close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej

     

  • AUSTRALIA

  • Australia

    •  

       Informacje o kraju


       

      1.1 Położenie geograficzne, ludność, obszar, stolica, języki urzędowe.

       

      Australia to najmniejszy kontynent Ziemi, na półkuli południowej. Od południa i zachodu otoczony Oceanem Indyjskim, od północy i wschodu przybrzeżnymi morzami Oceanu Spokojnego (Morza: Arafura, Timor, Koralowe i Tasmana). Skrajnymi punktami lądowej części Australii są przylądek York 10°41'S, South East Cape, Tasmania 43°38'S, Steep Point 113°09'E, Byron 153°38'E. Powierzchnia wynosi 7,7 mln km2. Ludność Australii liczy ponad 23,5 mln. Najbardziej zaludnionymi stanami są Nowa Południowa Walia i Wiktoria z miastami Sydney (4,5 mln mieszkańców) i Melbourne (4,2 mln mieszkańców). Stolica państwa, Canberra, ma około 350 tys. mieszkańców. Australijczycy zamieszkują głównie tereny wzdłuż wybrzeża od Adelajdy po Cairns oraz południowo-zachodnią część Australii Zachodniej. Interior jest mało zaludniony. Rdzennymi mieszkańcami Australii są Aborygeni, których obecnie jest około 500 tys. Do II wojny światowej większość mieszkańców stanowiła ludność napływowa o brytyjskim i irlandzkim oraz szkockim pochodzeniu. Potem pojawili się imigranci z Grecji, Włoch, Niemiec i innych krajów. Ostatnio największy jest napływ ludności z Azji (Chiny, Wietnam i inne). Oficjalnym językiem urzędowym jest angielski. W domu używa go około 78,5% społeczeństwa. Najczęściej używanymi innymi językami są: włoski, grecki, kantoński, arabski, mandaryński, wietnamski, hiszpański, niemiecki i hindi.

       

      1.2. Warunki klimatyczne.

       

      Przeważająca część Australii ma klimat zwrotnikowy kontynentalny suchy lub wybitnie suchy, na wschodzie wilgotny. Północna część leży w strefie klimatów równikowych - klimat podrównikowy suchy, przechodzi w wilgotny na wschodzie, natomiast na krańcach Terytorium Północnego i w północnej części półwyspu York - odmiana monsunowa. Krańce południowo - zachodnie i południowo - wschodnie kontynentu oraz Tasmania mają klimat podzwrotnikowy morski (typ śródziemnomorski). 80% powierzchni otrzymuje średnio mniej niż 600 mm opadów rocznie, 50% - mniej niż 300 mm. Średnia temperatura w najchłodniejszym miesiącu (lipcu) wynosi 20 – 25°C, tylko w południowo - wschodniej części Australii i na Tasmanii spada poniżej 10°C (w górach poniżej 5°C). W północno - zachodniej części Australii średnia temperatura w najcieplejszym miesiącu (styczniu) dochodzi do 34°C, a maksima absolutne przekraczają 50°C. Roczne wahania temperatur są stosunkowo niewielkie (do 15°C we wnętrzu Australii). W północno - zachodniej części Australii występują burze (do 100 dni w roku). Na pustyniach często powstają burze pyłowe. Do północnych wybrzeży docierają cyklony tropikalne, średnio 2 – 4 w roku.

       

      1.3. Główne bogactwa naturalne.

       

      Głównym bogactwem naturalnym są bogate złoża rud żelaza, boksytów, ołowiu, cynku i niklu, uranu, manganu, złota, srebra, miedzi, cyrkonii, opali (największy światowy producent), szafirów i diamentów (jeden z większych producentów na świecie) oraz węgla kamiennego, brunatnego, ropy naftowej i gazu ziemnego.

       

      1.4. System walutowy, kurs i wymiana.

       

      Walutą obowiązującą jest dolar australijski – Australian Dollar (AUD). Nominały banknotów są następujące: 100, 50, 20, 10, 5. Jeden dolar równa się 100 centom. Nie istnieją monety o niższym nominale niż 5 centów. Pod koniec marca 2016 r. kurs wymiany wg banku centralnego Australii RBA wynosił 1 AUD = 0,6741 EUR (w stosunku do dolara amerykańskiego: 1 AUD = 0,7544 USD). W bankach i kantorach można bez problemu wymienić np. EURO lub USD.

       

      1.5. Religia.

       

      Większość ludności Australijskiej stanowią chrześcijanie: katolicy (25,8%) i anglikanie (18,7%). Mniejszości niechrześcijańskie to: buddyści, muzułmanie, judaiści. Osoby bezwyznaniowe stanowią 18,7%.

       

      1.6. Infrastruktura transportowa.

       

      Ze względu na duży obszar kraju, najbardziej dogodnym środkiem transportu jest połączenie lotnicze. W Australii jest ponad 450 portów lotniczych, w tym ponad 300 o utwardzonej nawierzchni. Połączenia międzynarodowe realizowane są z portów lotniczych w Sydney, Melbourne, Brisbane, Darwin, Perth, Adelaide, Cairns i Gold Coast. Drogi mają ponad 800 tys. km, w tym utwardzone około 340 tys. km. Połączenia kolejowe mierzą 38,5 tys. km. Porty i terminale znajdują się w następujących miastach: Brisbane, Dampier, Fremantle, Gladstone, Hay Point, Melbourne, Newcastle, Port Hedland, Port Kembla, Port Walcott, Sydney, Townsville, Adelaide.

       

      1.7. Obowiązek wizowy.

       

      Każdy obcokrajowiec przyjeżdżający do Australii musi mieć wizę. Od października 2008 władze Australii wprowadziły dla obywateli wszystkich państw Unii Europejskiej nowy, uproszczony system aplikacji wizowych eVisitors. Na stronie internetowej Ministerstwa Imigracji i Obywatelstwa: www.immi.gov.au można otrzymać wizę za darmo i w ciągu kilku minut, po wpisaniu podstawowych danych, takich jak imię i nazwisko, adres zamieszkania, informacje dotyczące paszportu i obywatelstwa, celu wizyty itd. Wiza jest ważna 12 miesięcy i uprawnia do pobytów wielokrotnych, pod warunkiem, że żaden z nich nie będzie dłuższy niż 3 miesiące. Przewiduje dwa cele pobytu: turystyczny i biznesowy (ten drugi zezwala na udział w konferencjach i negocjacjach handlowych). Obligatoryjne jest podanie adresu e-mail, na który przesyłana jest decyzja wraz z informacją o warunkach pobytu w Australii.

       

      1.8. Wykaz świąt państwowych.

       

      Święta obchodzone we wszystkich stanach:

      Nowy Rok

      1 stycznia

      Australia Day (Święto Narodowe Australii)

      26 stycznia (jeśli wypada w sobotę lub niedzielę, przenoszone jest na poniedziałek)

      Wielkanoc

      od Wielkiego Piątku do Poniedziałku Wielkanocnego

      Dzień ANZAC

      25 kwietnia

      Urodziny Królowej - oprócz Australii Zachodniej

      drugi poniedziałek czerwca

      Urodziny Królowej - Australia Zachodnia

      ostatni poniedziałek czerwca

      Boże Narodzenie

      25-26 grudnia (jeśli wypada w sobotę lub niedzielę, wolne są także poniedziałek i wtorek)

      Święto Pracy w większości stanów obchodzone jest w pierwszy poniedziałek października.

      Oprócz wymienionych powyżej świąt, każdy stan ma jeszcze inne, własne.

      Strona z wykazem świąt państwowych w Australii dla poszczególnych stanów, z dokładnymi datami świąt w danym roku znajduje się pod adresem: www.australia.gov.au/Public_Holidays

       

      System administracyjny


       

      Administracyjnie kraj podzielony jest na 6 stanów (Nowa Południowa Walia, Wiktoria, Queensland, Australia Południowa, Australia Zachodnia, Tasmania) i 10 terytoriów leżących poza granicami stanów. Dwa największe lądowe, które często traktowane są jak stany (Australijskie Terytorium Stołeczne i Terytorium Północne) oraz jedno przybrzeżne (Norfolk Island) posiadają ograniczone prawa samorządowe. Pozostałe terytoria zależne, podlegające wyłącznie prawu Commonwealth to: Ashmore i Wyspy Cartier, Wyspa Bożego Narodzenia, Wyspy Kokosowe (Keeling), Wyspy Morza Koralowego, Terytorium Zatoki Jervis, Terytorium Wyspy Heard i Wysp McDonald, Antarktyczne Terytorium Australijskie.

       

      2.1. Ustrój polityczny.

       

      Związek Australijski jest członkiem brytyjskiej Wspólnoty Narodów. Ustrojem politycznym jest federacyjna monarchia konstytucyjna z dwuizbowym parlamentem. Głową państwa jest monarcha brytyjski, reprezentowany przez gubernatora generalnego o uprawnieniach formalnych. Władza ustawodawcza należy do parlamentu federalnego, wykonawcza do rządu federalnego. Gubernator, działając w porozumieniu z premierem, ma prawo rozwiązania jednej lub obu izb parlamentu. Organizacja władzy na szczeblu stanów jest bardzo zbliżona do systemu federalnego; monarchę reprezentują tam stanowi gubernatorzy; 2-izbowe parlamenty stanowe (z wyjątkiem Queensland, gdzie od 1922 istnieje parlament 1-izbowy) pochodzą z wyborów; stany mają własne konstytucje, a także system sądowniczy z własnymi sądami najwyższymi. Obecnie kompetencje władz stanowych ograniczają się głównie do spraw lokalnych, ochrony zdrowia, opieki społecznej, kultury, bezpieczeństwa wewnętrznego. Stany dzielą się na hrabstwa, okręgi i miasta (z organami samorządowymi i radami municypalnymi). Prawa wyborcze przysługują obywatelom, którzy ukończyli 18 lat.

       

      2.2. Władza ustawodawcza.

       

      Władzę ustawodawczą sprawuje parlament federalny wyłaniany w wyborach powszechnych; składa się on z 2 izb: Senatu i Izby Reprezentantów. W senacie, liczącym 76 senatorów, każdy z 6 stanów jest reprezentowany przez 12 senatorów, wybieranych na 6-letnią kadencję (co 3 lata połowa jego składu jest odnawiana); Terytorium Północne i Australijskie Terytorium Stołeczne reprezentuje 2 senatorów, wybieranych na 3 lata. Liczebność izby reprezentantów, o kadencji 3-letniej, jest ustalana proporcjonalnie do liczby ludności (od 2004 liczy 150 deputowanych).

       

      2.3. Władza wykonawcza.

       

      Władza wykonawcza należy do rządu federalnego, na którego czele formalnie stoi gubernator generalny, a faktycznie premier, teoretycznie desygnowany przez gubernatora generalnego, a w istocie wybierany przez rządzącą większość izby reprezentantów. Do wyłącznej kompetencji rządu federalnego należą m.in. sprawy polityki zagranicznej, obronności, handlu zagranicznego.

       

      2.4. Struktura administracji gospodarczej.

       

      Za sprawy gospodarki, opracowywanie budżetu federalnego, system podatkowy, inwestycje zagraniczne, odpowiada skarbnik federalny w Ministerstwie Skarbu (Department of Treasury). Politykę handlu zagranicznego prowadzi minister ds. handlu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych i Handlu (Department of Foreign Affairs and Trade), natomiast Ministerstwo Finansów i Deregulacji (Department of Finance and Deregulation) odpowiada za kontrolę finansów publicznych oraz realizację budżetu federalnego.

      Z innych resortów gospodarczych należy wymienić:

      - Ministerstwo Rolnictwa, Rybołówstwa i Leśnictwa (Department of Agriculture, Fisheries and Forestry);

      - Ministerstwo Infrastruktury i Transportu (Department of Infrastructure and Transport);

      - Ministerstwo Zasobów, Energetyki i Turystyki (Department of Resources, Energy, and Tourism);

      - Ministerstwo Innowacji, Przemysłu, Nauki i Badań (Department of Innovation, Industry, Science and Research);

      - Ministerstwo ds. Łączy Szerokopasmowych, Komunikacji i Gospodarki Cyfrowej (Department of Broadband, Communications and the Digital Economy);

      - Ministerstwo Regionalnej Australii, Rozwoju Regionalnego i Samorządów Lokalnych (Department of Regional Australia, Regional Development and Local Government);

      - Ministerstwo Edukacji, Zatrudnienia i Stosunków w Miejscu Pracy (Department of Education, Employment and Workplace Relations);

      - Ministerstwo Imigracji i Obywatelstwa (Department of Immigration and Citizenship).

       

      2.5. Sądownictwo gospodarcze.

       

      Sąd Federalny Australii jest właściwy dla spraw gospodarczych i rozstrzyga m.in. w kwestiach wynikających z prawa upadłościowego, korporacyjnego, pracy, podatkowego oraz handlowego.

       

      Gospodarka


       


      3.1. Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej.

       

      Polityka zagraniczna rządu nadal skoncentrowana jest w regionie Azji i Pacyfiku. Fakt ten, połączony z napięciami i kryzysem w relacjach Australii z Indonezją na początku 2015 r., oraz podpisaniem w 2014 r. umów o wolnym handlu z Japonią, Republiką Korei, ChRL oraz aktywnym uczestnictwem Australii w negocjacjach porozumienia TPP przyczynił się do skupienia większej uwagi na najbliższym sąsiedztwie i relacjach z głównymi partnerami gospodarczymi oraz na obniżeniu zainteresowania innymi regionami świata. Pomimo tego, Australia jest żywotnie zainteresowana rozwijaniem współpracy gospodarczej, naukowo-technicznej i inwestycyjnej z Unią Europejską czego dowodem jest zapowiedź woli jak najszybszego przystąpienia do rozpoczęcia negocjacji umowy FTA z UE.

       

       

      Sytuacja ekonomiczna Australii i rynek pracy na koniec 2015 r. były w dobrej kondycji, pomimo znaczącego spadku popytu i światowych cen na surowce mineralne – głównego produktu eksportowego Australii. Kurs AUD w stosunku do USD utrzymywał się na stabilnym poziomie 0,70 AUD/1 USD. Szacuje się, że średnia roczna inflacja za rok 2015 wyniesie 1,7% (2,5% w roku 2014), bezrobocie spadło w porównaniu do roku 2014 – z 6,0% do 5,8%, a PKB wzrośnie o 3,0%  (w roku 2014 – 2,7%). Do wzrostu PKB najbardziej przyczyniły się: górnictwo (+0,4%), usługi finansowe i ubezpieczeniowe (+0,4%), budownictwo (+0,3%), administracja i bezpieczeństwo (+0,3%), ochrona zdrowia oraz pomoc społeczna (+0,3%). W przeciwieństwie do tego największy spadek zanotowano w sektorze wytwórczym (-2,4%). Australia od 24 lat odnotowuje nieprzerwany wzrost PKB, średnio o 3,3% rocznie. Stabilny wzrost gospodarczy spowodował, że Reserve Bank of Australia obniżył stopy procentowe do najniższego poziomu w historii – 2,0% p.a. (w 2014 - 2,5% p.a.). Deficyt budżetowy Australii spadł z 3,7% PKB w 2014 r. do 2,4% PKB w roku 2015. Spadek cen na surowce mineralne i zmniejszone zapotrzebowanie Chin, głównego partnera handlowego Australii, spowodowały, że w 2015 r. Australia odnotowała deficyt handlu zagranicznego w wysokości 25,2 mld AUD, w tym deficyt handlu towarowego -16,8 mld AUD i usług -8,4 mld AUD (w roku 2014 deficyt  wyniósł 0,7 mld AUD USD; nadwyżka handlu towarowego -13,5 mld AUD oraz deficyt w handlu usługami -14,2 mld AUD). Eksport towarowy spadł w porównaniu z 2014 r. z 265,9 mld AUD do 250,1 mld AUD. Import towarów zwiększył się z kolei w porównaniu z rokiem ubiegłym z 252,4 mld AUD do 266,9 mld AUD.

       

      Podpisane porozumienia FTA z Koreą Płd., Japonią (w 2014 r.) i Chinami (w 2015 r.) oraz umowa o wolnym handlu TPP (w 2015 r.) można uznać za duży sukces gospodarczy i polityczny rządzącej koalicji liberalno-narodowej.

       

      Podobnie jak Polska Australia przystąpiła do Azjatyckiego Banku Inwestycji Infrastrukturalnych. Australia liczy, iż rozbudowa infrastruktury w regionie zwiększy popyt na australijskie surowce naturalne, jak również przyczyni się do intensyfikacji handlu w regionie, co z kolei przełoży się na zapotrzebowanie na usługi australijskich firm.

      W lipcu 2015 r. rząd australijski ogłosił pakiet redukcji emisji CO₂ oraz program przeciwdziałania zmianom klimatycznym na lata 2021 – 2030. Australia zobowiązała się do ograniczenia emisji CO₂ do roku 2030 o 26% w porównaniu do poziomu emisji z 2005 r., zapowiadając jednocześnie, że o ile sytuacja ekonomiczna pozwoli rozważy podniesienie poziomu redukcji CO₂ o dodatkowe 2% do łącznej wysokości 28%.

       

      Australijski przemysł wytwórczy z uwagi na wysokie koszty pracy oraz niekonkurencyjną wydajność przeżywa poważny kryzys. Po praktycznej likwidacji przemysłu stalowego i samochodowego kolejne sektory wytwórcze, takie jak m. in. przetwórstwo owocowo-warzywne; przemysł farmaceutyczny oraz maszynowy napotykają kolejne trudności z konkurencyjnością swoich produktów nie tylko na rynkach międzynarodowych ale i krajowym. Tylko dzięki istniejącym jeszcze w Australii barierom celnym i administracyjnym (cła, restrykcyjne przepisy fito-sanitarne, obowiązujące standardy oraz niespójne i długo ewaluowane przez stronę australijską zasady rejestracyjne różnych produktów przemysłowych i spożywczych) lokalni producenci mogą przetrwać konkurencję z zagranicznymi dostawcami. Po podpisaniu przez Australię umów o wolnym handlu z Koreą Płd., Japonią, Chinami i Trans-Pacific Partnership Agreement oraz mając w niedalekiej perspektywie zakończenie negocjacji umowy o wolnym handlu z Indiami sytuacja australijskich wytwórców ulegnie radykalnej zmianie.

       

      Mając to na względzie i odnotowując konieczność poprawy konkurencyjności firm australijskich na rynkach międzynarodowych rząd Australii ogłosił program „Industry Growth Centres Initiative” mający za zadanie podniesienie konkurencyjności, innowacyjności i wydajności lokalnego przemysłu wytwórczego. Zostało wyselekcjonowanych 5 gałęzi przemysłu, dla których powstaną wspomniane centra z rocznym budżetem w wysokości 10 mln AUD rocznie w przeciągu najbliższych 4 lat dla każdego z nich: 1. Zaawansowany Technologicznie Przemysł Wytwórczy, 2. Przemysł Spożywczy i Rolnictwo, 3. Technologie Medyczne i Farmaceutyczne, 4. Sprzęt i Maszyny Górnicze, Technologie i Usługi, 5. Ropa Naftowa, Gaz i Energetyka. Każde centrum będzie miało za zadanie zbadanie, przedstawienie koncepcji i implementację projektów z zakresu reform strukturalnych, poprawy zaangażowania i współpracy pomiędzy ośrodkami badań i rozwoju a przemysłem, poprawy umiejętności, wiedzy i wydajności pracy oraz zwiększenie dostępu i zaangażowania na rynkach światowych poprzez nawiązanie współpracy z najważniejszymi ośrodkami decyzyjnymi światowych łańcuchów dostaw. Wspomniane centra zostały uruchomione w drugiej połowie 2015 r.

      Nowa strategia gospodarcza rządu zawarta w „Industry Innovation and Competitive Agenda” zakłada zmniejszenie utrudnień i redukcję barier regulacyjnych dla przemysłu poprzez adopcję i szerszą akceptację istniejących standardów międzynarodowych. Nie jest jeszcze jasne jakie standardy i normy odnośnie do poszczególnych produktów/towarów zostaną wprowadzone. W dalszym ciągu prowadzone są prace mające za zadanie wyselekcjonowanie i rekomendowanie rządowi możliwych do zaakceptowania standardów międzynarodowych, które mogą być uznane w Australii bez konieczności przeprowadzania procesów rejestracji produktów wg standardów obowiązujących w Australii. Wśród rozpatrywanych są również standardy obowiązujące w UE. Pierwsze wstępne wnioski zostały już przedstawione, m. in. w sprawie rejestracji urządzeń medycznych oraz chemii przemysłowej na podstawie unijnych standardów i certyfikatów wystawionych przez uznane europejskie jednostki certyfikacyjne. Proces nie jest jeszcze zakończony i  wymaga dalszych prac oraz konsultacji z władzami stanowymi Australii.

       

      Rozważana jest przez rząd również zmiana przepisów dot. etykietowania produktów i wyraźnego oznaczenia kraju pochodzenia produktu i/lub poszczególnych składników produktu. Dotychczas produkt, o ile jego składniki bez względu na ich proporcje pochodziły z Australii i z zagranicy był oznaczany „ Made from Australian and foreign ingredients”. Obecnie proponowana zmiana ma na celu wyraźne oznaczenie kraju pochodzenia produktu lub jego poszczególnych składników o ile ich zawartość będzie przekraczać 50% całości produktu. Ma to dotyczyć mleka, wyrobów mleczarskich, nabiału, dodatków mięsnych oraz żywności  nieprzetworzonej (np. mrożonych jagód, borówek, truskawek). Działania te skierowane są głównie z myślą o dostawcach azjatyckich, w szczególności z Chin, gdzie odnotowano szereg przypadków zatruć spowodowanych spożyciem mrożonych owoców z tego kraju. Oprócz nieznacznego podniesienia kosztów samego etykietowania nowe przepisy nie powinny dotknąć dostawców europejskich.

       

      W związku z nadprodukcją energii elektrycznej w Australii oraz zmniejszaniem się jej zapotrzebowania rząd zdecydował się na obniżenie zakładanego celu produkcji energii odnawialnej (RET – Renewable Energy Target) z 41 tys. GWh do 33 tys. GWh. Jednocześnie, węgiel pozostanie najważniejszym surowcem energetycznym Australii zarówno w eksporcie jak i produkcji krajowej. Pomimo, że Australia do roku 2017 ma stać się największym światowym producentem gazu LNG większość produkcji będzie sprzedawana do Japonii, Chin, Korei Płd. i Malezji. O ile część gazu będzie dostępna w ramach transakcji spot, o tyle wg. Australian Petroleum Production and Exploration Association sprzedaż do krajów UE jest „możliwa choć mało prawdopodobna”.  

       

      Dane statystyczne Australijskiego Urzędu Statystycznego pokazują, że spadek eksportu towarów przy zwiększonym imporcie towarów spowodował, że na koniec 2015 r. zeszłoroczna  nadwyżka handlowa w wysokości 13,9 mld AUD zamieniła się w deficyt handlu towarami w wysokości 16,7 mld AUD.

       

      Stabilny wzrost gospodarczy spowodował, że Reserve Bank of Australia obniżył w kwietniu 2015 r. stopy procentowe do historycznie niskiej wysokości 2,0% p.a. Nadal stosunkowo atrakcyjne stopy procentowe w Australii powodują, że obligacje rządowe są bardzo pożądanym produktem finansowym na rynku międzynarodowym. RBA szacuje, że obecnie ponad  75% wszystkich australijskich rządowych papierów wartościowych jest skupionych przez instytucje zagraniczne, ponad dwa razy tyle ile 10 lat wcześniej.

       

      Rezerwy walutowe państwa (z wyłączeniem złota) na koniec 2015 r. wyniosły 46,8 mld USD. Deficyt rachunków bieżących wyniósł 44,4 mld AUD, czyli 2,1% PKB (spadek w porównaniu do roku 2014 o 14,1 mld AUD). Zadłużenie zagraniczne państwa wyniosło 1.609,6 mld USD (wzrost w porównaniu do 2014 r. o 75,5 mld USD).

       

      Zmniejszenie deficytu budżetowego państwa oraz w perspektywie kilku lat doprowadzenie do nadwyżki budżetowej było jednym z głównych haseł kampanii wyborczej rządzącej od 2013 r. koalicji liberalno-narodowej. Rząd w nowym budżecie 2014-2015 wprowadził szereg  środków oszczędnościowych i dokonał cięć w wydatkach państwa. Zostały wprowadzone również dodatkowe, przejściowe podatki oraz opłaty tzw. „deficit tax”. Rząd konsekwentnie zmniejsza pomoc zagraniczną, a część zaoszczędzonych w ten sposób środków przeznacza na projekty infrastrukturalne w kraju. Deficyt budżetowy państwa na koniec roku rozliczeniowego 2014-2015 wyniósł 41,1 mld AUD tj. 2,6% PKB.  W roku 2015-2016 deficyt ma spaść do 35,1 mld AUD, 2,1% PKB a w roku 2016-2017 do 25,8 mld AUD, 1,5% PKB.

       

      W nadchodzących latach Australia może stać się jednym z największych eksporterów skroplonego gazu ziemnego. Pozycję lidera mogą zapewnić jej nie tylko wielkie zasoby gazu konwencjonalnego i dynamiczny rozwój rynku LNG, ale również obiecujące złoża gazu łupkowego. Rozpoczęte inwestycje, głównie w sektorze gazowym CSG/LNG, i wydobywczym sięgają ponad 230 mld AUD, a wraz z planowanymi w najbliższych latach mogą przekroczyć 500 mld AUD, m. in. w  Gladstone (550 km na płn. od Brisbane) – wiodącym stanowym ośrodku przemysłowym i portowym obsługującym sektor surowcowy (węgiel, aluminium, gaz LNG ze źródeł niekonwencjonalnych CSG). Olbrzymie inwestycje pozwolą na rozbudowę infrastruktury produkcyjnej i eksportowej dla ww. surowców mineralnych i energetycznych, budowę pilotażowego zakładu produkcyjnego paliw płynnych ze skał łupkowych oraz gazowych zakładów produkcyjno-eksportowych LNG). W chwili obecnej Australia jest 4 największym eksporterem skroplonego gazu naturalnego na świecie. W roku 2015 wartość australijskiego eksportu LNG przy dużo większej ilościowo sprzedaży w porównaniu z 2014 r. wyniosła 16,5 mld AUD (w 2014 r. – 17,7 mld AUD). Głównym rynkiem zbytu dla australijskiego eksportu gazu są kraje Azji, głównie Korea Płd. i Japonia.

       

      Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (FDI) w Australii na koniec 2014 r. wynosiły 688,4 mld AUD, czyli 47,8% PKB tego kraju. Największymi inwestorami pozostają USA (23,7% całości FDI w Australii), UE (24,60%, w tym: Wielka Brytania – 12,7%, Holandia – 5,6%, Niemcy - 2,3%) oraz Japonia (9,6%), Chiny (4,4%), Singapur (4,1%), Kanada (3,4%) i Szwajcaria (2,8%). Udział krajów ASEAN w FDI w Australii wyniósł łącznie 6,1%. Unia Europejska jako ugrupowanie pozostaje największym inwestorem w Australii. Skumulowana wartość unijnych FDI w Australii w 2014 r. wyniosła169,6 mld AUD i stanowiła 24,6% całości FDI w tym kraju.

       

      Tabela: Bezpośrednie Inwestycje Zagraniczne w Australii wg kraju pochodzenia

       

      Kraj pochodzenia

      Wartość w mld AUD

      Udział %

      USA

      163,4

      23,7

      Wielka Brytania

      87,4

      12,7

      Japonia

      66,1

      9,6

      Holandia

      38,3

      5,6

      Chiny

      30,0

      4,4

      Singapur

      28,0

      4,1

      Kanada

      23,6

      3,4

      Szwajcaria

      19,0

      2,8

      Niemcy

      15,8

      2,3

      ZEA

      14,6

      2,1

      Hongkong

      11,5

      1,7

      Malezja

      9,6

      1,4

      Bermudy

      9,2

      1,3

      Francja

      5,8

      0,8

      Nowa Zelandia

      5,4

      0,8

      Pozostałe źródła

      160,7

      23,3

      Łącznie

      688,4

      100,0

      Źródło: Australian Bureau of Statistics, dane na 31.12.2014 r.

       

      Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (FDI) Australii za granicą na koniec 2014 r. wynosiły 540,7 mld AUD. Największym rynkiem dla australijskich FDI pozostają USA, Wielka Brytania, Nowa Zelandia oraz UE (z wyłączeniem Wielkiej Brytanii).

       

      Tabela: Bezpośrednie Inwestycje Zagraniczne w Australii

       

      Pozycja

      Wartość w walucie

      2012

      2013

      2014

      Wartość roczna napływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich do Australii

      mld AUD

      41,9

      37,9

      59,2

      Wartość roczna australijskich inwestycji bezpośrednich za granicą

      mld AUD

      40,0

      49,8

      45,9

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Australii

      mld AUD

      591,3

      629,2

      688,4

      Skumulowana wart. zagr. inwestycji bezpośrednich Australii za granicą

      mld AUD

      445,0

      494,8

      540,7

      PKB w cenach bieżących

      mld AUD

      1.555,1

      1.479,2

      1.442,1

      % udział FDI w PKB Australii

       

      38,0

      42,5

      47,7

       

      Tabela: Bezpośrednie Inwestycje Zagraniczne w Australii z podziałem na  najważniejsze sektory

       

      Sektor

      Udział %

      Przemysł wydobywczy

      36,6

      Przemysł wytwórczy

      14,1

      Usługi finansowe i ubezpieczeniowe

      11,2

      Handel hurtowy i detaliczny

      9,1

      Transport i komunikacja

      6,3

      Nieruchomości i usługi biznesowe

      5,8

      Budownictwo

      2,7

      Źródło: Australian Bureau of Statistics, dane na 31.12.2014 r.

       

      W 2015 r. wymiana handlowa Australii z zagranicą (łącznie z usługami) osiągnęła wartość 651,0 mld AUD, co stanowi wzrost o 0,6% w stosunku do roku poprzedniego. Wartość eksportu towarów i usług wyniosła 250,1 mld AUD, a import 338,1 mld AUD.

       

      W strukturze towarowej eksportu, podobnie jak w latach ubiegłych, dominowały produkty podstawowe, głównie surowce mineralne. Stanowią one 73,9% australijskiego eksportu. Najważniejszymi towarami w eksporcie były: ruda żelaza (49,9 mld AUD – 19,5% całości eksportu), węgiel kamienny (37,6 mld AUD – 15,0%), gaz ziemny (16,5 mld AUD – 6,6%), złoto (14,5 mld AUD – 5,8%), wołowina (9,3 mld AUD – 3,7%), rudy aluminium (7,5 mld AUD – 3,0%),  ropa naftowa (6,0 mld AUD – 2,4%), pszenica (5,8 mld AUD – 2,3%), rudy miedzi (4,9 mld AUD – 1,9%) i pozostałe rudy i koncentraty (4,5 mld AUD – 1,8%). W porównaniu z rokiem 2014 nastąpił spadek wartości eksportu LNG oraz rudy żelaza a wzrost wartości eksportu węgla kamiennego. Największą dynamikę eksportu z towarów znaczących wartościowo osiągnęły: złoto (108%), wołowina (120%), rudy aluminium (118%), wełna (120%) oraz wyroby spirytusowe (117%).

       

      Struktura towarowa eksportu Australii w roku 2015

       

      Produkt

      Wartość

      w mld AUD

      Udział %

      Rudy żelaza

      48,8

      19,5

      Węgiel kamienny

      37,6

      15,0

      Gaz ziemny

      16,5

      6,6

      Złoto

      14,5

      5,8

      Wołowina

      9,3

      3,7

      Rudy aluminium

      7,5

      3,0

      Ropa naftowa

      6,0

      2,4

      Pszenica

      5,8

      2,3

      Rudy miedzi

      4,9

      1,9

      Pozostałe rudy i koncentraty

      4,5

      1,8

      Aluminium

      3,9

      1,6

      Mięso surowe z wył. wołowiny

      3,7

      1,5

      Miedź

      3,4

      1,4

      Wełna

      2,9

      1,2

      Artykuły spirytusowe

      2,4

      1,0

      Samochody osobowe

      2,1

      0,8

      Pozostałe

      76,3

      30,5

      Łącznie

      250,1

      100,0

       

      Struktura towarowa australijskiego importu była bardziej zdywersyfikowana. Przeważały wysoko przetworzone wyroby przemysłowe oraz produkty podstawowe. Głównymi towarami importowanymi przez Australię były: samochody osobowe (20,4 mld AUD – 7,6% całości importu), ropa rafinowana (18,5 mld AUD – 6,9%), sprzęt telekomunikacyjny i części (11,7 mld AUD – 4,4%), ropa naftowa (9,4 mld AUD – 3,5%), komputery (8,5 mld AUD – 3,5%), lekarstwa (7,3 mld AUD – 2,7%), samochody ciężarowe i dostawcze (6,7 mld AUD – 2,5%),  urządzenia klimatyczne i grzewcze (5,0 mld AUD – 1,9%), złoto (4,6 mld AUD – 1,7%0 oraz meble (4,3 mld AUD – 1,6%).

       

      Struktura towarowa importu Australii w roku 2015

       

      Produkt

      Wartość

      w mld AUD

      Udział %

      Samochody osobowe

      20,4

      7,6

      Ropa rafinowana

      18,5

      6,9

      Sprzęt telekomunikacyjny i części

      11,7

      4,4

      Ropa naftowa

      9,4

      3,5

      Komputery

      8,5

      3,2

      Lekarstwa

      7,3

      2,7

      Samochody ciężarowe i dostawcze

      6,7

      2,5

      Urządzenia klimatyzacyjne i grzewcze

      5,0

      1,9

      Złoto

      4,5

      1,8

      Meble, materace, poduszki

      4,3

      1,6

      Urządzenia drogowe, budowlane oraz części

      3,8

      1,4

      Urządzenia elektryczne oraz części

      3,3

      1,3

      Instrumenty pomiarowe i analityczne

      3,3

      1,2

      Rury z żelaza i stali

      3,2

      1,2

      Artykuły plastikowe

      3,2

      1,2

      Pozostałe

      153,8

      57,6

      Łącznie

      266,9

      100,0

       

      W strukturze geograficznej obrotów handlu zagranicznego Australii w roku 2015 r. podobnie jak to miało miejsce w roku poprzednim dominującą pozycję zajmowały państwa Azji. Najważniejszymi rynkami dla towarów z Australii były: Chiny (32,6% całości eksportu Australii; w roku 2014 udział ten wynosił 33,8%), Japonia (16,1%), Korea Płd. (7,3%), Stany Zjednoczone (5,7%), Indie (4,2%), Nowa Zelandia (3,7%), Singapur (2,8%), Tajwan (2,6%) oraz Malezja (2,3%). Prawie 56% australijskiego eksportu (głównie surowców mineralnych) trafia na 3 rynki azjatyckie: Chin, Korei Płd. i Japonii. Od kilku lat obserwuje się coraz głębsze uzależnienie australijskiego eksportu od Chin i jej popytu wewnętrznego.

       

      Eksport towarów z Australii do wybranych krajów świata w roku 2015

       

      Kraj

      Wartość

      w tys. AUD

      Pozycja

      Udział %

      Dynamika

      2014/2015

      w %

      ŁĄCZNIE

      250 138 811

       

      100,00

      94,06

      Chiny

      81 457 322

      1

      32,56

      90,51

      Japonia

      40 282 332

      2

      16,10

      83,59

      Korea Południowa

      18 298 300

      3

      7,32

      89,72

      Stany Zjednoczone

      14 226 476

      4

      5,69

      119,65

      Indie

      10 536 198

      5

      4,21

      118,97

      Nowa Zelandia

      8 432 817

      6

      3,37

      103,86

      Singapur

      6 920 920

      7

      2,77

      82,25

      Tajwan

      6 493 491

      8

      2,60

      91,12

      Malezja

      5 847 197

      9

      2,34

      95,93

      Indonezja

      5 537 281

      10

      2,21

      98,26

      Tajlandia

      4 334 944

      11

      1,73

      83,88

      Wielka Brytania

      3 803 325

      12

      1,52

      101,00

      Wietnam

      3 485 678

      13

      1,39

      112,91

      ZEA

      3 364 914

      14

      1,35

      113,70

      Hong Kong

      3 313 657

      15

      1,32

      115,18

      Polska

      311 491

      47

      0,12

      98,86

      Dane: Department of Foreign Affairs & Trade na podstawie danych Australian Bureau of Statistics

       

      Największymi dostawcami do Australii były Chiny (23,2% całości importu Australii), USA (12,4%), Japonia (7,4%), Korea Południowa (5,6%), Tajlandia (5,1%), Niemcy (4,7%), Malezja (3,8%), Singapur (3,5%), Nowa Zelandia (2,9%) oraz Wielka Brytania (2,7%).

       

      Import towarów do Australii z wybranych krajów świata w roku 2015

       

      Kraj

      Wartość

      w tys. AUD

      Pozycja

      Udział %

      Dynamika 2014/2015

      w %

      ŁĄCZNIE

      266 891 591

       

      100,00

      105,75

      Chiny

      61 788 435

      1

      24,70

      118,64

      Stany Zjednoczone

      33 027 034

      2

      13,20

      114,90

      Japonia

      19 781 252

      3

      7,91

      114,76

      Korea Południowa

      14 909 784

      4

      5,96

      123,96

      Tajlandia

      13 581 510

      5

      5,43

      124,17

      Niemcy

      12 438 584

      6

      4,97

      103,42

      Malezja

      10 140 649

      7

      4,05

      89,75

      Singapur

      9 385 851

      8

      3,75

      73,83

      Nowa Zelandia

      7 694 823

      9

      3,08

      96,63

      Wielka Brytania

      7 136 861

      10

      2,85

      115,96

      Włochy

      5 879 210

      11

      2,35

      96,22

      Indonezja

      5 613 693

      12

      2,24

      90,81

      Tajwan

      4 805 234

      13

      1,92

      106,45

      Indie

      4 772 828

      14

      1,91

      155,11

      Francja

      4 484 389

      15

      1,79

      91,31

      Polska

      762 853

      38

      0,30

      100,21

      Dane: Department of Foreign Affairs & Trade na podstawie danych Australian Bureau of Statistics

       

      Wg. danych WTO w roku 2014 r. Australia zajmowała 22 pozycję w światowym eksporcie towarów (poz. 21 w roku 2013) i 23 w imporcie (poz. 23 w roku 2013). Polska w tym rankingu była notowana jako 26 eksporter (w 2013 r. – 26). Jako światowy importer Polska była na 25  miejscu (w 2013 r. – 25 poz.).

       

      Australia posiada 9 zawartych  Umów o Wolnym Handlu z: Chile, Nową Zelandią, Singapurem, Tajlandią, USA, Malezją, Japonią, Koreą Płd., Chinami oraz wielostronną umowę ASEAN-Australia-New Zealand FTA. W trakcie negocjacji są kolejne umowy z: Indiami oraz  Indonezją. Umowa TPP została podpisana w 2015 r. (nie weszła jeszcze w życie) a negocjacje umowy FTA z UE mogą rozpocząć się pod koniec 2016 r.

       

      PKB Australii stanowi ponad 2,5% całości światowej gospodarki.

       

      Dla Australii bardzo ważną i prestiżową sprawą jest kwestia zwiększenia liczby studentów zagranicznych pobierających naukę na australijskich uniwersytetach i politechnikach. W 2015 r. liczba studentów zagranicznych pobierających naukę na australijskich wyższych uczelniach i w szkołach średnich oraz podstawowych wyniosła prawie 500 tys. osób – wzrost o ponad 10% w porównaniu z rokiem 2014 (ponad  27% stanowili uczniowie i studenci z Chin). Wartość eksportu usług edukacyjnych wyniosła ponad 20 mld AUD.

       

      Główne wskaźniki makroekonomiczne Australii (na podstawie danych DFAT)

       

       

        Jednostka

      2013

      2014

      2015

      PKB w cenach bieżących

      mld USD

      1.479,2

      1.442,1

      1.240,8

      PKB w ppp (wg siły nabywczej)

      mld USD

      1.052,6

      1.100,4

      1.136,9

      PKB per capita

      USD

      64.157

      62.822

      51.642

      PKB per capita w ppp

      USD

      43.709

      44.492

      47.318

      Tempo wzrostu PKB

      %

      2,8

      2,7

      3,0

      Relacja nadwyżki/deficytu finansów publicznych do PKB

      %

      -3,4

      -3,3

      -2,1

      Stopa inflacji (CPI)

      %

      2,7

      2,5

      1,7

      Stopa bezrobocia

      %

      6,0

      6,1

      5,8

      Wysokość stóp procentowych Reserve Bank of Australia

      %

      2,5

      2,0

      2,0

      Wartość obrotów handlu zagr. (towary + usługi) i stosunek do roku poprzedniego

      mld AUD

      619,7

      (-0,14)

      646,7

      (+4,4)

      651,0 (+0,6)

      Wartość eksportu (towary + usługi) i stosunek do roku poprzedniego

      mld AUD

      314,6

      (-0,7)

      323,6

      (+2,9)

      312,9

      (-3,3)

      Wartość importu (towary + usługi) i stosunek do roku poprzedniego

      mld AUD

      305,1

      (-0,2)

      323,1

      (+5,9)

      324,0 (+0,3)

      Relacja deficytu na rachunku obrotów bieżących do PKB

      %

      -3,3

      -3,7

      -4,0

      Wartość roczna napływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich do Australii

      mld AUD

      37,9

      59,2

      b.d.

      Wartość roczna australijskich inwestycji bezpośrednich za granicą

      mld AUD

      49,8

      45,9

      b.d.

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Australii

      mld AUD

      629,2

      688,4

      b.d.

      Skumulowana wart. zagr. inwestycji bezpośrednich Australii za granicą

      mld AUD

      494,8

      540,7

      b.d.

                             

      3.3. Główne sektory gospodarki (o największym znaczeniu/udziale w PKB).

      Największy udział w tworzeniu PKB Australii miały: usługi (68%), przemysł (27%, z tego wytwórczy 9% i wydobywczy 10%, budownictwo 8%), turystyka (2%) oraz rolnictwo (3,%). W sektorze usług główną pozycją stanowiły usługi dla biznesu (13,% PKB ogółem), usługi finansowe i ubezpieczenia (10%), usługi budowlane (8%), handel detaliczny (6%), transport (5%), handel hurtowy (5%), ochrona zdrowia i usługi gminne (6%) oraz edukacja (4%).

       

      3.4. Uczestnictwo w wielostronnych organizacjach o charakterze ekonomicznym.

       

      Australia jest członkiem G20, ONZ oraz licznych agend NZ o charakterze gospodarczym m.in. FAO, UNCTAD i UNWTO. Należy do WTO, OECD, IMF. Bierze udział w pracach Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA), Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (IAEA) i Grupy Dostawców Jądrowych (NSG). Australia należy również do: Międzynarodowej Organizacji Celnej (WCO) i Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO). Jest członkiem APEC (w 2007 roku sprawowała prezydencję) i Forum Wysp Pacyfiku oraz uczestniczy w pracach Szczytu Azji Wschodniej, a w relacjach z ASEAN ma status partnera w dialogu. W 2010 r. została członkiem ASEM. W 2006 roku z inicjatywy australijskiej utworzono Partnerstwo Azji i Pacyfiku na Rzecz Czystego Rozwoju i Klimatu – AP6 (Australia, Chiny, Indie, Japonia, Republika Korei, USA, Kanada), którego celem jest rozwój nowoczesnych technologii wytwarzania energii o niskiej emisji gazów cieplarnianych. W latach 2013-2014 Australia była niestałym członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ a w roku 2014 była gospodarzem szczytu G20 w Brisbane.

       

      3.5. Relacje gospodarcze z UE.

       

      W roku 2015 Unia Europejska, rozumiana jako jednolity obszar celny, była trzecim po Chinach i Japonii największym partnerem handlowym Australii, wyprzedzając Stany Zjednoczone i Koreę Płd.

      Podstawę wzajemnych stosunków stanowi przyjęta w 2008 r. i aktualizowana co roku Ramowa Umowa o Partnerstwie Partnership Framework, która obejmuje współpracę w dziedzinach: bezpieczeństwa i zwalczania terroryzmu, przeciwdziałania zmianom klimatycznym, ochrony środowiska, energetyki, edukacji, nauki i technologii oraz współpracę polityczną i rozwojową w regionie Azji i Pacyfiku. W stosunkach pomiędzy UE a Australią funkcjonuje wiele umów sektorowych i wymian listów, ale jak dotąd brak jest nadrzędnej umowy dwustronnej na mocy prawa międzynarodowego. W 2010 r. rozpoczęły się rozmowy pomiędzy UE a Australią nt. podniesienia relacji dwustronnych do poziomu prawnie wiążącego porozumienia ramowego EU-Australia Framework Agreement obejmującego również porozumienia sektorowe. Negocjacje zostały zakończone w kwietniu 2015 r. Australia jest żywotnie zainteresowana rozwijaniem dalszej współpracy gospodarczej, naukowo-technicznej i inwestycyjnej z Unią Europejską czego dowodem jest zapowiedź woli jak najszybszego przystąpienia do rozpoczęcia negocjacji umowy FTA z UE.

      Chociaż handel pozostaje bardzo ważnym elementem stosunków dwustronnych, całościowe stosunki polityczne i gospodarcze z upływem lat objęły także pozostałe dziedziny, takie jak: nauka i technologia, edukacja i szkolnictwo. Uwzględniają one również wspólne działania w zakresie rozwiązywanie szerszych problemów, takich jak: ochrona środowiska i zmiany klimatyczne, bezpieczeństwo energetyczne, sprawy bezpieczeństwa i walka z terroryzmem, stabilność w regionie Azji i Pacyfiku oraz współpraca w ramach WTO.

      W 2014 r. w Australii było obecnych ok. 2.400 firm z UE generujących obrót w wys. ponad 280 mld AUD. Firmy te bezpośrednio stworzyły ok. 500 tys. miejsc pracy i wykorzystując efekt mnożnikowy przyczyniły się do powstania dalszych 900 tys. miejsc pracy, dając zatrudnienie 1,4 mln pracownikom (12% australijskiej siły roboczej). Największy obrót notują one w produkcji, finansach, ubezpieczeniach, wydobyciu, sprzedaży hurtowej i budownictwie.

      W strukturze towarowej australijskiego eksportu do UE dominują produkty podstawowe (węgiel, owoce, złoto) z ponad 50% udziałem (produkty przetworzone stanowią ponad 36%), natomiast w imporcie z UE dominują wyroby przemysłowe (ponad 90%). Najważniejszymi towarami importowanymi przez Australię były: samochody osobowe (13,7% całości importu z UE), lekarstwa oraz produkty farmaceutyczne (9,6%), samochody dostawcze, sprzęt telekomunikacyjny, pompy, maszyny i urządzenia transportowe oraz instrumenty pomiarowe. Największymi partnerami handlowymi Australii spośród krajów UE są Niemcy, Wielka Brytania, Włochy, Francja i Holandia. Wartość eksportu Australii do wszystkich krajów UE łącznie w 2015 r. wyniosła 13.090 mln AUD (wzrost o 5,8% w porównaniu z rokiem 2014) a wartość importu 46.361 mln AUD (wzrost o 1,7%).

      Najwięksi unijni eksporterzy do Australii w roku 2015

       

      Poz.

      Kraj

      Wartość

      w tys. AUD

      Udział %

       

      ŁĄCZNIE

      46 361 612

      100,0

      1

      Niemcy

      12 438 584

      26,83

      2

      Wielka Brytania

      7 136 861

      15,39

      3

      Włochy

      5 879 210

      12,68

      4

      Francja

      4 484 389

      9,67

      5

      Holandia

      2 153 092

      4,64

      6

      Hiszpania

      2 080 227

      4,49

      7

      Irlandia

      2 078 956

      4,48

      8

      Szwecja

      1 940 609

      4,19

      9

      Belgia

      1 657 437

      3,58

      10

      Dania

      1 125 127

      2,43

      13

      Polska

      762 853

      1,65

      Dane: Department of Foreign Affairs & Trade na podstawie danych Australian Bureau of Statistics

       

      Najwięksi unijni importerzy z Australii w roku 2015

       

      Poz.

      Kraj

      Wartość

      w tys. AUD

      Udział %

       

      ŁĄCZNIE

      13 090 018

      100,0

      1

      Wielka Brytania

      3 803 325

      29,06

      2

      Holandia

      2 392 793

      18,28

      3

      Niemcy

      1 872 526

      14,30

      4

      Belgia

      1 242 189

      9,49

      5

      Francja

      1 134 422

      8,67

      6

      Włochy

      760 761

      5,81

      7

      Hiszpania

      568 943

      4,35

      8

      Polska

      311 491

      2,38

      9

      Szwecja

      275 887

      2,11

      10

      Czechy

      139 526

      1,07

      Dane: Department of Foreign Affairs & Trade na podstawie danych Australian Bureau of Statistics

       

      Unia Europejska nadal pozostaje największym inwestorem w Australii. W roku 2014 skumulowana wartość wszystkich europejskich inwestycji w Australii wyniosła 951,8 mld AUD, z czego wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych (FDI) krajów UE w Australii wyniosła 169,6 mld AUD, co stanowiło 24,6% wszystkich FDI w tym kraju. W tym samym okresie wartość australijskich inwestycji w UE wyniosła 529,2 mld AUD (28% wartości wszystkich inwestycji Australii na świecie), z czego FDI wyniosły 83,5 mld AUD (15% wartości wszystkich inwestycji Australii na świecie).

       

      Dwustronna współpraca gospodarcza


       

      4.1. Gospodarcze umowy dwustronne.

       

      W relacjach polsko-australijskich obowiązują następujące umowy o charakterze ekonomicznym:

      Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Australią w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, podpisana w Canberze 7 maja 1991 roku (Dz.U. z 1992, Nr 39, poz. 166);

      Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Australią w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, sporządzona w Canberze 7 maja 1991 roku (Dz.U. z 1992, Nr 41, poz. 177);

      Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Australią o zabezpieczeniu społecznym oraz Porozumienie Administracyjne do Umowy podpisane w Warszawie 7 października 2009 r. (Dz.U. nr 172 z 2010 r.);

      Porozumienie między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Związku Australijskiego w sprawie wydawania wiz uczestnikom Programu „Zwiedzaj i Pracuj”, podpisane w Warszawie w dniu 28 marca 2014 . (M.P. z 2014 poz. 872).

      Umowa dwustronna o zabezpieczeniu społecznym, która weszła w życie 1 października 2010 r., ma istotne znaczenie dla Polonii w Australii oraz społeczności australijskiej w Polsce, ponieważ umożliwia transfer emerytur, sumowanie okresów składkowych, uzyskiwanie świadczeń emerytalnych przez osoby, które mają zbyt krótki okres ubezpieczenia lub zamieszkania w jednym z państw. Umowa będzie sprzyjać migracjom pomiędzy Polską i Australią oraz rozwojowi dwustronnej współpracy gospodarczej.

      Teksty Umowy i Porozumienia dostępny jest na stronach internetowych:

      - MPiPS (http://www.mpips.gov.pl/index.php?gid=1215) oraz

      - MSZ (http://www.traktaty.msz.gov.pl/SearchTreaties.aspx?t=DW),

      a szersze informacje także na stronach ZUS (http://zus.pl/default.asp?p=4&id=3221#p3226) i KRUS: www.krus.gov.pl .

       

      4.2. Handel zagraniczny.

       

      Wg. danych Insigos w 2015 r. obroty handlowe Polski z Australią  wyniosły 898,2 mln USD (spadek o 13% w porównaniu z rokiem 2014), eksport z Polski 567,1 mln USD (spadek o 13%), a import towarów z Australii 331,1 mln USD (spadek o 15%). 

       

      Saldo obrotów handlowych jest nadal dodatnie i w 2015 r. wyniosło 236,0 mln USD. (w 2014 r. – 260,4 mln USD a w 2013 r. – 184,1 mln USD).

       

      Od momentu przystąpienia Polski do UE wymiana handlowa pomiędzy Polską a Australią nabrała zdecydowanego tempa, polski eksport rósł w zdecydowanie szybszym tempie niż import, a saldo wymiany handlowej z ujemnego przekształciło się w dodatnie i z roku na rok się zwiększała, z wyjątkiem roku 2013. Od 2010 r. notujemy zdecydowany wzrost australijskiego eksportu do Polski, choć ponad jego 1/3 przechodzi za pośrednictwem rynków trzecich. Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku polskiego eksportu np. farmaceutyków do Australii – prawie połowa wartości eksportu przechodzi przez rynki trzecie. W trzech poprzednich latach tempo wzrostu wzajemnej wymiany handlowej było jednym z największych wśród naszych partnerów handlowych na świecie.

       

      Choć z uwagi na zdecydowany spadek wartości polskiego eksportu srebra (o 77%) i farmaceutyków (o 52%) przy jednoczesnym wzroście eksportu samochodów osobowych (o 40%) oraz samolotów (o 320%) obroty handlowe w 2015 r. (towarowe oraz usługi) po raz kolejny przekroczyły 1 mld USD.

       

      Wg danych GUS w 2014 r. wartość eksportu polskich usług do Australii wyniosła 80,6  mln USD (całość polskiego eksportu usług – 48,1 mld USD) a import usług z Australii osiągnął wartość 52,4 mln USD (całość polskiego importu usług – 36,7 mld USD).

       

      Dynamiczny rozwój wymiany handlowej i współpracy gospodarczej pomiędzy Polską a Australią w ostatnich latach, jak również większa aktywność polskiej dyplomacji ekonomicznej, a co za tym idzie coraz większa rozpoznawalność Polski w Australii tworzą podstawy i dają realne możliwości dla jeszcze większego zaangażowania się polskich firm w tym kraju, a w dalszej perspektywie współpracy przy realizacji wspólnych projektów na rynkach ościennych, szczególnie z sektorów maszyn i urządzeń górniczych, budowlanych, drogowych, przemysłu okrętowego i stoczniowego, w tym jachtowego oraz przemysłu lotniczego oraz przetwórstwa rolno-spożywczego.

       

      Wykres: obroty handlowe Polska-Australia  w latach 2006 – 2015 (w mln USD)

       

       

       

       

       

      2006

      2007

      2008

      2009

      2010

      2011

      2012

      2013

      2014

      2015

      Dynamika (%)
      2014/2013

      Obroty

      273,3

      353,4

      444,9

      326,2

      454,2

      554,5

      663,9

      849,6

      1.038,3

      898,2

      87

      Eksport

      138,9

      201,5

      297,5

      238,2

      284,4

      374,6

      470,4

      515,5

      649,4

      567,1

      87

      Import

      134,4

      151,9

      146,5

      88,0

      169,8

      179,9

      193,5

      334,1

      389,0

      331,1

      85

      Saldo

      4,5

      49,6

      151,0

      150,2

      114,6

      202,8

      276,9

      181,4

      260,4

      236,0

      -

      Źródło: Ministerstwo Gospodarki, system Insigos

       

      Największy udział w polskim eksporcie do Australii w 2015 r. stanowiły:

       

      •          pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające i współdziałające urządzenia (181,2 mln USD – wzrost o 53% w stosunku do roku 2014) – 32,0% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

       

      1)        samoloty – 89,1 mln USD,

      2)        samochody osobowe – 53,9 mln USD,

      3)        samochody ciężarowe – 22,5 mln USD,

      4)        wagony osobowe i towarowe – 5,6 mln USD,

      5)        części i akcesoria samochodów – 5,3 mln USD,

      6)        jachty, łodzie i kajaki – 2,3 mln USD.

       

      •          urządzenia mechaniczne i elektryczne; do rejestracji i odbioru dźwięku (119,2 mln USD – spadek o 12% w stosunku do 2014 r.) – 21,0% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

       

      A.        reaktory jądrowe, kotły maszyny i urządzenia mechaniczne i ich części – 82,7 mln USD:

       

      1)        zmywarki do naczyń, urządzenia do czyszczenia, zamykania, suszenia, napełniania, pakowania butelek, słoików i pojemników – 16,5 mln USD,

      2)        silniki turboodrzutowe, turbośmigłowe oraz inne turbiny gazowe – 11,4 mln USD,

      3)        maszyny pralnicze w tym maszyny piorąco-suszące oraz maszyny i urządzenia do prania, suszenia, prasowania, wybielania i farbowania przędzy oraz wyrobów włókienniczych – 11,1 mln USD,

      4)        maszyny żniwne i omłotowe, kosiarki do trawników, prasy do słomy, sortowniki  – 6,8 mln USD,

      5)        okrętowe żurawie masztowe, dźwignice, wózki transportu wewnętrznego z urządzeniami dźwigowymi – 6,6 mln USD,

      6)        maszyny do przemysłowego przygotowania i produkcji żywności i napojów – 2,5 mln USD,

      7)        maszyny ziemne, pozostałe – 2,3 mln USD.

       

      B.        maszyny i urządzenia elektryczne, rejestratory i odtwarzacze dźwięku i obrazu oraz ich części – 36,5 mln USD:

       

      1)        kable – 8,2 mln USD,

      2)        grzałki, suszarki, żelazka – 4,3 mln USD

      3)        akumulatory elektryczne – 3,9 mln USD,

      4)        lampy żarowe – 3,8 mln USD

      5)        taśmy i dyski magnetyczne do zapisu dźwięku – 3,0 mln USD,

      6)        aparatura do telefonii i telegrafii przewodowej oraz telekomunikacyjna – 2,3 mln USD.

       

      •          wyroby przemysłu chemicznego i przemysłów pokrewnych (64,0 mln USD – spadek o 28% w stosunku do roku 2014 – 11,3% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        produkty farmaceutyczne – 25,8 mln USD,

      2)        preparaty do prania oraz czyszczące – 19,0 mln USD

      3)        preparaty do upiększania, makijażu i pielęgnacji skóry – 3,4 mln USD.

       

      •          wyroby różne (39,3 mln USD – spadek o 8% w stosunku do roku 2014) – 6,9% polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        meble domowe i lekarskie – 34,4 mln USD,

      2)        zabawki, gry i art. sportowe – 1,7 mln USD,

      3)        lampy i oprawy oświetleniowe – 1,1 mln USD.

       

      •          wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych (34,7 mln USD – spadek o 6% w stosunku do roku 2014) – 6,1% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        miedź i wyroby z miedzi (łączniki rur lub przewodów rurowych z miedzi) – 17,1 mln USD,

      2)        wyroby z żeliwa i stali – 6,2 mln USD

      3)        maszynki do golenia i żyletki – 5,8 mln USD.

      •          Perły, metale i kamienie szlachetne i półszlachetne, sztuczna biżuteria (29,6 mln USD – spadek o 77% w stosunku do roku 2014) – 5,2% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        srebro – 29,1 mln USD,

      2)        art. biżuteryjne z metalu szlachetnego – 0,4 mln USD.

       

      •          gotowe art. spożywcze, napoje bezalkoholowe, alkohol, tytoń (26,8 mln USD – spadek o 10% w stosunku do 2014 r.) – 4,7% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        czekolada i pozostałe przetwory spożywcze zawierające kakao – 9,7 mln USD,

      2)        filety rybne i pozostałe mięso rybie świeże, schłodzone lub zamrożone – 9,5 mln USD,

      3)        wyroby cukiernicze nie zawierające kakao – 5,1 mln USD,

      4)        ryby przetworzone lub zakonserwowane  – 3,3 mln USD

      5)        sery i twarogi – 2,5 mln USD.

       

      •          Tworzywa sztuczne i wyroby z nich; kauczuk i wyroby z kauczuku (15,6 mln USD – wzrost o 31% w stosunku do roku 2014) – 2,7% całości polskiego eksportu do Australii, w tym:

      1)        nowe opony pneumatyczne z kauczuku – 4,8 mln USD,

      2)        samoprzylepne i inne płyty, arkusze, folie z tworzyw sztucznych – 3,6 mln USD.

       

      •          Inne, w tym:

      1)        narzędzi i przyrządy lekarskie i weterynaryjne – 9,1 mln USD,

      2)        papier toaletowy, chustki, ręczniki, serwetki, pieluszki, podpaski, tampony – 3,6 mln USD,

      3)        wyroby ze szkła stołowe, kuchenne, toaletowe, biurowe – 3,1 mln USD,

      4)        dywany i inne pokrycia podłogowe włókiennicze – 2,6 mln USD.

      Największy udział w polskim imporcie z Australii w 2015 r. miały:

       

      •          produkty mineralne (250,9 mln USD – spadek o1 12% w stosunku do roku 2014) – 75,8% całości australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        węgiel, brykiety i podobne wytwarzane z węgla – 172,9 mln USD, spadek o 68% w stosunku do roku poprzedniego (w roku 2014 – 183,6 mln USD),

      2)        rudy i koncentraty cynku – 37,4 mln USD,

      3)        rudy i koncentraty miedzi – 36,7 mln USD,

      4)        magnezyt, magnezja i inne tlenki magnezowe – 2,1 mln USD.

       

      •          produkty przemysłu chemicznego i przemysłów pokrewnych (19,6 mln USD – spadek o 14% w stosunku do roku 2014) – 5,9% całości australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        produkty farmaceutyczne  – 10,5 mln USD,

      2)        wodór, gazy szlachetne i pozostałe niemetale – 6,9 mln USD.

       

      •          przyrządy, aparaty optyczne, kinematograficzne, pomiarowe, medyczne, zegarki (19,0 mln USD – wzrost o 13% w stosunku do roku 2014) – 5,7% australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        przyrządy i urządzenia kontrolno-pomiarowe – 7,3 mln USD,

      2)        urządzenia ortopedyczne, protezy, aparaty słuchowe – 5,5 mln USD,

      3)        narzędzia i przyrządy lekarskie i weterynaryjne – 2,7 mln USD,

      4)        sprzęt do mechanoterapii, aparaty do masażu  – 2,4 mln USD.

       

      •          urządzenia mechaniczne i elektryczne; do rejestracji i odbioru dźwięku (9,4 mln USD – spadek o 12% w stosunku do roku 2014) – 2,8% całości australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        przyrządy i urządzenia kontrolno-pomiarowe – 7,3 mln USD,

      2)        maszyny do przemysłowego przygotowania i produkcji żywności i napojów – 1,1 mln USD.

       

      •          skóry i wyroby z nich (6,7 mln USD – spadek o 69% w stosunku do roku 2014) – 2,0% całości australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        artykuły ze skóry wyprawionej – 3,5 mln USD,

      2)        skóry i skórki surowe oraz skóra wyprawiona – 3,3 mln USD.

       

      •          produkty pochodzenia roślinnego (6,3 mln USD – spadek o 7% w stosunku do roku 2014) – 1,9% australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        orzechy świeże lub suszone – 4,7 mln USD,

      2)        pozostałe nasiona i owoce oleiste – 0,9 mln USD.

       

      •          pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające (5,9 mln USD – wzrost o 176% w stosunku do roku 2014) – 1,8% australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        maszyny i urządzenia startowe dla statków powietrznych  – 3,7 mln USD,

      2)        części i akcesoria samochodów – 2,2 mln USD.

       

      •          gotowe artykuły spożywcze, napoje bezalkoholowe, alkohol, tytoń (5,2 mln USD – spadek o 16% w stosunku do roku 2014) – 1,6% australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        wino ze świeżych winogron – 4,6 mln USD

       

      •          wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych (3,4 mln USD – spadek o 20% w stosunku do roku 2014) – 1,0% australijskiego eksportu do Polski, w tym:

      1)        odpady ołowiu i złomu – 2,0 mln USD.

       

      4.3. Inwestycje.

       

      W Polsce obecnych jest ok. 130 przedsiębiorstw australijskich. Są to głównie inwestorzy oraz dystrybutorzy i importerzy. Wśród najprężniej rozwijających się można wymienić Amcor, Mincom oraz Macquarie. Inne formy obecności firm australijskich na polskim rynku to działalność oparta na systemach franczyzowych i współpraca w obszarze szkolnictwa za pośrednictwem biur agentów edukacyjnych. Grupą produktów australijskich szczególnie dobrze reprezentowanych na polskim rynku jest wino, importowane przez około 30 firm. Wśród  największych australijskich inwestorów na polskim rynku można wymienić  następujące firmy:  Macquarie Group (Global Infrastructure Fund II), Mincom - wiodący dostawca rozwiązań z zakresu EAM (Enterprise Asset Management), Goodman - największa grupą działająca w branży nieruchomości przemysłowych, Bovis Lend Lease - jeden ze światowych liderów w sektorze budowlanym i w dziedzinie zarządzania projektami,  Amcor - producent opakowań dla wyrobów tytoniowych oraz produktów spożywczych, IFM (Industry Funds Management, The Meydan Group (rynek nieruchomości).

      Bezpośrednia współpraca w dziedzinie górniczej w Polsce koncentruje się głównie wokół projektów Linc Energy – podziemnej gazyfikacji węgla, Dart Energy – Coal Bed Methane (pozyskiwanie gazu z podziemnych złóż węglowych) i Hutton (Bas Gas Pty Ltd) – eksploracji gazu łupkowego. Firma Balamara dawniej znana jako Sultan Corporation nabyła prawa leasingowe w sąsiedztwie KGHM na poszukiwanie złóż mineralnych. Szczególnie aktywna w  ostatnich latach w Polsce jest firma Prairie Mining Ltd., która zaangażowana jest w  poszukiwanie i rozpoznawanie złóż węgla kamiennego na obszarze Lubelskiego Zagłębia Węglowego. Firma zapowiada budowę kopalni, infrastruktury kolejowej i energetycznej. Nowopowstała kopalnia osiągnęłaby zdolność produkcyjną w 2020 r. i zatrudniałaby ok 2.000 osób. Szacuje się, że łączna wartość inwestycji zagranicznych Australii w Polsce wynosi 3 mld AUD, z czego ok. 1,4 mld AUD to FDI.

      Australijskie firmy dokonywały inwestycji w mniej tradycyjne (poza-surowcowe) sektory tj. produkcja opakowań, przygotowanie i przetwarzanie żywności, napoje, budownictwo, edukacja, technologie ochrony środowiska oraz urządzenia górnicze. Liczba głównych australijskich inwestorów w Polsce w ostatnich 5 latach systematycznie rośnie obejmując m.in. fundusze inwestycyjne grupy Macquarie (głębokowodny terminal kontenerowy DCT Gdańsk), producenta opakowań AMCOR, Entech (przetwarzanie odpadów), Opal Property Development/Meydan Group czy Bovis Lend Lease (nieruchomości, budownictwo), Good Food (produkcja i dystrybucja żywności naturalnej), Goodman (centra logistyczne na Śląsku oraz przy porcie w Gdańsku), Radcrete (unikalne produkty do uszczelniania, utwardzania i napraw betonu), Redflex Holdings (zarządzanie ruchem drogowym, bezpieczeństwem na drogach, systemami obronności, transportu, bezpieczeństwa publicznego i telekomunikacji), The Cheesecake Shop (sieć franszyzowych cukierni i kawiarenek oferujących serniki i ciasta).

       

      4.4. Współpraca samorządów gospodarczych.

       

      W 2015 r. miały miejsce dwie polskie oficjalne misje gospodarcze do Australii, w ramach których odbyły się towarzyszące im konferencje i fora biznesowe zorganizowane lub wspierane przez Ambasadę RP w Canberze:

      1. Conference & B2B meetings of Polish Aerospace Industry Delegation to Australia w Sydney oraz Melbourne z udziałem 12 polskich firm z Doliny Lotniczej pod przewodnictwem PAIiIZ (kwiecień 2015 r.),

      2. The Third Polish - Australian Green Technology Seminar & Business Forum w Sydney z udziałem 15 polskich firm "zielonych technologii" z projektu GreenEvo Ministerstwa Środowiska (maj 2015). Uroczystego otwarcia seminarium dokonał pan Stanisław Gawłowski, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska przebywający z misją studyjną w Australii.

       

      W ślad za wspomnianą misją polskich firm lotniczych do Australii w czerwcu 2015 r. miała miejsce misja australijskich firm przemysłu lotniczego do Polaki zorganizowana przy współpracy PAIiIZ oraz Austrade w Warszawie.

       

      Dostęp do rynku


       

      5.1. Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług (bariery).

       

      Polskie firmy nie sygnalizowały przypadków dyskryminacyjnego traktowania i nie zgłaszały barier w dostępie polskich towarów i usług do rynku australijskiego. Od 2013 r., a dokładnie od  momentu wizyty Ministra SZ R. Sikorskiego w Australii da się zauważyć ponowny wzrost zainteresowania polskiego biznesu oraz organizacji samorządu gospodarczego udziałem w miejscowych targach i wystawach. Czynnikami utrudniającymi dostęp do lokalnego rynku dla polskich firm są m.in.: odległość geograficzna, specyfika odizolowania rynku australijskiego, utrudniony dostęp do odbiorców z uwagi na częstą praktykę importerów utrzymywania relacji biznesowych i dostaw wyłącznie za pośrednictwem zamorskich agentów, słabo rozwinięta ze względu na rozmiar kraju wew. sieć infrastrukturalna, skupienie ludności w kilku znacznie od siebie oddalonych największych aglomeracjach miejskich, federalna struktura państwa i administracji z często odrębnymi dla poszczególnych stanów regulacjami administracyjnymi i gospodarczymi, restrykcyjne procedury i przepisy wizowe, graniczne i fitosanitarne. Z drugiej strony czynnikami ułatwiającymi dostęp do rynku Australii jest coraz większa i pozytywna rozpoznawalność Polski i polskich produktów w tym kraju, przynależność Polski do jednolitych struktur gospodarczych UE, podobna polityka pro-biznesowa i ochrony środowiska  Polski i Australii oraz coraz większa aktywność polityczno-gospodarcza we wzajemnych relacjach.

       

      5.2. Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnienie obywateli RP.

       

      Podjęcie zatrudnienia w Australii wymaga uzyskania wizy z prawem do pracy. Generalnie rzecz biorąc, wizy dające prawo do długotrwałego zatrudnienia uzyskiwane są indywidualnie lub w oparciu o sponsoring przyszłego pracodawcy. Wizy uzyskiwane indywidualnie przeznaczone są dla lekarzy, pielęgniarek i innych wykwalifikowanych pracowników reprezentujących zawody, które zostały uznane za pożądane w Australii. Wizy indywidualne umożliwiają podjęcie zatrudnienia bez ograniczeń czasowych. Wizy sponsorowane wydawane są za poparciem firm australijskich poszukujących pracowników w określonych zawodach. Wizy te dają prawo do pracy na okres od 3 miesięcy do 4 lat. Osoba wjeżdżająca do Australii z wizą emigracyjną ma prawo do pracy. Wizy studenckie pozwalają na pracę w wymiarze 20 godzin tygodniowo. Więcej informacji na temat procedur uzyskiwania wiz z prawem do pracy można uzyskać na stronach Ministerstwa Imigracji i Obywatelstwa: www.immi.gov.au

      Australijski rynek pracy nie cieszy się szczególnym zainteresowaniem obywateli polskich. Nie odnotowywano też zgłoszeń problemów w podejmowaniu pracy na rynku australijskim. W ostatnich latach liczba Polaków podejmujących pracę w Australii w oparciu o wizy indywidualne i sponsorowane nie przekraczała kilkuset w skali roku. Z uwagi jednak na istotne niedobory wykwalifikowanych kadr inżynierskich i specjalistów w sektorach wydobywczym i konstrukcyjnym miejscowy rynek pracy może cieszyć się w przyszłości większym zainteresowaniem wykwalifikowanych pracowników polskich.

       

      5.3. Nabywanie i wynajem nieruchomości.

       

      Najem nieruchomości jest regulowany przez Residential Tenancies Act 1997 (tekst dostępny pod adresem: www.legislation.act.gov.au/a/1997-84/current/pdf/1997-84.pdf). W Australii jest wiele agencji nieruchomości, które pośredniczą zarówno w wynajmie, jak i sprzedaży nieruchomości. Do zakupu nieruchomości przez cudzoziemca niezbędne jest, poza nielicznymi wyjątkami, uzyskanie pozwolenia. Informacje na temat nabywania nieruchomości przez cudzoziemców dostępne są na stronie internetowej Foreign Investment Review Board: www.firb.gov.au

       

      5.4. System zamówień publicznych.

       

      Zamówienia publiczne udzielane są przez rządową agencję AusTender, działającą w ramach portfolio Ministerstwa Finansów i Deregulacji. Szczegółowe informacje na temat zasad, aktualnie prowadzonych przetargów dostępne są na stronie internetowej: www.tenders.gov.au

       

      5.5. Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej.

       

      Ochroną własności przemysłowej i intelektualnej w Australii zajmuje się IPAustralia, agencja rządowa działająca w ramach portfolio Ministerstwa Innowacji, Przemysłu, Nauki i Badań. IPAustralia prowadzi rejestrację patentów, znaków towarowych, wzorów oraz praw hodowców nasion i sadzonek. W roku 2014 złożono w Australii ponad ponad 116 tys. aplikacji dot. ochrony znaków towarowych, 6,6 tys. aplikacji dot. wzorów i 341 praw hodowców roślin. W tym samym czasie złożono prawie 26 tys. aplikacji patentowych (32 aplikacje pochodziły z Polski). Prawie 94% aplikacji patentowych zostało złożonych przez podmioty zagraniczne. Więcej informacji można znaleźć na stronie IPAustralia: www.ipaustralia.gov.au, natomiast praktyczny poradnik dotyczący ochrony własności intelektualnej w Australii jest dostępny pod adresem: www.iptoolbox.gov.au.

       

      5.6. Zakładanie firmy i prowadzenie biznesu w Australii

       

      W Australii funkcjonuje podział terytorialny na niezależne stany i terytoria, których autonomiczne władze zachowują niezależność w kształtowaniu i prowadzeniu polityki gospodarczej, przemysłowej czy biznesowej na swoim terenie. To determinuje, że najpierw należy określić miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, żeby wiedzieć, jakie dokładnie warunki i wymogi obowiązują w danym miejscu/stanie. W tej sprawie należy kontaktować odpowiednie władze stanowe (listę i kontakty do władz stanowych oraz do odpowiednich resortów można znaleźć w wyszukiwarce www.directory.gov.au).

      System podatkowy w Australii jest bardzo rozbudowany i bardzo skomplikowany, a różne przepisy mogą być przyjmowane na szczeblu federalnym (i dotyczyć wówczas całej Australii) oraz stanowym/terytorialnym (i wówczas obowiązują dodatkowo na terenie danej konkretnej jurysdykcji stanowej). Żeby wiedzieć jakie będzie konkretne opodatkowanie danej działalności/firmy należy bardzo dogłębnie prześledzić przepisy prawne obowiązujące w danej lokalizacji – miejscu siedziby firmy oraz miejscu prowadzenia przez nią działalności. W tym celu najlepszym rozwiązaniem jest bezpośredni kontakt z wyspecjalizowaną kancelarią prawną lub firma consultingową w Australii.

      Najogólniej, nie wdając się w żadne dodatkowe przepisy, których jest bardzo dużo stawka podatku dochodowego firm wynosi 30%, a GST 10% (Goods and Services Tax – podatek od sprzedaży towarów i usług – odpowiednik polskiego VAT). Link do australijskiego urzędu podatkowego (Australian Taxation Office): www.ato.gov.au oraz strony rządowej: http://www.business.gov.au/business-topics/tax-finance-insurance/taxation/Pages/default.aspx?utm_source=businessgovau-old-website&utm_medium=301-redirect&utm_campaign=Taxation.

      Pomiędzy Polską a Australią funkcjonują dwustronne umowy międzynarodowe o unikaniu podwójnego opodatkowania (http://www.traktaty.msz.gov.pl/fd.aspx?f=P0000014192.pdf) oraz o zabezpieczeniu społecznym (http://zus.pl/default.asp?p=4&id=3221). Obie mogą mieć wpływ i/lub zastosowanie w przypadku rozpoczęcia działalności biznesowej w Australii. W sprawie zabezpieczenia społecznego (np. kwestii opłacania składek za ew. pracowników delegowanych do drugiego kraju) należy zasięgnąć opinii odpowiedniej komórki ZUS.

      Zakładanie firmy w Australii należy zacząć przede wszystkim od kwestii uzyskania odpowiedniej wizy australijskiej, która umożliwiłaby pracownikom z Polski na podjęcie pracy w tym kraju. Właściwymi  komórkami odpowiedzialnymi za sprawy migracyjne i wizowe są organy Ministerstwa Imigracji:  www.immi.gov.au.

      Ogólne kwestie dotyczące warunków prowadzenia biznesu (po polsku) znajdują się na stronie Austrade w Warszawie: http://www.austrade.pl/inwestycje/co-warto-wiedziec-inwestujac-w-australii/. Reszta informacji dostępna jest w języku angielskim na stronach odpowiednich urzędów australijskich odpowiadających za sprawy regulacyjne dotyczące otwierania i warunków prowadzenia działalności gospodarczej – przede wszystkim na stronach: www.business.gov.au oraz http://www.austrade.gov.au/International/Invest/Investor-Guide.

       

      5.7. Sprawdzanie firm w Australii

       

      Podstawowe informacje o firmie/partnerze australijskim (system podobny do naszego KRS) można sprawdzić na stronie rządowej: http://abr.business.gov.au/

       

      Ponadto, w zależności od formy prawnej mogą to być rejestry prowadzone przez:

      Australian Business Register (ABR) 

      Australian Tax Office (ATO) 

      Australian Securities Investment Commission (ASIC) 

      Super Fund Lookup 

       

      Podstawowe informacje na temat zarejestrowanych w Australii spółek zamieszczone są na ww. stronach internetowych i można je bezpłatnie uzyskać wpisując w wyszukiwarce nazwę spółki bądź tzw. Australian Company Number (ACN) lub Australian Business Number (ABN).

       

      Dokumenty poświadczające, że firma nie jest w stanie upadłości lub likwidacji:

      - osoba fizyczna – informacja z Australian Financial Security Authority (www.afsa.gov.au)

      - korporacja/osoba prawna – dokument z Australian Securities and Investment Commission (ASIC - http://asic.gov.au/). W obu przypadkach należy podać cel wystąpienia i sposób wykorzystania uzyskanego certyfikatu.

       

      Australijskim odpowiednikiem informacji z polskiego Krajowego Rejestru Karnego dla osób fizycznych jest zaświadczenie wydawane przez Australijską Policję Federalną (nie ma jednolitej nazwy tego zaświadczenia. Policja australijska stosuje różne określenia na wydawanych dokumentach: certificate of non-criminal record, national police check, national police clearance).

       

      Dokumenty typu “zaświadczenie o niekaralnośc” mogą być wydane przez Australian Federal Police (dokument o nazwie National Police Checks). Czas oczekiwania na wydanie dokumentu ok. 3 tyg. i opłata rzędu 50 AUD: (http://www.afp.gov.au/what-we-do/police-checks.aspx). W tym przypadku należy podać do jakiego celu potrzebne będzie wnioskowane zaświadczenie. Policja stanowa z miejsca zamieszkania danej osoby również może wydać stosowne zaświadczenie,  np. NSW Police Force dla osób zamieszkałych w Nowej Południowej Walii.

       

      Australian Taxation Office (www.ato.gov.au), na wniosek zainteresowanej spółki w Australii może wydać zaświadczenie, iż spółka ta nie ma na terenie Australii zaległości podatkowych (certificate of taxable status). W Australii wszystkie obciążenia podatkowe i składkowo-zdrowotne są wpłacane do Australian Taxation Office (ATO). W zasadzie ATO nie wydaje zaświadczeń o „nie zaleganiu”, ale niektóre biura podatkowe na wyraźną prośbę podatnika mogą wydać taki dokument ( poświadczenie „runing ballance” na określoną datę).

       

       

      5.8. Strategia wejścia na rynek/wyszukanie lokalnego partnera w Australii

       

      W przypadku Australii inicjatywę wejścia na rynek należy rozpocząć od podstaw, tj. od prezentacji polskiej oferty na właściwych, specjalistycznych targach branżowych, skupiających profesjonalistów oraz konsumentów licznie je odwiedzających. Udział w targach mógłby być pierwszym krokiem do rozpoznania możliwości i warunków rynkowych w tym kraju. Wykaz imprez targowo-wystawienniczych odbywających się m.in. w Australii dostępny jest pod adresem - http://www.eeaa.com.au/.

       

      Sam rynek jest generalnie otwarty i konkurencyjny, nie licząc znaczących ograniczeń taryfowych i pozataryfowych w eksporcie wielu towarów rolnych.

       

      Należy zwrócić uwagę, że oprócz przepisów federalnych, każdy stan ma własne, często wcale nie „kompatybilne” przepisy dopuszczające produkty do rynku – fitosanitarne, zdrowotne, bezpieczeństwa produktów, etykietowania, opodatkowania itp. Rynek stanowi 23,5 mln konsumentów, rozlokowanych w kilku skupiskach ludzkich na wybrzeżu dookoła kontynentu australijskiego. To determinuje warunki prowadzenia biznesu - znaczne odległości pomiędzy skupiskami konsumenckimi, różne przepisy, słaba lub nieobecna infrastruktura drogowa pomiędzy poszczególnymi stanami.

       

      Dla australijskiego urzędu podmiotem/partnerem jest zawsze miejscowy podmiot australijski – importer – i to on załatwia z władzami celnymi wszelkie formalności, on odpowiada za właściwą klasyfikację celną sprowadzanych produktów, opłaty i wynikające z tego tytułu konsekwencje. Importer przekazuje swojemu dostawcy zagranicznemu wszelkie informacje dotyczące wymogów importowych i wymaganych opłat niezbędnych do właściwej kalkulacji ceny towaru. Bez importera (miejscowej firmy bądź ew. australijskiego rezydenta) nie można wprowadzić żadnych towarów na obszar celny Australii.

      http://apps.daff.gov.au/icon32/asp/homecontent.asp  - „Please be aware that it is the importer's responsibility to also ensure compliance with the requirements of all other regulatory and advisory bodies associated with importing commodities to Australia. Among others, these could include the Australian Customs Service, Department of Health and Ageing, Therapeutic Goods Administration, Australian Pesticides and Veterinary Medicines Authority, Department of the Environment, Water, Heritage and the Arts, and State Departments of Agriculture”.

       

      Ważne linki do australijskich stron urzędowych dotyczących kwestii importowych oraz dopuszczenia produktów na rynek:   

       

      - http://www.business.gov.au/business-topics/selling-products-and-services/importing/Pages/default.aspx

       

      - służb celnych Australian Department of Immigration and Border Protection - http://www.border.gov.au/Busi  (procedury i dokumenty importowe)

       

      - Customs Guide to importing and exporting –  http://www.arts.qld.gov.au/publications/pdf/ex_im_ex.pdf

       

      - Department of Agriculture & Water Resources - http://www.agriculture.gov.au/import (warunki importu produktów) http://www.agriculture.gov.au/import/bicon

       

      - informacje o certyfikatach australijskich dostępne są na stronie internetowej National Association of Testing Authorities - www.nata.asn.au

       

      - wykaz standardów stosowanych w Australii jest dostępny pod adresem:

        http://www.saiglobal.com/ oraz http://www.standards.org.au/, a także

        http://www.jas-anz.com.au/index.php?option=com_content&task=blogcategory&id=54&Itemid=1#faq1

       

      Przydatne linki i kontakty


       

      6.1. Administracja gospodarcza

      Department of Treasury

      www.treasury.gov.au

      Department of Foreign Affairs and Trade

      www.dfat.gov.au

      Department of Finance and Deregulation

      www.finance.gov.au

      Department of Agriculture, Fisheries and Forestry

      www.daff.gov.au

      Department of Infrastructure and Transport

      www.infrastructure.gov.au

      Department of Regional Australia, Regional Development and Local Government

      www.regional.gov.au

      Department of the Environment

      www.environment.gov.au

      Department of Resources, Energy and Tourism

      www.ret.gov.au

      Department of Broadband, Communications and the Digital Economy

      www.dbcde.gov.au

      Department of Innovation, Industry, Science and Research

      www.innovation.gov.au

      Department of Education, Employment and Workplace Relations

      www.deewr.gov.au

      Department of Immigration and Citizenship

      www.immi.gov.au

      AUSTRADE (Australian Trade Commission)

      www.austrade.gov.au

      Australian Customs Service

      www.customs.gov.au

      Australian Quarantine and Inspection Service

      www.daff.gov.au/aqis

      Australian Taxation Office

      www.ato.gov.au

      Australian Securities and Investment Commission

      www.asic.gov.au

      Foreign Investment Review Board

      www.firb.gov.au

      Federal Court of Australia

      www.fedcourt.gov.au

      6.2. Samorządy gospodarcze

      Australian Chamber of Commerce and Industry

      www.acci.asn.au

      NSW Business Chamber

      www.nswbusinesschamber.com.au

      Victorian Employers' Chamber of Commerce and Industry

      www.vecci.org.au

      South Australian Employers’ Chamber of Commerce and Industry - Business SA

      www.business-sa.com

      Chamber of Commerce & Industry Western Australia

      www.cciwa.com

      Chamber of Commerce & Industry Queensland

      www.cciq.com.au

           

      6.3. Oficjalna prasa ekonomiczna

      The Australian Financial Review

      www.afr.com.au

      The Australian

      www.theaustralian.com.au

      The Age

      www.theage.com.au

      6.4. Oficjalne strony o charakterze ekonomicznym

      Australian Bureau of Statistics

      www.abs.gov.au

      Strona rządu australijskiego (m.in. wszystkie agendy ekonomiczne)

      www.australia.gov.au

      Australian Securities Exchange

      www.asx.com.au

      Reserve Bank of Australia

      www.rba.gov.au

      Kodeks Standardów Żywności dla Australii i Nowej Zelandii

      www.foodstandards.gov.au

      Baza danych o targach w Australii

      www.eeaa.com.au

      Baza danych o warunkach importu do Australii

      www.aqis.gov.au/icon32

      Służb celnych Australian Customs and Border Protection Service

      http://www.customs.gov.au

      Wykaz standardów stosowanych w Australii

      www.standards.org.au

      Warunki importu produktów (m.in. kwarantanna, inspekcja)

      www.daff.gov.au/aqis

       

      6.5. Linki do wybranych, australijskich stron internetowych z dostępem do baz danych biznesowych

      www.yellowpages.com.au

      www.nationwide.com.au

      www.hotfrog.com.au

      www.australiatradenow.com

       

       

      6.7. Polskie placówki w Australii

      Ambasada Rzeczpospolitej Polskiej w  Canberze

      7 Turrana Street, Yarralumla ACT 2600 Australia 
      Tel: (+61-2) 6272 1000

      Fax: (+61-2) 6273 3184
      Tel. dyżurny: (+61) 411 540 466
       Email: canberra.amb.sekretariat@msz.gov.pl

      Twitter: PLinAustralia@PLinAustralia

       
       


       

      Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Sydney 

      Konsul Generalny: Regina Jurkowska

      Australia, Sydney, 10 Trelawney Street, Woollahra NSW 2025

      Tel.: (+61 2) 9363 9816 do 8

      Tel. dyżurny: (+61) 419 488 677

      Faks: (+61 2) 9327 2216

      sydney.kg.sekretariat@msz.gov.pl

      www.sydney.msz.gov.pl


       

      Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Adelajdzie

      Konsul Honorowy:  Gosia Hill (język konsula polski, angielski)

      64 Melbourne Street, North Adelaide, SA 5006, Australia

      Tel: (+61) 412 061 720

      gosia.hill@aueuconnect.com


       

      Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Brisbane

      Konsul Honorowy: Brian Patrick Kilmartin (język konsula angielski)

      Australia, Brisbane, 270 Adelaide Street, Brisbane, QLD 4000

      Tel.: (+61-7) 3221 9564

      Tel. kom.: (+61) 400 77 0001

      Faks: (+61-7) 3229 3482

      polishconsulatebrisbane@yahoo.com


      Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Melbourne

      Honorowy Konsul Generalny: George John Łuk-Kozika (język konsula polski, angielski, francuski, niemiecki)

      Australia, Melbourne, 20 Collins Street, VIC 3000

      Tel.: (+61-3) 9654 5180

      Tel. dyżurny: (00-61) 401 494 218

      Faks: (+61-3) 9654 5180

      georgejluk@hotmail.com


        

      Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Perth

      Konsul Honorowy: Paul Bitdorf (język konsula polski, angielski)

      Adres: 180 Newcastle Street, Perth WA 6000

      Adres korespondencyjny: PO Box 1942, Subiaco WA 6904

      Tel.: (+61-8) 9483 0025   

      Tel. kom.: (+61) 414 653 636
      enquiries@polishconsulatewa.com 

      paul.bitdorf@polishconsulatewa.com

      11 września 2013 (ostatnia aktualizacja: 1 kwietnia 2016)

      Tagi: Australia

      Drukuj Drukuj Podziel się treścią: