizami (SICAD) w Wenezueli, który jest alternatywną formą pozyskiwania dewiz przez firmy, które podczas aukcji przy zamkniętych kopertach mają możliwość zakupu dolarów amerykańskich po kursie wyższym niż oficjalny (6,30 boliwarów za 1 dolara). System zastąpił dotychczasowy mechanizm SITME polegający na zakupie obligacji krajowych. Po udanym zakupie dolarów na aukcji firmy otrzymują kredyt od banku, w którym złożyły zamówienie, jaki mogą przekazać zagranicznemu dostawcy towaru. Bank Centralny oraz PDVSA wypłacają dewizy dostawcy w momencie, kiedy towar znajduje się w porcie.

       

      Pierwsza aukcja odbyła się 19 marca br. pod nadzorem Najwyższego Organu Optymalizacji Systemu Wymiany Walut, Ministra Planowania i Finansów, Jorge Giordani, Szefa Centralnego Banku Wenezueli, Nelsona Merentes oraz Prezesa firmy PDVSA  Rafaela Ramirez. Banki mogły przyjmować zamówienia na dewizy od firm do godziny 14h, natomiast do godziny 16h zamówienia mogły być składane do Banku Centralnego.  Wysokość wystawionych na pierwsza aukcję dolarów to 200 milionów. Firmy mogły ubiegać się o zakup maksymalnie 1% czyli 2 milionów USD, a minimalnie  30.000 USD. W aukcji mogły wziąć udział jedynie osoby prawne, zarejestrowane w systemie wymiany walut CADIVI. Najniższą cenę za dolara, jaką firmy mogły zaproponować podczas aukcji to 6,3 BSF. Nieznana jest cena za jaką dokonano sprzedaży dewiz podczas pierwszej aukcji, jednak analitycy estymują wartość między 11 a 18 BSF za dolara. W marcowej aukcji wzięły udział 383 firmy z  priorytetowych sektorów: żywnościowy, farmaceutyczny, przemysłowy i handlowy oraz zakupiły średnio po 500 000 USD.

       

      W 2012 import Wenezueli przekroczył 56 miliardów dolarów. System CADIVI udostępnił jedynie 59% zapotrzebowania na dewizy czyli nieco ponad  33 miliardy USD, system SITME tylko 14% czyli  niecałe 8 miliardów USD, natomiast 27% dewiz zostało zakupione na czarnym rynku.

       

      Wadą nowego systemu sprzedaży dewiz jest nieprzejrzysty sposób wyboru najlepszej ceny za dolara, biurokratyczny system składania wniosków o dewizy, brak informacji na temat przedziału czasowego między kolejnymi aukcjami ,co utrudnia firmom rozsądne planowanie, a także brak dostępu do uczestnictwa w aukcji dla małych przedsiębiorstw oraz osób fizycznych. Zaletą nowego sytemu ma być zwiększona kontrola użycia dewiz oraz wyeliminowanie malwersacji finansowych.

       

      2.5.Sądownictwo gospodarcze

       

      Sądownictwo gospodarcze w Wenezueli dzieli się na zwyczajne i specjalne. W trybie zwyczajnym sprawy z zakresu gospodarczego rozstrzygają zgodnie z kompetencją miejscową sądy handlowe pierwszej instancji. Od ich wyroku przysługuje odwołanie do sądu handlowego drugiej instancji. Najwyższą instancją (wniosek o kasację wyroku) jest Sala Cywilna Najwyższego Trybunału Sprawiedliwości.

       

      Jeżeli wartość przedmiotu sporu nie przekracza progu 10 tys. boliwarów  sprawa może być rozstrzygnięta w pierwszej instancji przez tzw. sędziów pokoju (jednoosobowe sądy na poziomie dzielnic i gmin, prowadzące zazwyczaj postępowanie pojednawcze) lub przez sądy municypalne (jednoosobowe sądy, które w drobnych sprawach cywilnych i handlowych mogą rozstrzygać w pierwszej instancji).

       

      Sądownictwo specjalne w sprawach gospodarczych polega na rozstrzyganiu spornych kwestii poprzez arbitraż. Podstawową formą arbitrażu jest arbitraż stołecznej Izby Handlowej. W zależności od zapisów w umowach handlowych, strony mogą poddać się arbitrażowi instytucji międzynarodowych, z pominięciem Izby Handlowej. Od 2008 r. Wenezuela stopniowo dąży do rewizji zapisów dotyczących międzynarodowego arbitrażu w istniejących i przyszłych umowach, na rzecz zwiększenia roli wenezuelskich trybunałów w rozstrzyganiu spraw spornych w umowach dwustronnych. Zdaniem niektórych prawników wenezuelskich, międzynarodowy arbitraż stoi w sprzeczności z 1 artykułem Konstytucji Boliwariańskiej Republiki Wenezueli, który definiuje niezawisłość kraju jako niezbywalne prawo narodu do samostanowienia.

       

      Gospodarka


       

       

      3.1.Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej

       

      Podstawą gospodarki Wenezueli jest wydobycie oraz eksport ropy naftowej (kraj jest jednym z 5 członków-założycieli OPEC), rud żelaza i ich przetworów. Gospodarka jest silnie uzależniona od sektora energetycznego, który wytwarza blisko 50% PKB oraz stanowi ponad 95% wenezuelskiego eksportu. Główni partnerzy handlowi Wenezueli to Stany Zjednoczone (14% importu i 47,4% eksportu), Chiny ( 4,7% i 12,5%),Unia Europejska (6,5% i 5,0%).  Jako nowych, nietradycyjnych partnerów handlowych wymienia się Kubę, Chiny, Indie, Białoruś, Rosję i Iran, z którymi podpisano umowy o współpracy, przede wszystkim w sektorze energetycznym. W związku z przystapieniem w 2012r.Wenezueli do bloku południa Mercosur oczekuję wzrostu w imporcie oraz eksporcie z Brazylią, Argentyną, Urugwajem. Główne produkty eksportowe Wenezueli to: ropa naftowa, żelazo, stal, aluminium, artykuły aluminiowe i chemiczne oraz części samochodowe. Importowane zaś są przede wszystkim maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy, wyposażenie elektryczne i elektroniczne, produkty farmaceutyczne, żywność i artykuły chemiczne.

       

      Według ostatecznych danych Banku Centralnego Wenezueli (BCV), gospodarka wenezuelska zanotowała w 2014 r. wzrost PKB w wysokości 2,8%. Kraj wszedł w okres niższego niż średnia regionalna wzrostu gospodarczego spowodowanego między innymi ogromnymi wydatkami rządowymi związanymi z  kampania wyborczą. Niepokojącą tendencją jest zmniejszenie się w ostatnich produkcji sektora prywatnego. Spadek ten jest konsekwencją przeprowadzonych przez rząd wywłaszczeń i nacjonalizacji, które zwłaszcza w pierwszej połowie ub.r. z dużym rozmachem forsował prezydent Chavez. Sektor prywatny w 2014 r. praktycznie nie generował żadnych nowych inwestycji, próbując raczej zachować istniejące moce wytwórcze.

       

      Podobnie jak w latach poprzednich, gospodarka wenezuelska jest uzależniona od dochodów z ropy naftowej. Każde 95 ze 100 dolarów wpływających do budżetu państwa z eksportu pochodziła ze sprzedaży surowca.  92% eksportu Wenezueli stanowi ropa naftowa. Duży spadek w roku 2014 ceny surowca na rynku międzynarodowym pozostawił kraj w głębokim kryzysie, którego skutki odczuły wszystki9e sektory gospodarki.

       

      Wzrost zadłużenia był wynikiem regularnej emisji dolarowych obligacji rządowych i bonów PDVSA (państwowego monopolisty w wydobyciu ropy naftowej), które pozwoliły na finansowanie wydatków rządowych, przede wszystkim importu artykułów i produktów żywnościowych na potrzeby państwowej sieci dystrybucji dotowanej żywności – Mercal, a także zakupy sprzętu i maszyn dla przedsiębiorstw państwowych

       

      Inflacja w Wenezueli w 2014 r. wyniosła wg. oficjalnych danych 62% i była tradycyjnie najwyższa w całej Ameryce Południowej. Wysoki poziom inflacji modelowo odzwierciedla politykę gospodarczą państwa, które nie respektując dyscypliny budżetowej, zwiększając wydatki socjalne, zmniejszając bezrobocie oraz ułatwiając dostęp do pieniądza, niejako samoistnie napędza spiralę inflacyjną. W przypadku Wenezueli można dziś mówić o superinflacji, która wymknęła się spod kontroli rządu i negatywnie oddziałuje na przebieg procesów ekonomicznych w gospodarce, w której coraz bardziej zanika rzeczywista funkcja informacyjna cen i tym samym zniekształcane są sygnały rynkowe odbierane przez producentów. Płynność walutowa BCV w 2014r. nie pokrywała nawet wartości importu jednego miesiaca, a niedobór dewiz oraz spadek krajowej produkcji doprowadził do 85% braków podstawowych produktów w kraju. 

       

      Od momentu dojścia Prezydenta Chaveza do władzy w 1998 r., priorytetem polityki gospodarczej Wenezueli, jest sprawiedliwa redystrybucja dochodów, walka z biedą oraz wykluczeniem społecznym, które w ramach „rewolucji boliwariańskiej“ często biorą prymat nad pryncypiami gospodarki wolnorynkowej i kapitalistyczną zasadą maksymalizacji zysków. „Plan Rozwoju Społecznego i Gospodarczego Kraju na lata 2007-2013” zakłada, że najważniejszym celem polityki gospodarczej jest stworzenie nowego modelu rozwoju ekonomicznego, tzw. „socjalistycznego modelu produkcyjnego”, który opierać się ma na gospodarce uspołecznionej. W praktyce socjalistyczny model produkcji nie ma jednak całkowicie wyprzeć własności prywatnej. Pożądanym efektem końcowym jest współistnienie trzech modeli własności w gospodarce wenezuelskiej: państwowego, spółdzielczego (zwanego częściej społecznym, który w rzeczywistości podporządkowany jest państwu) i prywatnego, przy czym model prywatny ma zostać pozbawiony większościowego udziału w produkcji w sektorach strategicznych. W sektorach strategicznych mają również przestać obowiązywać rynkowe prawa popytu i podaży, których wypadkową jest końcowa cena produktu. Cena ma być ustalana i regulowana przez państwo. Wprowadzanie modelu socjalistycznego (pod nazwą „socjalizmu XXI wieku“) z dominującą rolą państwa, zastępującego jako wytwórca sektor prywatny, nakłada na gospodarkę wenezuelską istotne ograniczenia. W takim modelu państwo powinno również zastępować inwestycje prywatne, dążąc do rozwoju (bądź utrzymania) mocy produkcyjnych przejętych zakładów. Spadek inwestycji w gospodarce krajowej w ostatnich latach  oraz spadek produkcji w sektorze pozanaftowym potwierdzają, że inwestycje państwa w gospodarkę nie były w stanie zastąpić inwestycji prywatnych.

       

      W latach 2009-2012 rząd wenezuelski wyraźnie przyspieszył wdrażanie modelu socjalistycznego w gospodarce, intensyfikując proces wywłaszczania i konfiskowania własności prywatnej oraz rozpoczynając programową walkę z sektorem prywatnym. Rok 2010 był rekordowy jeśli chodzi o liczbę nacjonalizacji i wywłaszczeń. Liczba nacjonalizacji w 2010 r. była o 34% wyższa niż w 2009 r. Nacjonalizacje i wywłaszczenia objęły sektor spożywczy (zakłady przetwórstwa ryżu, palarnie kawy), rolniczy (przejęcie ponad 450 tys. hektarów ziem, należących do prywatnych posiadaczy ziemskich, którzy na znacjonalizowanych terenach prowadzili gospodarkę rolno-hodowlaną), naftowy (upaństwowienie majątku 60 przedsiębiorstw, w tym wielu zagranicznych, świadczących usługi wobec państwowego koncernu naftowego PDVSA) i bankowy (przejęcie jednego z największych wenezuelskich banków - Banco de Venezuela, należącego do hiszpańskiej grupy Santander). W odróżnieniu od poprzednich nacjonalizacji z lat 2007-08, które zostały przeprowadzone za odszkodowaniem i porozumieniem stron, nacjonalizacje w 2009 r. odbywały się przy aktywnym udziale wojska i w większości przypadków, bez rekompensaty finansowej ze strony państwa. Łącznie, w ramach rządowej strategii walki z sektorem prywatnym i implementacji modelu socjalistycznego w gospodarce, rząd przejął w ostatnich pięciu latach 1551 firm i prywatnych gospodarstw rolnych. Od śmierci Prezydenta Hugo Chaveza rewolucja boliwariańska jest kontynuowana przez Prezydenta Nicolasa Maduro wybranego w wyborach z kwietnia 2013r., który prawdopodobnie będzie zmuszony do wprowadzenia niepopularnych reform w celu wzmocnienia gospodarki kraju. Jedna z nich być może większa wspólpraca z sektorem prywatnym.

       

      W lutym 2003 roku rząd wenezuelski wprowadził restrykcyjną kontrolę wymiany walut oraz sztywny kurs boliwara w celu zatrzymania odpływu kapitału i dewiz, który nastąpił po nieudanym zamachu stanu oraz po strajku w sektorze paliwowym w kwietniu 2002 r. Do kontroli wymiany walut powołana została rządowa Komisja Administrowania Dewizami – CADIVI. Każda firma wenezuelska, państwowa i prywatna oraz każda firma zagraniczna, aby otrzymać dewizy niezbędne do zakupu towarów importowanych z zagranicy musi zostać zarejestrowana w CADIVI, a sprowadzany towar powinien znajdować się na liście towarów priorytetowych dla rozwoju kraju. Listy towarów priorytetowych sporządzane są przez odpowiednie resorty gospodarcze (głównie Ministerstwo Przemysłu Lekkiego i Handlu oraz Ministerstwo ds. Żywności). W przypadku produktów sprowadzanych z zagranicy, które nie znajdują się na liście towarów priorytetowych, ich import jest możliwy wyłącznie po otrzymaniu specjalnego certyfikatu o braku lub niewystarczającej produkcji krajowej danego produktu, wystawionego przez właściwe ministerstwo. Autoryzacja CADIVI jest niezbędna w przypadku transferu zysków za granicę, regulowania zagranicznych zobowiązań oraz płatności z tytułu kontraktów o pomocy technicznej z udziałem zagranicznych ekspertów. Normą jest przewlekłość postępowań o wydanie powyższych zezwoleń oraz duża ilość różnego rodzaju formalności biurokratycznych, narzuconych przez CADIVI. Działające w Wenezueli firmy unijne wymieniają trudności związane z kontaktami z CADIVI na pierwszym miejscu wśród barier utrudniających normalne funkcjonowanie przedsiębiorstw.

       

      Od 2013r. istnieje Nowy System Zarządzania Dewizami (SICAD) w Wenezueli, który jest alternatywną formą pozyskiwania dewiz przez firmy, które podczas aukcji przy zamkniętych kopertach mają możliwość zakupu dolarów amerykańskich po kursie wyższym niż oficjalny (6,30 boliwarów za 1 dolara). System zastąpił dotychczasowy mechanizm SITME polegający na zakupie obligacji krajowych. Po udanym zakupie dolarów na aukcji firmy otrzymują kredyt od banku, w którym złożyły zamówienie, jaki mogą przekazać zagranicznemu dostawcy towaru. Bank Centralny oraz PDVSA wypłacają dewizy dostawcy w momencie, kiedy towar znajduje się w porcie. W 2012 import Wenezueli przekroczył 56 miliardów dolarów. System CADIVI udostępnił jedynie 59% zapotrzebowania na dewizy czyli nieco ponad  33 miliardy USD, system SITME tylko 14% czyli  niecałe 8 miliardów USD, natomiast 27% dewiz zostało zakupione na czarnym rynku. Wadą nowego systemu sprzedaży dewiz jest nieprzejrzysty sposób wyboru najlepszej ceny za dolara, biurokratyczny system składania wniosków o dewizy, brak informacji na temat przedziału czasowego między kolejnymi aukcjami ,co utrudnia firmom rozsądne planowanie, a także brak dostępu do uczestnictwa w aukcji dla małych przedsiębiorstw oraz osób fizycznych. Zaletą nowego sytemu ma być zwiększona kontrola użycia dewiz oraz wyeliminowanie malwersacji finansowych.

       

       

      3.2. Tabela głównych wskaźników makroekonomicznych

       

       

         

      Wyszczególnienie

      2013

       

      2014

       

      PKB wartość globalna (mld USD)

      355,7

      501,3

      PKB wartość na 1 mieszkańca (w miarę możliwości zarówno według kursów rynkowych jak i w jednostkach parytetu siły nabywczej) (USD)

      12.321

      17.364

      Tempo wzrostu PKB w % (real prices)

      1,3

      -2,8

      Relacja deficytu/nadwyżki finansów publicznych do PKB w %

      -9,8

      -

      Relacja całkowitego długu publicznego do PKB w %

      50,7

      52,6

      Stopa inflacji (indeks cen konsumpcyjnych CPI)

      40,6

      62,0

      Stopa bezrobocia w %

      7,5

      7,2

      Wartość obrotów handlu zagranicznego (mld USD)

      141,98

      133,32

      Wartość eksportu (mld USD)

      88,96

      79,16

      Wartość importu (mld USD)

      53,02

      44,16

      Relacja deficytu/nadwyżki na rachunku obrotów bieżących bilansu płatniczego do PKB w %

      10,1

      6,97

      Wartość rocznego napływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich (mln USD)

      3,216

      -

      Wartość rocznego odpływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich (mld USD)

      2,152

      -

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich w kraju urzędowania (inward) (mld USD)

      49,08

      -

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich kraju urzędowania za granicą (outward) (mld USD)

      22,9

      -

          Źródło: Bank Centralny Wenezueli, CIA World Factbook, IMF World Economic Outlook October 2013, The Economist Intelligence Unit, UNCTAD

                          

       

      3.3 Główne sektory gospodarki (o największym znaczeniu/udziale w PKB)

       

      Podstawą gospodarki Wenezueli jest wydobycie ropy naftowej. Wenezuela jest największym jej producentem w Ameryce Południowej, a w świecie zajmuje 6. miejsce. Główne złoża ropy znajdują się w depresyjnej nizinie Maracaibo, a także w delcie Orinoko i we wschodniej części Los Llanos. Tam też koncentruje się przemysł rafineryjno-petrochemiczny. Rozwój przemysłu naftowego odbił się jednak niekorzystnie na pozostałych działach gospodarki, zwłaszcza na bardzo zaniedbanym rolnictwie. Jako grunty orne wykorzystuje się zaledwie 3% powierzchni kraju.

       

      Ważną rolę w kontekście rolnictwa odgrywa sztuczne nawadnianie. Największy odsetek użytków rolnych to łąki i pastwiska na obszarze Llanos, natomiast tereny uprawowe koncentrują się głównie w śródgórskich kotlinach i dolinach rzek. Cechą charakterystyczną struktury agrarnej Wenezueli jest duża liczba latyfundiów, ogromnych posiadłości ziemskich, przede wszystkim hodowlanych. Skupiają one ponad 75% powierzchni wszystkich użytków rolnych kraju. Głównymi uprawami kraju są kukurydza, ryż, fasola, soczewica i maniok oraz ziemniaki, a z roślin plantacyjnych kawa i kakao. Poza tym uprawiana jest trzcina cukrowa, bawełna, sezam, sizal, orzeszki ziemne, tytoń oraz liczne warzywa i owoce. Hodowla bydła rogatego na obszarze Llanos dostarcza 55% wartości produkcji rolniczej. Produkcja żywności nie zaspokaja jednak potrzeb kraju.

       

      Ważne miejsce w gospodarce zajmuje również górnictwo i hutnictwo rud żelaza. W produkcji rudy żelaza Wenezuela zajmuje drugie miejsce wśród krajów Ameryki Południowej. Inne wydobywane surowce to boksyty, złoto i diamenty.Głównie górnictwo wraz z wydobyciem ropy naftowej generują wartość produktu krajowego brutto i ponad 90% wartości eksportu.

       

      3.4. Uczestnictwo w wielostronnych organizacjach i porozumieniach o charakterze ekonomicznym

       

      Wenezuela jest aktywnym partnerem na forum gospodarczych inicjatyw Ameryki Łacińskiej. Z dniem 22 kwietnia 2011 Wenezuela przestała być formalnie członkiem Wspólnoty Andyjskiej (CAN) i nie może dalej korzystać z ulg celnych i ułatwień handlowych z tytułu przynależności do CAN. Decyzję o wystąpieniu z CAN Wenezuela ogłosiła oficjalnie w 2006 r., ale okres wypowiedzenia wynosi 5 lat. Przyczyną wystąpienia było zawarcie przez Kolumbię i Boliwię porozumień o wolnym handlu z USA. W tym samym czasie, tj. w lipcu 2006 r.,  Wenezuela podpisała protokół akcesji do Mercosur. Posiada jednak niepełny status członka: z prawem do wyrażania opinii, ale bez prawa głosu. 

      W końcu 2009 r. brazylijski Senat przegłosował ostatecznie rekomendację dla ratyfikacji Protokołu o Akcesji Wenezueli do Mercosur. Głosowanie zakończyło blisko dwuletnie spory i debaty, dotyczące przyjęcia Wenezueli do Mercosur. Wcześniej protokół ratyfikowały Argentyna i Urugwaj. Potrzebna jest jeszcze ratyfikacja parlamentu paragwajskiego, w którym głosowanie jest odkładane ze względu na możliwość odrzucenia protokołu przez opozycję.

      Pełna akcesja Wenezueli do Mercosur była wyzwaniem legislacyjnym dla rządu prezydenta Chaveza. Implikuje bowiem konieczność dostosowania prawa krajowego do dorobku prawnego Mercosur, w tym m.in. Układu o Wolnym Handlu z Izraelem z 2007 r., z którym Wenezuela zerwała stosunki dyplomatyczne oraz włączenia się do negocjacji umowy stowarzyszeniowej Mercosur z UE (Wenezuela nie ma żadnego formalnego porozumienia handlowego z UE). Wenezuela powinna także stopniowo przyjmować dorobek prawny Mercosur (dotychczas nie podjęła praktycznie żadnych kroków), by – zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami - do 2014 przystąpić do strefy wolnego handlu Mercosur i stać się pełnoprawnym członkiem.

       

      Mimo kryzysu, który dotknął gospodarkę wenezuelską w 2009 r., prezydent Chavez przykładał bardzo dużą wagę do rozwoju projektu ALBA-TCP („Boliwariańskiego Sojuszu na rzecz Narodów Naszej Ameryki – Układ Handlowy Narodów“). Założona w 2004 r. przez Wenezuelę i Kubę, jako alternatywa dla amerykańskiego projektu Strefy Wolnego Handlu Obu Ameryk (ALCA/FTAA), ALBA-TCP dokooptowała w 2009 r. trzech nowych członków: Ekwador (ze statusu obserwatora stał się pełnoprawnym członkiem ugrupowania), Antiguę i Barbudę oraz Saint Vincent i Grenadyny. Poza wymienionymi krajami w skład ALBA-TCP wchodzą również Boliwia, Kuba, Dominika, Nikaragua i Wenezuela. 

       

      W lutym 2010 r. Wenezuela i Kuba przeprowadziły  pierwszą wirtualną transakcję handlową w sucre – nowej walucie bloku ALBA. Kuba zakupiła od Wenezueli 360 ton ryżu za kwotę 108 tys. sucrów. Parytet nowej waluty do dolara ustalono na 1.25. Operacja była możliwa dzięki nowej platformie technologicznej stworzonej przez Wenezuelę dla potrzeb Banku ALBA. Docelowo, sucre ma wyprzeć dolara amerykańskiego z rozliczeń wewnętrznych ALBA, co zdaniem oficjalnych ekonomistów wenezuelskich i kubańskich przyczyni się do ochrony gospodarek państw członkowskich przed następstwami kolejnych światowych kryzysów finansowych. Nad dalszą implementacją sucre ma czuwać Bank ALBA z siedzibą w Caracas.

       

      Rok 2010 był ważnym momentem w konsolidacji ALBA, które przesunęło ciężar z ideologicznej płaszczyzny krytyki neoliberalizmu i Stanów Zjednoczonych w kierunku tworzenia podstaw rzeczywistego bloku integracyjnego. Przywódcy ALBA położyli także większy nacisk na zdefiniowanie strategicznego celu ugrupowania. Ma nim być przede wszystkim walka z biedą i wykluczeniem społeczno-ekonomicznym w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach poprzez wzmocnienie roli państwa jako protektora biednych i wykluczonych oraz poprzez pogłębienie integracji gospodarczej w ramach ALBA.

       

      Inny flagowy projekt wenezuelskiej integracji regionalnej, Petrocaribe[1], pozostawał w cieniu ALBA w ostatnich dwóch latach. Przywódcy państw członkowskich bloku spotkali się w ramach VI Szczytu Petrocaribe w St.Kitts i Nevis w połowie 2010 r., jednak w ślad za werbalnymi deklaracjami pogłębienia współpracy nie poszły żadne konkrety. W ciagu ostatnich 8 lat poziom dostaw wenezuelskiej ropy dla członków ugrupowania wyniósł 232 miliony barylek zbliżając się do przewidzianego w akcie założycielskim Petrocaribe poziomu 185 tys. baryłek ropy naftowej dziennie (w skład Petrocaribe nie wchodzi Kuba, która ma oddzielne porozumienia z Wenezuelą i dzienne dostawy na poziomie 115 tys. baryłek ropy).

       

      Od grudnia 2011 Wenezuela jest członkiem CELAC, a od marca 2011 jest członkiem UNASUR.

       

      3.5. Relacje gospodarcze z UE

       

      Wenezuela nie posiada żadnego formalnego porozumienia handlowego z Unią Europejską. Po wystąpieniu w 2006 r. ze Wspólnoty Andyjskiej (CAN), prezydent Chavez skupił się na rozbudowie i konsolidacji założonych wcześniej przez Wenezuelę bloków i porozumień regionalnych (m.in. ALBA, Petrocaribe), które dotychczas nie wypracowały instytucjonalnej płaszczyzny współpracy z UE. Wysocy urzędnicy Komisji Europejskiej nieoficjalnie przyznają, że Unia nie jest zainteresowana w obecnym momencie tworzeniem nowych ram współpracy instytucjonalnej dla ugrupowań regionalnych powoływanych z inicjatywy Caracas.

       

      W tej sytuacji współpraca Unii Europejskiej z Wenezuelą odbywa się przede wszystkim na płaszczyźnie stosunków dwustronnych krajów członkowskich UE. Ich intensywność i zakres uwarunkowane są historycznie – wcześniejszą, silną obecnością w Wenezueli (Hiszpania, Francja), bądź koniunkturalnie, w zależności od potrzeb politycznych czy gospodarczych, zgłaszanych przez Wenezuelę (Portugalia, Niemcy, Belgia). Wzajemne kontakty handlowe pomiędzy krajami unijnymi a Wenezuelą są stosunkowo ograniczone biorąc pod uwagę potencjał partnerów.  Na liście głównych partnerów handlowych UE Wenezuela zajmuje 38 miejsce w imporcie i 41 w eksporcie. Natomiast dla Wenezueli UE-27 jest trzecim największym partnerem w dziedzinie importu i eksportu (po Stanach Zjednoczonych i Kolumbii). Wenezuela eksportuje do UE głównie produkty i surowce energetyczne, zaś importuje: maszyny i środki transportu oraz produkty chemiczne.

       

      W sierpniu 2009 r. Wenezuela została wykreślona z unijnej listy GSP+. W uzasadnieniu decyzji Komisja Europejska stwierdziła, że Wenezuela nie spełniła wszystkich warunków zamieszczonych w art.8 ust. 1 rozporządzenia Rady nr 732/2008 tj. nie ratyfikowała i nie implementowała konwencji Narodów Zjednoczonych przeciwko korupcji w terminie do 31.12.2008 r. (termin wynikający z ww. przepisu unijnego). Wykreślenie Wenezueli z listy beneficjentów GSP+ nie oznacza całkowitego odebrania unijnych preferencji celnych. Wenezuela nadal korzysta z systemu GSP UE na zasadach ogólnych.

       

      Firmy z krajów unijnych, mimo że konkurują ze sobą o kontrakty rządowe, napotykają na te same bariery strukturalne w administracji wenezuelskiej. Tradycyjnie firmy zagraniczne działające w Wenezueli były beneficjantami systemu prawno-gospodarczego, którego głównym celem było zachęcenie zagranicznych przedsiębiorstw do inwestowania w tym kraju. Niemniej, wdrażanie przez Prezydenta Chaveza tzw. Socjalizmu XXI wieku, mającego doprowadzić do zastąpienia kapitalistycznych form produkcji nowym systemem gospodarczym, opartym o bardziej sprawiedliwą redystrybucję dochodu narodowego oraz zmianę formy własności z kapitalistycznej na uspołecznioną, zaowocowało wprowadzeniem przez rząd nowych przepisów prawnych, które nie pozostały bez wpływu na funkcjonowanie firm zagranicznych.

       

      Zmorą unijnych przedsiębiorców jest system regulacji obrotu dewizami – CADIVI. Sporządzona przez Delegację Komisji Europejskiej w Caracas lista zarejestrowanych odmów lub opóźnień przydziału dewiz na import towarów z zagranicy przez CADIVI dla firm unijnych liczy ponad 600 przypadków. W niektórych z nich, zwłaszcza w odniesieniu do małych firm unijnych o niskiej płynności finansowej, nie otrzymanie na czas dewiz było przyczyną ogłoszenia upadłości lub zakończenia działalności w Wenezueli.          



      [1] Do Petrocaribe należą obecnie: Antigua i Barbuda, Bahamy, Belice, Dominika, Dominikana, Grenada, Gujana, Gwatemala, Haiti, Honduras, Jamajka, Kuba, Nikaragua, St. Kitts i Nevis, St. Lucia, St. Vincent i Grenadyny, Surinam i Wenezuela. Planowana jest akcesja Salwadoru i Kostaryki.

       

       

      Dwustronna współpraca gospodarcza


       

       

      4.1.Gospodarcze umowy dwustronne

       

       W związku z przystąpieniem Polski do UE, przestała obowiązywać umowa handlowa między Rządem PRL a Rządem Republiki Wenezueli, podpisana w Caracas 2 lutego 1988 r.

       

      Ponadto, w niu 27 stycznia 2013r. Polksa i Wenezuela zawarły ramową  Umowę o Współpracy, która została podpisana przez Ministrów Spraw Zagranicznych Radosława Sikorskiego i eliasa J. Jaua podczas I szczytu Wspólnoty Państw Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CELAC) i Unii Europejskiej (UE). Umowa stwarza dobre podstawy do zintensyfikowania współpracy w dziedzinach wspólnego zainteresowania Państw. Jej celem jest  zapewnienie firmom polskim i wenezuelskim minimum bezpieczeństwa prawnego i wsparcia instytucjonalnego w dwustronnych kontaktach handlowych. 

       

      4.2.Handel zagraniczny

       

      Według danych Ministerstwa Gospodarki za 2014r., wartość obrotów handlowych z Wenezuelą wyniosła blisko 117 mln. USD. Po załamaniu  dwustronnych obrotów handlowych w 2009 r. (wynikających przede wszystkim ze znacznego pogorszenia się sytuacji gospodarczej Wenezueli na skutek światowego kryzysu finansowego), kolejne lata przyniosły poprawę sytuacji.

       

      Polski eksport do Wenezueli w 2014r. osiągnął wartość 80,5 mln USD. Głównymi pozycjami polskiego eksportu były nawozy (31% całego eksportu), maszyny i urządzenia mechaniczne (22%), maszyny i urządzenia elektryczne (18%), a także w mniejszym stopniu oleje mineralne i produkty ich destylacji, chemikalia nieorganiczne, produkty chemiczne, wyroby z żeliwa i stali, drewno i wyroby z drewna.

       

      W 2014 r. zanotowano również wysoką wartość polskiego importu z Wenezueli – 36,5 mln USD. Na import z Wenezueli złożyły się praktycznie trzy pozycje: aluminium i wyroby z aluminium (50% całego importu), chemikalia organiczne (39%) oraz tytoń (9%). W wyniku tak znacznego wzrostu eksportu, Polska zanotowała dodatnie saldo obrotów handlowych z Wenezuelą (47,9 mln euro).

       

       

      4.3.Inwestycje /wzajemne/

       

      W Wenezueli nie ma jak dotąd żadnych polskich inwestycji bezpośrednich ani spółek z udziałem polskiego kapitału (podobnie sytuacja przedstawia się z inwestycjami wenezuelskimi w Polsce). Jakiekolwiek inwestycje, zwłaszcza w mogących interesować Polskę strategicznych sektorach, jak górnictwo czy przemysł stoczniowy, wymagają zainicjowania dialogu na szczeblach politycznych i podpisanie dwustronnych porozumień o współpracy. Jak pokazują doświadczenia innych krajów, bez wsparcia ze strony rządowej dla sektora prywatnego nie ma praktycznie możliwości zintensyfikowania kontaktów gospodarczych z Wenezuelą.

       

      4.4.Współpraca regionalna

       

      Obecnie, brak jest jakiejkolwiek współpracy między Polską a Wenezuelą na szczeblu regionalnym.

       

      4.5.Współpraca samorządów gospodarczych

       

      Obecnie brak jest jakiejkolwiek współpracy między Polską a Wenezuelą na szczeblu samorządów gospodarczych.

       

       

      Dostęp do rynku


       

       

      5.1.Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług /bariery/

       

      Z uwagi na postępujący w Wenezueli proces centralizacji władzy gospodarczej oraz nacjonalizacji strategicznych sektorów, w odniesieniu do Polski główną podstawą rozwoju dwustronnych kontaktów gospodarczych jest międzyrządowa umowa ramowa o współpracy gospodarczej.

       

      W Wenezueli nie ma obowiązku spełnienia wstępnych wymagań przed planowaną inwestycją. Art. 299 konstytucji mówi o inwestycjach prywatnych jako o czynniku dającym zatrudnienie, wzrost PKB i poprawę życia ludności, gdy są one prowadzone w ramach wolnej konkurencji. Zakłada się także równe i sprawiedliwe traktowanie inwestycji prywatnych krajowych i zagranicznych. Jednakże pewne obs, dowodzą, że zary są zarezerwowane wyłącznie dla państwa: sektor energetyczny (poza gazem ziemnym), przemysł wydobywczy, usługi publiczne, radio i telewizja oraz prasa hiszpańskojęzyczna.

      Wenezuelskie ustawodawstwo dopuszcza możliwość nacjonalizacji, wywłaszczeń i konfiskaty własności prywatnej w imię nadrzędnego interesu publicznego. Wprowadzany konsekwentnie przez prezydenta Chaveza model „Socjalizmu XXI wieku” zakłada istotne zmniejszenie udziału własności prywatnej na rzecz własności państwowej i spółdzielczej w gospodarce narodowej. Fale nacjonalizacji i wywłaszczeń z lat 2007-2010, które objęły niemal wszystkie główne sektory gospodarki wenezuelskiejzapisy stosunkowo liberalnego systemu prawnego mogą być mylące, gdyż w praktyce nie są respektowane. Analiza polityki gospodarczej rządu w ostatnich latach każe raczej zakładać, że w Wenezueli postępować będzie implementacja systemu socjalistycznego, bez żadnych specjalnych gwarancji dla własności prywatnej i dla inwestycji zagranicznych.

       

      Według Delegacji UE w Caracas, założenie firmy w Wenezueli lub przedstawicielstwafirmy zagranicznej nie nastręcza przeszków, niemniej trudności w normalnym funkcjonowaniu mnożą sie na dalszym etapie działalności i są przede wszystkim związane z istniejącym mechanizmem kontroli wymiany walut (CADIVI), ze słabością systemu prawnego, niewydolną biurokracją, korupcją oraz falą przestepczości pospolitej, która dotyka również przedsiębiorców zagranicznych, pracujących w Wenezueli.

                  

      Słabość i nieprzewidywalność wenezuelskiego systemu prawnego oraz niewydolność systemu sądowniczego wymieniane są przez działające w Wenezueli firmy z krajów UE jako poważna bariera w normalnym funkcjonowaniu przedsiębiorstw. Przepisy prawne odnoszące się do działania firm zagranicznych są bardzo często zmieniane, mają krótkie vacatio legis, a ich zapisy bywają nieprecyzyjne, stwarzając szeroki margines do interpretacji na szczeblu administracyjnym. Szybkie i częste zmiany przepisów uniemożliwiają firmom zagranicznym strategiczne planowanie działań biznesowych.

       

      5.2.Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnienie obywateli RP

       

       W celu podjęcia zatrudnienia na terenie Wenezueli niezbędne jest posiadanie wizy z prawem do pracy (wiza typu TR-L). Aplikacja wizowa (wypełniona przez pracodawcę bądź bezpośrednio przez zainteresowanego) musi zostać przesłana za pośrednictwem Ambasady Republiki Boliwariańskiej Wenezueli w Warszawie do wenezuelskiego Ministerstwa Pracy, które wydaje zgodę na pracę na terenie Wenezueli. Po przyznaniu zgody, Ministerstwo Pracy przesyła automatycznie aplikację wizową do autoryzacji do władz imigracyjnych (Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Sprawiedliwości – ONIDEX). O podjęciu decyzji pozytywnej ws. rozpatrzenia aplikacji wizowej typu TR-L, ONIDEX informuje Ambasadę w Warszawie. Aplikant musi zgłosić się osobiście po odbiór wizy. Wizy z prawem do pracy nie można uzyskać przebywając na terytorium Wenezueli. Wymogiem formalnym jest pośrednictwo Ambasady. Więcej informacji:

       http://www.onidex.gov.ve/Dir_extranj/extranjeria.

       

      5.3.Nabywanie i wynajem  nieruchomości

       

      Każdy cudzoziemiec przebywający legalnie w Wenezueli oraz posiadający ważny paszport i numer RIF (Rejestr Informacji Fiskalnej), może nabyć lub wynająć nieruchomość. Numer RIF jest numerem identyfikacji podatkowej i może być otrzymany przez cudzoziemca bezpłatnie po złożeniu wniosku w dowolnym Urzędzie Podatkowym.

       

      5.4.System zamówień publicznych

            

      System zamówień publicznych nie jest stosowany w Wenezueli.

       

      5.5.Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej

       

      Wenezuela posiada dobrze rozwiniętą bazę prawną w zakresie ochrony własności przemysłowej i intelektualnej. Po przystąpieniu do Grupy Andyjskiej w 1973 r. Wenezuela zaadoptowała do prawa wewnętrznego zbiór przepisów prawnych dot. ochrony własności przemysłowej i intelektualnej, zawartych w traktacie ustanawiającym Grupę Andyjską - tzw. Układzie z Cartageny. Główną podstawą prawną jest Rozporządzenie nr 344 Układu z Cartageny, które w odniesieniu do własności przemysłowej i intelektualnej, oparte jest o przepisy Światowej Organizacji Handlu. Całością spraw związanych z ochroną własności przemysłowej i intelektualnej w Wenezueli zawiaduje, działający przy Ministerstwie Przemysłu Lekkiego i Handlu, Serwis Autonomiczny ds. Własności Intelektualnej (SAPI) - http://www.sapi.gov.ve.

       

       

      Przydatne linki i kontakty


       

       

      6.1.Administracja gospodarcza

       

      http://www.mibam.gob.ve (Ministerstwo Przemysłu Podstawowego)

      http://www.milco.gob.ve (Ministerstwo Przemysłu Lekkiego i Handlu)

      http://www.mem.gob.ve (Ministerstwo ds. Energii i Ropy)

      http://www.mf.gov.ve (Ministerstwo Finansów)

      http://www.bcv.org.ve (Bank Centralny Wenezueli)

       

      6.2.Samorządy gospodarcze

       

      http://www.gobiernoenlinea.ve

       

      6.3.Oficjalna prasa ekonomiczna

       

      http://www.rev.com.ve (Revista Economica Venezolana)

      http://www.veneconomia.com

      http://www.diarioreportedelaeconomia.com (Diario Reporte de la Economia)

       

      6.4.Oficjalne strony o charakterze ekonomicznym

       

      http://www.cadivi.gov.ve (Komisja ds. Administrowania Dewizami - CADIVI)

      http://www.ine.gov.ve (Narodowy Instytut Statystyczny)

      8 lipca 2013 (ostatnia aktualizacja: 9 marca 2015)

      Drukuj Drukuj Podziel się treścią: