close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej

     

  • KAMBODŻA

  • Kambodża

    •  

       Informacje o kraju


       

       

      1. Informacje ogólne

       

      1. Położenie geograficzne, ludność, obszar, stolica, języki urzędowe

         

        Położenie geograficzne: Kambodża (oficjalna nazwa: Królestwo Kambodży –Preăhréachéanachâkr Kâmpǔchéa) jest krajem zaliczanym do Azji Południowo-Wschodniej, położonym na wybrzeżu Zatoki Tajlandzkiej, graniczącym z: Tajlandią, Laosem i Wietnamem.

         

        Ludność: 15,20 mln mieszkańców

         

        Obszar:181,04 tys. km⊃2;

         

        Stolica: Phnom Penh

         

        Język urzędowy: khmerski.

         

        1.2. Warunki klimatyczne

         

        Kambodża jest krajem o klimacie tropikalnym monsunowym, z porą deszczową trwającą od maja do października oraz porą suchą – trwającą od listopada do kwietnia. Najniższe temperatury (do 21ºC) notowane są w grudniu i styczniu, a najwyższe: w marcu i kwietniu (do 40 ºC).

         

        1.3. Główne bogactwa naturalne

         

        Ziemia uprawna, lasy, bogactwa mineralne, warunki do rozwoju elektrowni wodnych. Z zasobów mineralnych występują: żelazo, mangan, fosforany, cyrkon, kamienie szlachetne, wapienie i glina.

         

        1.4. System walutowy, kurs i wymiana

         

        Walutą obowiązującą jest riel. 1 riel = 100 sen. W obiegu znajdują się banknoty o nominałach: 100000, 50000, 20000, 10000, 5000, 2000, 1000, 500, 200, 100 i 50 riel oraz monety o nominałach: 500, 200, 100 i 50 riel.

         

        Wymiany walut zagranicznych można dokonać w bankach lub kantorach wymiany walut, jakkolwiek powszechnie akceptowany jest dolar amerykański. Kurs wymiany: 1 USD = 4038 riel, 1 EUR = 4590 riel (22.06.2016 r.).

         

        1.5. Religia

         

        Dominującą religią w Kambodży jest buddyzm (95% mieszkańców).

         

        1.6.Infrastruktura transportowa

         

        Podstawową formą transportu lądowego w Kambodży jest transport drogowy. Łączna długość dróg wynosi ponad 40 tys. km, przy czym tylko ok. 2,5 tys. km posiada nawierzchnię utwardzoną. Długość linii kolejowych wynosi 612 km. Długość dróg wodnych (głównie Mekong) – 2,4 tys. km.

         

        Kambodża posiada 17 lotnisk, ale tylko 3 z nich obsługują regularne połączenia. Przejścia graniczne znajdują się na dwóch lotniskach międzynarodowych (w Phnom Penh i Siem Reap). Graniczne przejścia lądowe z Tajlandii do Kambodży znajdują się w 6 miejscowościach: Aranyaprathet / Poipet, Hat Lek / Koh Kong (Cham Yeam Checkpoint), Chong Jom / O'Smach, Chong Sa Ngam / Anlong Veng, Ban Pakard / Phsar Prom Pailin, Ban Laem / Daung Lem. Z Laosu można się dostać do Kambodży w Voeung Krasm / Dong Kralor. Przejścia drogowe z Wietnamem znajdują się w: Moc Bai /Bavet, Svay Rieng, Ving Xuong / Kaam Samnor, Tinh Bien / Phnom Den, Xa Mat / Trapeang Phlong, Xa Xia / Prek Chak, Le Tanh / O’Yadaw, Trapeang Srer International Border Checkpoint, Banteay Chakrey International Border Checkpoint. Planując podróż należy każdorazowo sprawdzić, czy dane przejście jest czynne oraz czy można na nim uzyskać wizę i w którym kierunku – na ogół na przejściach lądowych nie można uzyskać wiz przy wyjeździe z Kambodży do krajów sąsiednich.

         

        1.7. Obowiązek wizowy

         

        Obywatele polscy obowiązani są do uzyskania wizy wjazdowej do Kambodży. Wizę można uzyskać w ambasadach Kambodży, a także na przejściach granicznych na lotniskach międzynarodowych w Phnom Penh i Siem Reap oraz niektórych drogowych i jest ona udzielana na okres 30 dni.

         

        Powyższe informacje mają charakter orientacyjny i nie stanowią informacji konsularnej. Szczegółowe informacje dot. obowiązku wizowego w Kambodży należy potwierdzić w najbliższej ambasadzie/konsulacie tego kraju.

         

        1.8. Wykaz świąt w 2016 r.

         

      • 1 stycznia  –  Nowy Rok
      •  7 stycznia  –  Dzień Zwycięstwa
      • 22  lutego  –  Maha Bochea Day (święto buddyjskie)
      • 8 marca  –  Dzień Kobiet
      • 13-16 kwietnia  –  Kambodżański Nowy Rok
      • 1 maja - Święto Pracy
      • 13 maja - Visaka Buja Day (urodziny Buddy)
      • 13 maja - King Sihamoni's Birthday (Urodziny króla Sihamoni),
      • 24 maja - Royal Ploughing Day Ceremony (dodatkowy dzień wolny od pracy 23 maja-odbiór za sobotę)
      • 18 czerwca – urodziny byłej Królowej (dodatkowy dzień wolny od pracy 20 czerwca-odbiór za sobotę)
      • 24 września – Dzień Konstytucji
      • 20 września – 2 października - Pchum Ben Day
      • 29 października – Dzień Koronacji
      • 9  listopada  –  Dzień Niepodległości
      • 13-15 listopada - Water Festival
      • 10 grudnia  –  Dzień Praw Człowieka

       

      System administracyjny


       

      2. System administracyjny

       

      2.1.Ustrój polityczny

       

      Monarchia Konstytucyjna (od 1993 r.).

       

      2.2.Władza ustawodawcza

       

      Dwuizbowy Parlament składający się ze Zgromadzenia Narodowego (ZN), w którym zasiada 123 posłów wybieranych w wyborach powszechnych na okres 5 lat oraz Senatu, w którym zasiada 61 senatorów (2 mianowanych przez króla, 2 wybieranych przez Zgromadzenie Narodowe, 57 wybieranych przez posłów i rady komun), również na okres 5 lat. Ostatnie wybory do Parlamentu odbyły się 28 lipca 2013 r. Zwyciężyła Cambodian People’s Party (Kambodżańska Partia Ludowa – KPL) premiera Hun Sena, zdobywając 68 miejsc w ZN. Drugie miejsce zajęła opozycyjna Cambodia National Rescue Party (CNRP) – 55 mandatów. W porównaniu z wyborami w 2008 r. KPL straciła 22 mandaty, podczas gdy CNRP zyskała 26.

       

      2.3. Władza wykonawcza

       

      Głową państwa w Kambodży jest król, obecnie Norodom SIHAMONI (od 29 października 2004 r.). Premierem zostaje szef partii wygrywającej wybory, od 1985 r. jest nim Hun Sen (w latach 1993 - 1997 współrządził).

       

      2.4. Struktura administracji gospodarczej

       

      Centralną instytucją w strukturze gospodarczej Kambodży jest Ministry of Economy and Finance – MEF (Ministerstwo Gospodarki i Finansów). Składa się ono z następujących departamentów: Economic and Public Finance Policy Department, Administration and Finance Department, Tax Department, Customs and Excise Department, Investment and Cooperation Department, National Treasury, Non-tax Revenue Department, Financial Industry Department, Budget Department, Financial Affairs Department, Local Finance Department, Internal Audit Department, State Property Department, Public Procurement Department, Personnel Department, Legal Affairs Department, Economic Integration and ASEAN Department, Information Technology Department, Resettlement Department, Economics and Finance Institute.

       

      Ministerstwo Handlu zajmuje się całokształtem spraw związanych z regulacją sektora handlu, promocją zagraniczną oraz współpracą krajową i zagraniczną w dziedzinach związanych z handlem, w tym formułowanie stanowisk negocjacyjnych Kambodży w sprawach handlowych, a także zagadnienia ochrony własności intelektualnej. W skład Ministerstwa wchodzą następujące departamenty: Trade Promotion Department (TPD), Export Promotion Department (EPD), ASEAN & IOs Department (AIOD), Foreign Trade Department (FTD), Trade Preference Systems Department (TPSD), CAMCONTROL Department, Export Inspection and Fraud Suppression Department, Internal Trade Department (ITD), Legal Affairs Department (LAD), Intellectual Property Department (IPD), Green Trade Companies (GTC), Domestic Trade Department (DTD), Accounting Department.

       

       

      National Bank of Cambodia (NBC) – pełni funkcję banku centralnego regulując i nadzorując działalność banków i instytucji finansowych, ustalając politykę monetarną i kursową oraz będąc wyłącznym emitentem waluty krajowej.

       

      Instytucją promującą i nadzorującą napływ inwestycji zagranicznych do Kambodży jest Council for the Development of Cambodia (CDC) – Rada Rozwoju Kambodży. Jako instytucja o charakterze „one stop shop” udziela zgody na aplikacje inwestycyjne oraz administruje zachętami inwestycyjnymi. W ramach CDC działa Cambodian Investment Board (CIB) dokonującą weryfikacji wniosków pod kątem kwalifikowania proponowanych inwestycji do ulg i zachęt inwestycyjnych.

       

      Ministry of Agriculture, Forestry and Fisheries (Ministerstwo Rolnictwa, Leśnictwa i Rybołówstwa) jest jednym z ważniejszych ministerstw gospodarczych z uwagi na ponad 30% wkład tego sektora w tworzenie Produktu Krajowego Brutto (PKB). Ministerstwo odpowiedzialne jest w szczególności za formułowanie założeń polityki rozwoju sektora rolniczego, monitorowanie i nadzór nad wykorzystywaniem zasobów, implementację regulacji prawnych dotyczących rolnictwa, współpracę międzynarodową w zakresie swych kompetencji.

       

      2.5. Sądownictwo gospodarcze

       

      Kambodża nie posiada oddzielnego sądownictwa gospodarczego, rozstrzyganie sporów handlowych odbywa się obecnie poprzez sądy powszechne. W 2006 r. Zgromadzenie Narodowe uchwaliło ustawę, na podstawie której w marcu 2013 r. powołano National Arbitration Center, stanowiące umocowaną prawnie alternatywę dla części biznesu krajowego i międzynarodowego wobec systemu sądownictwa.

       

       

       

      Gospodarka


       

      3. Gospodarka

       

      3.1. Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej

       

      Od przełomu lat 80 i 90 ubiegłego stulecia gospodarka Kambodży przechodzi jeden z wariantów transformacji systemowej polegającej na urynkowieniu, liberalizacji wewnętrznej i zewnętrznej oraz instytucjonalizacji. W 1987 r. zniesiono monopol państwa na handel zagraniczny. W 1989 r. wprowadzono nowe prawo inwestycyjne dla podmiotów granicznych. Początek lat 90 charakteryzował się dalszą liberalizacją handlu i znoszeniem restrykcji oraz powstawaniem sektora prywatnego. Rząd zaczął zachęcać podmioty zagraniczne do inwestycji. W 1999 r. Kambodża została członkiem Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN), a w 2004 r. członkiem Światowej Organizacji Handlu (WTO). Kolejnym elementem regionalnej liberalizacji i integracji będzie powstanie Wspólnoty Gospodarczej ASEANu, prawdopodobnie w grudniu 2015 r. Pomimo liberalizacji gospodarczej Kambodża wykazuje cechy gospodarki o modelu wschodnioazjatyckim, a zatem o systemie rynkowym ze znacznym interwencjonizmem państwowym.

       

      Od czasu rozpoczęcia reform systemowych, Kambodża notuje wysoką dynamikę rozwojową. W latach 1997-2012 PKB na osobę potroił się. W tym okresie wzrost wyniósł średniorocznie prawie 8%. W ostatnich dwudziestu latach najgorsza dynamika miała miejsce w 2009 r. (według szacunków ADB było to +0,1%) i była spowodowana globalnym kryzysem gospodarczym.  Human Development Index – mierzący poziom dobrobytu poprzez poziom zamożności, długość życia oraz poziom wyksztalcenia – wzrósł z 0,444 (2000 r.) do 0,543 (2012 r.) W latach 1990-2012 oczekiwana długość życia przy urodzeniu wydłużyła się z 55,6 lat do 63,6 lat. 97% dzieci uczęszcza do szkoły podstawowej.

       

      W tym czasie znacząco zmieniła się struktura kambodżańskiej gospodarki. Przykładowo, zgodnie z danymi Banku Światowego, w okresie 1993-1998 wkład leśnictwa i rybołówstwa we wzrost gospodarczy wyniósł 19%, podczas gdy w latach 2003-2008 – tylko 2%. O ile wciąż najwięcej osób znajduje zatrudnienie w rolnictwie, o tyle to produkcja przemysłowa (zorientowana na eksport) i usługi (turystyka) decydują obecnie o dynamice rozwojowej. Kambodża stała się ważną bazą produkcyjną przemysłu włókienniczego. Na początku lat 1990 stanowił on jedynie 1% PKB – teraz to ponad 10% oraz 85% eksportu, 600 tys. zatrudnionych pracowników, inwestycje firm azjatyckich, europejskich i amerykańskich.

       

      Zmiany w gospodarce (bardziej szczegółowe informacje w pkt. 3.3.), były zgodne z założeniami rządowymi. Plan Rozwoju Przemysłowego (1998-2003) zakładał rozwój pracochłonnych gałęzi przemysłu,  w tym także tych opartych na surowcach naturalnych, rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, przemysłu rolno-spożywczego, transfer technologii i podnoszenie poziomu zawansowania technologicznego produkcji, powstanie specjalnych stref ekonomicznych, oraz rozwój  produkcji zastępującej import (import substitution production), w odniesieniu do niektórych dóbr. Obecnie trwają prace nad Narodowym Strategicznym Planem Rozwoju 2014-2018, który skupiać się będzie na następujących głównych/ogólnych priorytetach rozwojowych – dobrym zarządzaniu (good governance), równowadze makroekonomicznej oraz wzroście gospodarczym i dywersyfikacji gospodarki narodowej.

       

      Efekty rozwojowe wynikające ze zmian systemowych, rozwoju nowych gałęzi przemysłu jak względnej stabilizacji politycznej (w porównaniu z okresami wcześniejszymi) są imponujące. Poziom życia mieszkańców Kambodży szybko się podnosi. Niemniej jednak, pomimo wysokiej dynamiki rozwojowej Kambodża pozostaje jednym z najuboższych krajów regionu (razem z Mjanmą i Laosem) i zalicza się do grupy najsłabiej rozwiniętych państw świata (LDC).

       

      Eksperci Heritage Foundation uważają, iż przed Kambodżą jeszcze długa droga w procesie liberalizacji gospodarki i tworzenia państwa prawa (rule of law). O ile pozytywnie należy ocenić stopniowe otwieranie się gospodarki na inwestorów zagranicznych i handel międzynarodowy oraz redukowanie obciążeń fiskalnych, o tyle indeks wolności gospodarczej pozycjonuje Kambodżę wśród krajów o niższym niż przeciętny poziomie wolności. Na uwagę w szczególności zasługują kwestie związane z prawami własności, korupcją w administracji państwowej oraz restrykcjami w prowadzeniu działalności gospodarczej. 

       

      Przez ostatnie 20 lat (1993-2013) gospodarka narodowa Kambodży wykazywała pozytywne tendencje i pozostawała we względnej równowadze makroekonomicznej. Przychody państwa szybko wzrastały, w większości w wyniku poszerzania bazy podatkowej i większej efektywności w egzekwowaniu podatków – efekt rozwoju społeczno-gospodarczego oraz modernizacji administracji państwowej. Niemniej jednak nieprzerwanie od 1993 r. rząd odnotowuje deficyt budżetowy – wydatki są wyższe od przychodów. Wysokiej dynamice rozwojowej towarzyszyła relatywnie wysoka inlacja – w latach 1996-2011 było to średnio między 7 a 8%, a w latach 1997-1998 nawet 15%.

       

      Od momentu wstąpienia do ASEANu szybko rośnie eksport, choć brak dywersyfikacji produkcji eksportowej i rynków zbytu powoduje dużą wrażliwość gospodarki wobec kryzysów zewnętrznych. Głównymi kierunkami eksportu są USA, następnie Niemcy i Wielka Brytania, w ramach ASEAN – Singapur i Wietnam. Z uwagi na brak wielu surowców i materiałów, jak i dóbr wysoko przetworzonych, import także zwiększa się dynamicznie i powoduje wzrost deficytu w handlu zagranicznym. Głównym źródłem surowców są Chiny, a do głównych krajów pochodzenia kambodżańskiego importu zaliczają się także Tajlandia i Wietnam. Przez ostatnie 20 lat Kambodża skutecznie przyciągała bezpośrednie inwestycje zagraniczne (BIZ). Pomiędzy 1993 a 2011 ich udział w PKB wzrósł z 2% do prawie 13%. W omawianym okresie głównymi inwestorami były: Chiny, Singapur, Rosja, Tajlandia, Korea Południowa, a w sektorze tekstylnym – Tajwan.

       

      W 2013 r. Kambodża kontynuowała obraną ścieżkę rozwoju, rozwijając produkcję eksportową sektora tekstylnego, turystykę, produkcję rolno-spożywczą oraz infrastrukturę fizyczną. Według ADB (Asian Development Bank) wartość udzielonego kredytu w budownictwie wzrosła o 46% (liczone od czerwica 2012 r. do czerwca 2013). Zaakceptowano projekty o łącznej wartości 1,9 mld USD (I poł. 2013 r.). Liczba turystów w pierwszej połowie 2013 r,. sięgnęła 2,1 mln (wzrost o 19,1%), a wartość eksportu produktów włókienniczych do USA i UE sięgnął 2,3 mld USD (I poł. 2013 r.). Zwiększała się produkcja ryżu. W okresie 2012-2013 wyniosła ona 4,6 mln ton, z czego wyeksportowano 380 tys. ton (skok o 85% w porównaniu z 2011 r.). W 2013 r. Kambodża wyeksportowała ryż o wartości 5,5 mld USD.  

       

      W 2013 r. wzrost gospodarczy wyniósł 7,2%. Inflację utrzymano na relatywnie niskim poziomie 2,5%, co jest priorytetem w polityce państwa, z uwagi na wcześniejsze doświadczenia. Należy oczekiwać podobnych trendów ekonomicznych w roku 2014. Szacuje się, iż na koniec roku wzrost gospodarczy wyniesie ok. 7,5%. Będzie rosła produkcja eksportowa i kontynuowana rozbudowa infrastruktury. Rząd będzie szukał nowych rynków zbytu dla produktów rolno-spożywczych (przede wszystkim ryżu) i sektora tekstylnego oraz przyciągał coraz więcej turystów. Należy pamiętać, jednakże, iż dynamiczny rozwój społeczno-gospodarczy zaowocował typowymi trendami, takimi jak wzrost cen i presja płacowa. Przykładowo, rok 2013 r. i początek 2014 upłynęły pod znakiem strajków  pracowników sektora włókienniczego. Głównym powodem był niski poziom płac, czyli główna przewaga Kambodży nad regionalną konkurencją w produkcji odzieżowej.  

       

      Przed gospodarką Kambodży wiele krótko i długookresowych wyzwań, związanych z potrzebą zapewnienia odpowiedniej dynamiki rozwojowej. Do głównych należą dywersyfikacja produkcji eksportowej, jak i kierunków eksportu, transformacja i rozwój sektora rolno-spożywczego, podnoszenie kwalifikacji społeczeństwa,  inwestycje w technologie oraz lepsze uregulowania prawne dot. działalności gospodarczej. Problemem jest zanieczyszczenie środowiska naturalnego i malejące zasoby naturalne, przede wszystkim w leśnictwie, ale także w rybołówstwie.

       

       

      Dwustronna współpraca gospodarcza


       

      4. Dwustronna współpraca gospodarcza z Polską

       

      4.1. Gospodarcze umowy dwustronne

       

      W historii gospodarczych stosunków polsko-kambodżańskich podpisano dwie umowy:

       

      Umowa między Rządem PRL a Rządem LR Kampuczy w sprawie utworzenia Polsko-Kampuczańskiej Komisji Współpracy Gospodarczej i Naukowo-Technicznej (data podpisania 1987-02-19, data wejścia w życie: 1987-02-19). Statut ustanowionej przez nią komisji przewiduje, iż spotykać się ona będzie przynajmniej raz do roku. Wśród funkcji komisji umowa wymienia m. in. prowadzenie badań nad możliwością rozwoju współpracy gospodarczej między obydwoma krajami i wypracowywanie odpowiednich metod jej realizacji oraz prowadzenie badań nad możliwościami wzajemnej wymiany handlowej i płatnościami między obu krajami.

       

      W maju 2013 r. podpisano kolejną umowę między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Królestwa Kambodży w sprawie uregulowania zadłużenia Królestwa Kambodży wobec Rzeczypospolitej Polskiej. Umowa redukuje poziom zadłużenia o połowę i przeznacza drugą połowę środków na renowację zabytków kambodżańskich.  

       

      4.2. Handel Zagraniczny

       

      W zakresie współpracy gospodarczej Polski z Kambodżą, obroty handlowe między oboma krajami dynamicznie wzrastają a w 2013 r., podobnie jak w 2012 r. przekroczyły 450 mln PLN. W latach 2008-2012 wzrost obrotów sięgnął 270%. Niemniej jednak Polska wciąż notuje znaczący deficyt. Wynika to przede wszystkim z faktu, iż Kambodża stała się jednym z ważnych centrów światowej produkcji tekstylnej. 

       

      W latach 2011-2013 głównym towarem w handlu dwustronnym były materiały i wyroby włókiennicze, choć ich udział procentowy spada (z 85% do 75%), co świadczy o stopniowej dywersyfikacji. W powyższej grupie towarów Polska jest prawie wyłącznie importerem. Drugą grupę towarów stanowią produkty pochodzenia roślinnego (szacuje się, iż jest to obecnie ok. 15% wymiany handlowej). Jest to też główna grupa polskiego eksportu do Kambodży. Z uwagi na to, iż Kambodża zwiększa eksport żywności, przede wszystkim ryżu, udział procentowy produktów pochodzenia roślinnego wzrasta.     

       

      W 2010 r. Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych podjęła decyzję o rozszerzeniu listy krajów objętych ochroną ubezpieczeniową KUKE S.A. o Laos i Kambodżę. Poniżej treść komunikatu KUKE:

       

      W dniu 23 marca br. Komitet Polityki Ubezpieczeń Eksportowych, który, zgodnie z ustawą z 7 lipca 1994 r. o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych, określa szczegółowe zasady działalności Korporacji w zakresie gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeń eksportowych oraz gwarancji ubezpieczeniowych, dokonał zmiany w zakresie klasyfikacji krajów w zależności od stopnia ryzyka. Zmiana polega na włączeniu Kambodży i Laosu do grupy krajów obejmowanych ochroną ubezpieczeniową KUKE S.A. w ramach gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeń eksportowych. Oznacza to, że w przypadku ubezpieczeń kontraktów i kredytów zawartych na okres kredytu dwóch i więcej lat, ubezpieczeń inwestycji bezpośrednich za granicą oraz ubezpieczeń kosztów poszukiwania zagranicznych rynków zbytu, kraj ten jest obejmowany pokryciem ubezpieczeniowym w drodze indywidualnych decyzji Komitetu Polityki Ubezpieczeń Eksportowych wydawanych dla poszczególnych wniosków, z którymi zgłaszają się ubezpieczający.”

       

      Dostęp do rynku


       

      5. Dostęp do rynku

       

      5.1. Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług

       

      Brak polskich inwestycji w Kambodży, a także niewysoki poziom eksportu powodują, że szereg kwestii, istotnych dla innych krajów o większym stopniu zaangażowania gospodarczego, związanych z dostępem do kambodżańskiego rynku – nie jest sygnalizowanych placówce przez polskie podmioty gospodarcze. Jednym z najistotniejszych od strony praktycznej, z punktu widzenia polskiego przedsiębiorcy, elementów oceny dostępu do rynku – są taryfy celne i prawo celne. Szczegółowe informacje znajdują się na:

      http://www.wto.org/english/thewto_e/countries_e/cambodia_e.htm (Kambodża jest członkiem Światowej Organizacji Handlu od 2004 r.) oraz na:

      http://www.wipo.int/wipolex/en/details.jsp?id=5883 (Law on Customs of The Kingdom of Cambodia, z 2007 r.). W Kambodży obowiązuje zakaz importu w celach handlowych następujących produktów: narkotyków, środków psychotropowych i ich pochodnych, odpadów toksycznych, substancji trujących, pestycydów. Import szeregu towarów wymaga uzyskania licencji od stosownych władz, np. farmaceutyków (z Ministerstwa Zdrowia), nawozów sztucznych, żywych zwierząt, mięsa (z Min. Rolnictwa), broni, mat. wybuchowych, amunicji (z Min. Obrony), kamieni szlachetnych. W ramach GATS Kambodża zgodziła się na świadczenie przez obcokrajowców usług prawnych w zakresie zagranicznych systemów prawnych oraz prawa międzynarodowego. Świadczenie usług w zakresie prawa Kambodży wymaga „stowarzyszenia” się z firmą miejscową, ale istniejące przepisy nie wyjaśniają do końca tego pojęcia i nie podają jego definicji.

       

      5.2. Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnianie obywateli RP

       

      Zatrudnienie obcokrajowca w Kambodży regulowane jest przez prawo imigracyjne (Law on Immigration) z 1994 r., prawo inwestycyjne (Investment Law)  z 1994 r. (http://siteresources.worldbank.org/INTCOMPLEGALDB/Resources/Cambodiainvestmentlaw.pdf)   oraz prawo pracy (Labour Law) z 1997 r.

       

      Prawo do zatrudniania obcokrajowców w Kambodży jest uznawane za relatywnie liberalne w porównaniu z innymi państwami regionu. Firmy, które działają na rynku zgodnie z prawem inwestycyjnym mogą zatrudniać obcokrajowców, jeżeli odpowiednich pracowników nie można znaleźć na rynku lokalnym. Obcokrajowiec może pracować, jeżeli posiada książeczkę pracy (labour book) i pozwolenie na pracę (work permit) wydane przez Ministerstwo Pracy, wjechał legalnie na teren Kambodży, posiada prawo do pobytu w Kambodży, posiada ważny paszport, posiada kwalifikacje, aby wykonywać powierzoną pracę, nie choruje na choroby zakaźne. Na podstawie książeczki pracy i pozwolenia o pracę oraz kontraktu z pracodawcą Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wydaje odpowiednią wizę długoterminową.  

       

      5.3. Nabywanie i wynajem nieruchomości

       

      Nabycie ziemi przez obcokrajowca w Kambodży jest zabronione. W związku z powyższym, jednymi formami posiadania ziemi jest dzierżawa długoterminowa (co najmniej 15 lat), koncesja uzyskana od państwa oraz udział mniejszościowy (do 49%) w firmie kambodżańskiej. Ustawa dot. własności gruntów (Land Law) z 2001 r. definiuje pozycję prawną dzierżawcy. Dzierżawa długoterminowa może być odsprzedana, może być transferowana, jest też odnawialna. Podmioty zagraniczne mogą być właścicielami budynków znajdujących się na terenie dzierżawy. Ustawa ponadto chroni przed konfiskatą ziemi, ustanawiając warunkami koniecznymi dla przejęcia mienia interes publiczny oraz sprawiedliwą rekompensatę. Prawo rozpoznaje kilka typów koncesji, np. koncesje gospodarcze, koncesje na rozwój i eksplorację. Część alokacji koncesji odbywa się w drodze przetargu, część w drodze negocjacji. Oddzielne przepisy regulują działalność gospodarczą w specjalnych strefach ekonomicznych.

       

      5.4. System zamówień publicznych

       

      Podstawowym aktem prawnym regulującym system zamówień publicznych jest ustawa Nr NS/RKM/0112/004 z 14 stycznia 2012. Rada ds. Rozwoju opublikowała przewodnik po systemie zamówień. (http://www.mef.gov.kh/documents/shares/investment/pm-vol-1-sub-decree-rev-8-june-2012.pdf; http://www.mef.gov.kh/documents/shares/investment/pm-vol-2-sub-decree-rev-8-june-2012.pdf). Kambodża nie jest sygnatariuszem umowy WTO o zamówieniach publicznych.

       

      5.5. Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej.

       

      Kambodża jest członkiem Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (World Intellectual Property Organization - WIPO) od 1995 r., sygnatariuszem Konwencji Paryskiej ws. Ochrony Własności Przemysłowej (od września 1998 r.), a w ramach członkostwa w WTO zobowiązana jest przestrzegać umowy ws. TRIPS (Agreement on Trade-Related Aspects of Intellectual Property Rights). Aktem prawnym regulującym ochronę praw własności przemysłowej w zakresie patentów, oraz wzorów przemysłowych w Kambodży jest: „Law on Patents, Utility Model Certificates and Industrial Design” (w mocy od 2003 r.).

      Znaki towarowe są chronione przez: “Law concerning Marks, Collective Marks, Trade Names and Acts of Unfair Competition” (w mocy od 2002 r.). Prawa do własności intelektualnej i praw pochodnych chronione są przez: „Law on Copyright and Related Rights” (w mocy od 2003 r.). Instytucjami nadzorującymi sprawy związane z ochroną własności przemysłowej i intelektualnej w Kambodży są: Ministerstwo Handlu, Departament Własności Intelektualnej (w zakresie: krajowych i zagranicznych znaków towarowych), Ministerstwo Przemysłu, Górnictwa i Energetyki (Ministry of Industry, Mines and Energy, w zakresie: patentów i wzorów przemysłowych), Ministerstwo Kultury i Sztuki (Ministry of Culture and Fine Arts, w zakresie ochrony praw własności intelektualnej i pochodnych).

       

      Intellectual Property Division

      Ministry of Commerce

      20 A-B Norodom Blvd.

      Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 1282 1888

      Fax: (855) 2342 6396

      Email: ipd@moc.gov.kh

       

      Department of Industrial Property

      Ministry of Industry, Mines and Energy

      45 Preah Norodom Blvd.

      Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 2372 4277

      Fax: (855) 2398 2303

              (855) 2342 8263

      Email: industry@camnet.com.kh

       

      Copyright Section

      Ministry of Culture and Fine Arts

      174 Monivong Street

      Phnom Pehn, Cambodia

      Tel: (855) 23 725 747

      Fax: (855) 23 426 041

       

      Instytucjami wdrażającymi prawo w omawianym zakresie są:

       

      Director of Economic Police Department

      Economic Police

      Norodom Blvd.

      Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (885) 1280 5632, 1281 2770

      Fax: (885) 1121 6585

       

      Camcontrol

      Ministry of Commerce

      No.55, 144 Street Sangkat Psar KandalII

      Daun Penh District, Phnom Penh

      Cambodia

      Tel: (885) 1583 2974

      Fax: (885) 2321 4065

       

      Municipal Court

      No.27, Monireth street

      Sangkat Veal Vong

      7 Makara District,

      Phompenh, Cambodia

      Tel: (885) 1284 4721

       

      5.6. Informacja o aktach prawnych

       

      W systemie prawnym Kambodży istnieje szereg rodzajów aktów prawnych o właściwych dla tego kraju nazwach i następującej hierarchii:

      - Kram (prawo, ustawa) – ogłaszany publicznie akt o najwyższej randze (z wyjątkiem konstytucji) podpisywany przez króla i kontrsygnowany przez premiera oraz ministra właściwego dla spraw, które dany akt reguluje;

      - Kret (dekret) – najwyższy akt jaki może być ogłoszony przez organ władzy wykonawczej w zakresie jego kompetencji, podpisywany przez króla i kontrsygnowany przez premiera oraz ministra właściwego dla spraw, które dany akt reguluje;

      - Anukret (poddekret, rozporządzenie) – regulacja podpisywana przez premiera i kontrsygnowana przez ministra;

      - Prakas (regulacja) – akt prawny wydawany przez ministra lub prezesa banku centralnego (w zakresie jego kompetencji);

      Sarachor – (okólnik) – rozporządzenie wykonawcze wydawane przez ministerstwo.

       

      Najważniejsze akty prawne można znaleźć na stronach: 

       

      http://www.cambodiainvestment.gov.kh/laws-regulation.html

      http://www.bigpond.com.kh/Council_of_Jurists/

       

       

      Przydatne linki i kontakty


       

      6. Przydatne kontakty i linki

                 

      6.1. Administracja gospodarcza

       

      Ministry of Economy and Finance (MEF)

      St.92, Sangkat Wat Phnom, Khan Daun Penh,

      Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 23 724 664

      Fax: (855) 23 427 798

      E-mail: admin@mef.gov.kh

      Website: http://www.mef.gov.kh/index.php

       

      General Department of Custom and Excise Department (CED),

      Ministry of Economy and Finance

      6-8, Norodom Blvd, Sangkat Phsar Thmei III,

       Khan Daun Penh, Phnom Penh, Cambodia

      Tel : (855) 23 214065
      Fax : (855) 23 214065
      E-mail : customs@camnet.com.kh

      Website: http://www.customs.gov.kh

       

      General Department of Taxation

      Ministry of Economy and Finance

      Corner Russian Federation & Mao Tsetong Blvd. Sangkat Toek La ak I, Khan Tuol Kork, Phnom Penh

      Tel: (855) 23 886 708

      E-mail: gdt@tax.gov.kh

      Website: http://www.tax.gov.kh/en/

       

      Ministry of Commerce

      Lot 19-61, MOC Road (113B Road), Phum Teuk Thla,

      Sangkat Teuk Thla, Khan Sen Sok,

      Phnom Penh Cambodia

      Tel: (855) 23 866 088, 866 478, 866 469

      Fax: (855) 23 866 188, 866 425

      E-mail: moccab@moc.gov.kh

      Website: http://www.moc.gov.kh/

       

      Trade Promotion Department,

      Ministry of Commerce

      #65-69, Street 136, Phsar Kandal II, Daun Penh

      Phnom Penh, Kingdom of Cambodia

      Phone: (855) 23 216 948, 217 353

      Fax:     (855) 23 211 745

      E-mail: info@tpd.gov.kh

      Website: http://www.tpd.gov.kh/index.php

       

      Ministry of Agriculture, Forestry and Fisheries (MAFF)

      #200 Norodom Blvd, Sangkat Tonle Basak,

      Khan Chamkarmorn, Phnom Penh 12301, Cambodia.

      Tel: (855) 23 211 351, 23 211 352

      Fax: (855) 23 217 320

      E-mail: info@maff.gov.kh

      Website: http://www.maff.gov.kh

       

      Securities and Exchange Commission of Cambodia

      #99, Street 598, Sangkat, Phnom Penh Thmei, Khan Sen Sok, Phnom Penh

      Tel: (855) 23 88 56 11

      Fax: (855) 23 88 56 22

      E-mail: info@secc.gov.kh

      Website: http://www.secc.gov.kh/english/index.php

       

       

      National Bank of Cambodia (NBC)

      #22-24 Norodom Blvd, Phnom Penh, Cambodia.

      Tel: (855) 23 722 563, 722 221

      Fax: (855) 23 426 117

      E-mail: info@nbc.org.kh

      Website: http://www.nbc.org.kh

       

      Council for the Development of Cambodia (CDC)

      Government Palace, Sisowath Quay,

      Wat Phnom, Phnom Penh, Cambodia.

      Tel: (855) 23 427 597

      Fax: (855) 23 428 954

      E-mail: info@cambodianinvestment.gov.kh

      Website: http://www.cambodiainvestment.gov.kh

       

       

      6.2. Samorządy gospodarcze

       

      European Chamber of Commerce in Cambodia

      #33 Sothearos (corner of Street 178) B.P 522

       KhanDaun, Phnom Penh, Cambodia

       Tel: +855 023 964 141

       Email: info@eurocham-cambodia.org

       Website: www.eurocham-cambodia.org

       

      Cambodia Chamber of Commerce

      Building No. 7D, Russian Blvd, Sangkat Tek Laok 1,

      Khan Toul Kok, Phnom Penh, Phnomh Penh

      Kingdom of Cambodia

      Tel: +(855) 23 880 795

      Fax: +(855) 23 881 757

      E-mail: info@ccc.org.kh Website: http://www.ccc.org.kh/

       

      Garment Manufacturers Association in Cambodia

      No. 175 Jawaharial Nehru Blvd (street 215)

      Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 23-301 181 |

      Fax: (855) 23-882 860 |

      E-mail: info@gmac-cambodia.org

      Website: http://www.gmac-cambodia.org/

       

      6.3. Oficjalna prasa ekonomiczna

       

      Dodatek ekonomiczny w dzienniku:

      The Phnom Penh Post

      888 Buidling F, 8th Floor, Phnom Penh Center

      Corner Sothearos & Sihanouk Blvd, Sangkat Tonle Bassac

      12301 Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 23 214 311-17

      Fax: (855) 23 214 318

      Website: http://www.phnompenhpost.com/

       

      Agence Kampuchea Presse (AKP)

      # 62, Preah Monivong Blvd., Phnom Penh, Cambodia

      E-mail: ask@akp.gov.kh

      Website: http://www.akp.gov.kh/

       

      Dodatek ekonomiczny w dzienniku:

      Cambodia Daily

      Tel: (855) 23-426-602

      Website: https://www.cambodiadaily.com/

       

      6.4. Oficjalne strony o charakterze ekonomicznym

       

      Economic Institute of Cambodia

      #2012ABC, NR5, Sangkat Tuol Sangke, Khan Russei Keo

      Phnom Penh, Cambodia.

      Phone: (855) 23 987 941

      Fax:     (855) 23 987 942

      E-mail: eic@eicambodia.org or seiha.neou@eicambodia.org

      Website: http://www.eicambodia.org/

       

      National Institute of Statistics

      Ministry of Planning

      Building C, E and F, #386 Preah Monivong Blvd, Boeung Keng Kong 1,

      Chamkarmorn, Phnom Penh, Cambodia

      Tel: (855) 23 219 922, 219 921,

      Fax: (855) 23 213 650

      H/P: (855) 92 618 440

      E-mail: info@nis.gov.kh

      Website: http://www.nis.gov.kh/

       

       

       

       

       

       

       

       

       

      Institute of Standards

      Ministry of Industry and Handicraft

       #538 National Road No2, Sangkat Chak-AngRe Leu,Khan Mean Chey,

      Phnom Penh, Cambodia

      Fax: (855) 23 425 052;

      E-mail: discinfo@camnet.com.kh

      Website: http://www.isc.gov.kh/en/

       

      Cambodia Securites Exchange

      25th Floor, Canadia Tower no. 315, Preah Ang Doung Street (str. 110) Sangkat Wat Phnom, Khan Duan Penh, Cambodia

      Tel: (855) 23 958 888

      Fax: (855) 23 955 558

      E-mail: info@csx.com.kh

      Website: http://www.csx.com.kh/main.do

       

       

       

      28 listopada 2014 (ostatnia aktualizacja: 11 lipca 2016)

      Drukuj Drukuj Podziel się treścią: