close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • LUKSEMBURG

  • Luksemburg

    •  

       Informacje o kraju


       

       1. Informacje ogólne

      1.1. Położenie geograficzne, ludność, obszar, stolica, języki urzędowe

      Położenie geograficzne: Wielkie Księstwo Luksemburga (WKL) leży w samym centrum Europy Zachodniej, pomiędzy Belgią, Francją i Niemcami. Utworzone jako niepodległe państwo na mocy Traktatu Londyńskiego z 19 kwietnia 1839 roku.
      Ludność: Luksemburg liczy 549 680 (Styczeń, 2014 r.) ludności, z czego 300 766 stanowią Luksemburczycy. Pozostałą grupę 248 914 osób stanowią obcokrajowcy z ponad 150 krajów. Prawie 16,5% (90 764) populacji stanowią Portugalczycy, najliczniejsza ze społeczności narodowych wśród cudzoziemców. Procentowy udział obcokrajowców w społeczeństwie – 45,3 % - stawia Luksemburg na pierwszym pod tym względem miejscu w Europie. Gęstość zaludnienia WKL wynosi ok. 212,5 osób/km2. Liczba oficjalnie zarejestrowanych Polaków od 2004 roku stale rośnie i wynosiła 1 stycznia 2014 roku 3 432 osób.
      Obszar: Obszar Wielkiego Księstwa zajmuje 2 586 km2 (granica lądowa około 356 km). Pod względem wielkości Luksemburg klasyfikowany jest wśród trzydziestu najmniejszych państw świata.
      Stolica: Stolicą państwa, siedzibą władz i administracji jest miasto Luksemburg. Wielkie Księstwo Luksemburga podzielone jest na trzy dzielnice administracyjne (Luksemburg, Diekrich i Grevenmacher), 12 kantonów i 118 gmin. Stare miasto i fortyfikacje znajdujące się w centrum stolicy, znajdują się na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO.
      Języki urzędowe: W Luksemburgu obowiązują trzy języki urzędowe: luksemburski, francuski i niemiecki. Wszystkie akty prawne i dokumenty oficjalne publikowane są w języku francuskim. Język angielski jest również szeroko używany, szczególnie w handlu i w biznesie, nie jest jednak językiem urzędowym.
      Język narodowy (luksemburski) należy do zachodniej grupy języków germańskich i wywodzi się z frankijskiego dialektu języka niemieckiego. Przez wiele lat język luksemburski był językiem mówionym. W ostatnich latach pojawiło się jednak sporo wydawnictw i podręczników, których publikacja finansowana jest przez rząd luksemburski, w ramach programu popularyzacji języka narodowego.

      1.2. Warunki klimatyczne
      Wielkie Księstwo Luksemburga położone jest w strefie klimatu umiarkowanego ciepłego (odległość od morza wynosi około 320 km). Średnia roczna temperatura powietrza wynosi 9,4ºC (w styczniu 1,2ºC, w lipcu 18,4ºC). Roczna suma opadów atmosferycznych – 733,2 mm.

      1.3. Główne bogactwa naturalne
      W Luksemburgu przez wiele lat wydobywana była ruda żelaza, jednakże złoża zostały wyczerpane i ostatnia kopalnia została zamknięta w 1981 roku. Ze względu na brak zasobów naturalnych, Luksemburg zmuszony jest do importu dużych ilości surowców i eksportowania większości własnej produkcji, przez co gospodarka kraju jest szczególnie zależna od cen na rynkach światowych.

      1.4. System walutowy, kurs i wymiana
      Jednostką walutową Luksemburga jest euro = 100 eurocentów. Przed wprowadzeniem wspólnej waluty w Luksemburgu obowiązywał frank luksemburski = 100 centymów (wycofany z obiegu 28 lutego 2002 roku).

      1.5. Religia
      Luksemburg jest państwem laickim, a od 1979 roku rząd, jak i państwowe ośrodki badawcze i statystyczne nie zbierają i nie publikują danych na temat stanu religii w państwie. Badanie szacunkowe pokazały jednak, że około 80% populacji określa siebie jako chrześcijan. Konstytucja gwarantuje wolność wyznania, stąd na terenie kraju działa również kościół protestancki, prawosławny oraz silna wspólnota żydowska.

      W styczniu 2015 r. rząd WKL, opozycyjna partia CSV, Kościół Katolicki oraz inne związki wyznaniowe porozumiały się co do zasadniczych zmian w  relacjach państwo-kościół. Obejmą one m.in. ograniczenie finansowania związków wyznaniowych (szczególnie Kościoła Katolickiego) z budżetu państwa (wyjątkiem jest wspólnota muzułmańska, która otrzyma większe środki) , zastąpienie nauczania religii w szkołach nauczaniem o wartościach oraz zmianę charakteru święta narodowego na bardziej świecki.


      1.6. Infrastruktura transportowa
      Głównymi środkami transportu są autobus i pociąg.

      Transport miejski opiera się przede wszystkim na autobusach. W stolicy połączenia lokalne obsługuje sieć AVL (www.autobus.lu), w aglomeracji Esch-sur-Alzette – sieć TICE (www.tice.lu). Inne połączenia funkcjonują w ramach Ogólnego Systemu Transportu Drogowego (RGRT) obsługiwanego przez różnych przewoźników.

      Linie kolejowe łączą wszystkie większe miejscowości Luksemburga. Głównym przewoźnikiem jest CFL (www.cfl.lu).  Kolejki kursują średnio raz na godzinę. Możliwe są również połączenia międzynarodowe, głównie z Francją, Belgią i Niemcami. Od czerwca 2006 r. kursuje regularna linia TGV łącząca Luksemburg z Paryżem.
      Wyczerpujące informacje dotyczące połączeń autobusowych i kolejowych dostępne są na stronie www.mobiliteit.lu.

      W kraju funkcjonuje dwóch przewoźników lotniczych: narodowe linie lotnicze Luxair S.A., powstałe w 1961 roku oraz transportowa Cargolux Airlines International S.A. - działająca od 1970 r. Luxair oferuje loty międzynarodowe (głównie do europejskich centrów gospodarczych), a w okresie wakacyjnym również loty czarterowe w rejony turystyczne Morza Śródziemnego.

      Na terenie Luksemburga znajduje się jedno lotnisko, które położone jest w odległości 6 km od centrum miasta. Na przełomie 2014/2015 r. lotnisko oferowało bezpośrednie połączenia na 41 kierunkach (16 państw), obsługiwane przez 10 linii lotniczych nie licząc linii partnerskich (średnio 800 lotów tygodniowo). Lotnisko nie posiada jednak bezpośredniego połączenia lotniczego z Polską.

      Sieć transportowa na terenie Luksemburga obejmuje także żeglugę śródlądową po rzece Mozeli, stanowiącą granicę z Niemcami. Jedyny port towarowy WKL znajduje się w Mertert.

      1.7. Obowiązek wizowy
      Wielkie Księstwo Luksemburga jest krajem strefy Schengen, stąd obowiązek wizowy nie obejmuje obywateli krajów strefy (w tym również Polski), pod warunkiem, iż pobyt na terytorium Wielkiego Księstwa nie przekracza 90 dni. Po tym okresie istnieje obowiązek rejestracji w gminie pobytu. Polacy nie otrzymują już tak jak kiedyś kart pobytu ze zdjęciem tylko „zaświadczenia o rejestracji obywatela Unii Europejskiej”. Polski paszport lub dowód osobisty pozostaje ich oficjalnym dokumentem tożsamości.

      1.8. Święta państwowe
      Święto Narodowe Luksemburga obchodzone jest 23 czerwca jako rocznica urodzin Wielkiego Księcia. Jest to data umowna przyjęta z przyczyn klimatycznych za panowania Wielkiej Księżnej Charlotty (1919-1964) – uprzednio, obchody święta narodowego miały miejsce w urodziny Wielkiej Księżnej 23 stycznia.

       

      System administracyjny


       

       2. System administracyjny


      2.1. Ustrój polityczny
      Luksemburg jest monarchią konstytucyjną z jednoizbowym parlamentem, nazywanym Izbą Deputowanych. Deputowani wybierani są w wyborach powszechnych. Kadencja trwa 5 lat. Głową państwa jest Wielki Książę, posiadający uprawnienia do powoływania rządu i premiera oraz rozwiązywania parlamentu. Na podstawie Traktatu Wiedeńskiego z 1815 roku dziedziczność tronu została przyznana przedstawicielom dwóch gałęzi rodu Nassau. Organem doradczym w Luksemburgu jest Rada Stanu.

      2.2. Władza ustawodawcza
      Władza ustawodawcza w Luksemburgu należy do Izby Deputowanych oraz, w ograniczonym stopniu, do Wielkiego Księcia. Do niedawna żadna ustawa nie miała mocy prawnej, jeśli nie została zatwierdzona przez obie instytucje. Rolą Wielkiego Księcia było każdorazowe podpisanie i ogłoszenie w formie edyktu aktu przyjętego przez Izbę Deputowanych. W marcu 2009 roku weszła w życie ustawa zmieniająca art. 34 konstytucji i od tej pory Wielki Książę nie zatwierdza już ustaw, a tylko je ogłasza (promulguje).
      W skład Izby Deputowanych wchodzi 60 deputowanych, wybieranych w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję. Wybory odbywają się w stałym terminie w pierwszą niedzielę czerwca.
      Ostatnie wybory parlamentarne odbyły się w październiku 2013 roku. Były to wybory przedterminowe zarządzone przez premiera Jeana-Claude'a Junckera po ujawnieniu w lipcu 2013 roku skandalu w służbach specjalnych (Service de Renseignement de l'Etat). Udział w głosowaniu jest obowiązkowy, pod karą grzywny, która zwyczajowo nie jest jednak egzekwowana. Bierne prawo wyborcze w Luksemburgu przysługuje każdemu obywatelowi Luksemburga, który ukończył 18 lat, posiada pełnię praw obywatelskich i jest rezydentem Wielkiego Księstwa. Konstytucja zapewnia deputowanym immunitet parlamentarny, ograniczony jednakże pewnymi warunkami.
      Główną prerogatywą Izby Deputowanych jest stanowienie prawa. Wszystkie posiedzenia Izby mają charakter jawny, a ich przebieg jest transmitowany w ogólnodostępnej telewizji parlamentarnej. Izba Deputowanych podejmuje decyzje większością głosów (minimum 31), w dwóch głosowaniach odbywających się w odstępstwie 3 miesięcy, chyba, że Rada Stanu zwolni projekt ustawy od drugiego głosowania.
      Wielki Książę posiada prawo zwoływania posiedzeń nadzwyczajnych. Głowa Państwa posiada również prawo do rozwiązania parlamentu – w takim przypadku wcześniejsze wybory muszą się odbyć nie później niż w terminie 3 miesięcy od rozwiązania Izby.
      Prawo inicjatywy ustawodawczej przysługuje zarówno Izbie Deputowanych jak i Wielkiemu Księciu. Inicjatywa parlamentarna nazywana jest propozycją prawa, natomiast inicjatywa Wielkiego Księcia - inicjatywą rządową. W przypadku inicjatywy rządowej, administracja centralna opracowuje projekt ustawy, który zatwierdzony przez Radę Ministrów, przedstawiany jest Radzie Stanu. Opinia Rady Stanu wpływa do rządu pod postacią umotywowanego raportu, który zawiera konkluzję i w razie odrzucenia projekt alternatywny. Rząd przedstawia ostateczną wersję projektu Wielkiemu Księciu, a ten wyraża zgodę na zaprezentowanie w swoim imieniu projektu przed Izbą Deputowanych.
      W przypadku inicjatywy parlamentarnej, propozycja ustawy przedstawiana jest przewodniczącemu Izby Deputowanych. Przewodniczący odsyła propozycję do Komisji Pracy, która decyduje o jej dalszym losie. Jeśli propozycja ustawy zostanie zaakceptowana przez Komisję Pracy, o opinię proszona jest Rada Stanu.
      W przypadku, kiedy Rząd i Parlament dojdą do porozumienia w kwestii ustawy, zostaje ona poddana publicznej dyskusji, jako całość, a także jej pojedyncze artykuły. Kolejnym etapem są głosowania w Izbie Deputowanych.

      2.3. Władza wykonawcza
      Władzę wykonawczą pełni desygnowany przez Wielkiego Księcia premier kierujący pracami rządu. Wielki Książę jest głową Państwa i pełni funkcje reprezentacyjne w kraju i za granicą. Konstytucja zapewnia mu nietykalność osobistą i zwalnia Wielkiego Księcia z odpowiedzialności prawnej.
      Teoretycznie prawo upoważnia Wielkiego Księcia do swobodnego kształtowania składu rządu, tworzenia ministerstw, mianowania ministrów i Sekretarzy Stanu. W praktyce moc podejmowania decyzji przez Wielkiego Księcia jest ograniczona, a obsada Stanowisk ministerialnych uzależniona jest od woli premiera. Wielki Książę zobowiązuje premiera do utworzenia rządu i zaproponowania podziału kompetencji pomiędzy poszczególnych ministrów. Ministrowie odpowiadają, za co najmniej jeden resort (najczęściej Ministrowie posiadają dwie kompetencje lub więcej). Rząd stanowi jedność, ale Ministrowie indywidualnie ponoszą odpowiedzialność polityczną przed Izbą Deputowanych.

      2.4. Struktura administracji gospodarczej
      Administracja gospodarcza Wielkiego Księstwa Luksemburga opiera się na kilku najważniejszych instytucjach, a w szczególności: Izbie Handlowej (Chambre de Commerce) oraz Izbie Rzemieślniczej (Chambre des Métiers). Instytucje mają charakter samorządów gospodarczych. Izba Handlowa stanowi największą instytucję samorządową przedsiębiorców działających na terenie Luksemburga. Ze względu na obowiązkowy charakter przynależności do niej wszystkich osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, spółek prawa handlowego oraz przedstawicielstw firm zagranicznych na terenie Luksemburga, Izba Handlowa jest instytucją znaczącą i wpływową. W chwili obecnej Chambre de Commerce (www.cc.lu) liczy ponad 50 000 członków zatrudniających ponad 200 000 pracowników (75% wszystkich zatrudnionych) i wytwarzających 80% PKB Luksemburga. Chambre des Métiers (www.cdm.lu) skupia przedstawicieli małych firm oraz wykonujących wolne zawody.
      Związek Przedsiębiorstw Luksemburga (Union des Entreprises Luxembourgeoises – UEL, www.uel.lu) jest organizacją samorządową przedsiębiorców działającą na rzecz integracji sektora publicznego i prywatnego.
      Agencje Luxembourg for Finance (www.lff.lu) i Luxembourg for Business (www.luxembourgforbusiness.lu ) powołane zostały w celu promowania luksemburskiego sektora usług finansowych oraz promocji bezpośrednich inwestycji zagranicznych do Luksemburga. Agencja Luxembourg for Finance działa w formule partnerstwa publiczno-prywatnego (50/50). Do zadań agencji należy promocja rynku usług finansowych za granicą, organizacja misji gospodarczych oraz doradztwo w zakresie funduszy inwestycyjnych, funduszy emerytalnych, private banking, corporate finance, ubezpieczeń i titrisation.
      Agencja Luxembourg for Business jest instytucją typu joint venture pomiędzy Ministerstwem Spraw Zagranicznych, Ministerstwem Gospodarki i Handlu zagranicznego oraz Luksemburską Izbą Handlową. Powołanie agencji spowodowało przekazanie jej wszystkich dotychczasowych kompetencji administracji w zakresie promocji gospodarki WKL na rynkach zagranicznych. Agencja prowadzi również sprawy związane z inwestycjami zagranicznymi w Luksemburgu.
      Luxinnovation (www.luxinnovation.lu) – agencja rządowa powołana na rzecz promocji innowacji i badań naukowych, jest pierwszym punktem kontaktowym w dziedzinie badań naukowych i innowacyjności w Luksemburgu. Inne instytucje gospodarcze na terenie Luksemburga:
      FEDIL (www.fedil.lu) – Stowarzyszenie przedsiębiorstw i instytucji przemysłowych;
      ALFI (www.alfi.lu) – Stowarzyszenie banków i instytucji sektora finansowego;
      Biuro Poręczeń Kredytowych (Office du Ducroire, www.ducroire.lu ) – odpowiedzialne za kredyty eksportowe i promocję eksportu WKL;
      SNCI (www.snci.lu, Krajowe Stowarzyszenie Kredytów i Inwestycji) – instytucja państwowa o charakterze bankowym wspierająca przedsiębiorstwa luksemburskie w średnio – i długoterminowym finansowaniu inwestycji za granicą. Finansuje projekty z dziedziny innowacyjności i nowoczesnych technologii oraz związane z rozwojem małych i średnich przedsiębiorstw.

      2.5. Sądownictwo gospodarcze
      W Luksemburgu, sądem powszechnym orzekającym w sprawach gospodarczych jest sąd okręgowy. Wielkie Księstwo posiada dwa okręgi sądowe z sądami okręgowymi: Sądem Okręgowym miasta Luksemburg oraz Sądem Okręgowym miasta Diekirch.
      Sąd Okręgowy może stanowić we wszystkich sprawach gospodarczych, dla których prawo nie nadaje uprawnień innym organom sądowym.
      W przeciwieństwie do sytuacji w innych krajach, Luksemburg nie posiada sądownictwa odrębnego właściwego dla spraw gospodarczych, które są rozpoznawane przez wyspecjalizowane izby sądu okręgowego. Sprawy gospodarcze podlegają procedurze uproszczonej w ramach sądów okręgowych.
      Postępowanie w pierwszej instancji może odbywać się w zależności od wagi sprawy przed tzw. sędziami pokoju lub sądem okręgowym. Do orzekania w sprawach gospodarczych, których wartość (nie licząc odsetek i opłat) nie przekracza 10.000 EUR uprawnieni są sędziowie pokoju. Dla kwoty wyższej wspomniane uprawnienia przejmuje sąd okręgowy.
      Inaczej rozpatrywane są sprawy z zakresu prawa pracy. Organem właściwym do rozstrzygania sporów powstałych w związku z wykonywaniem umowy o pracę jest sąd pracy. Istnieją trzy sądy pracy: w Luksemburgu, w Esch-sur-Alzette i w Diekirch, każdy z odpowiednią właściwością miejsca. Ponadto, każdy z sądów pracy posiada Wydział uprawniony do rozpoznawania sporów między pracownikami fizycznymi i ich przełożonymi oraz wydział uprawniony do rozpoznawania sporów między pracownikami umysłowymi i ich pracodawcami. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozstrzygane są przez Komisję Arbitrażową do spraw ubezpieczeń społecznych. Komisja ma siedzibę w Luksemburgu, a jej właściwość obejmuje obszar całego kraju. Adresy wszystkich tych instytucji znajdują się na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości, w rubryce Juridictions/Juridictions de l’ordre judiciaire (http://www.mj.public.lu/juridictions/juridictions_judiciaire/index.html ).
      Informacji z zakresu prawa pracy, a także interwencji wobec pracodawców dokonujących wyraźnych nadużyć udziela Inspekcja Pracy i Kopalń (Inspection du Travail et des Mines), poprzez centrum interwencyjne (Help Center, tel.: +352-247-76-200, www.itm.lu ).

       

      Gospodarka


       

      3. Gospodarka


      3.1. Ogólne informacje gospodarcze
      Luksemburg leży w samym sercu Europy, granicząc z trzema najbardziej uprzemysłowionymi gospodarkami Europy, które generują ok. 40% PKB Unii Europejskiej. Dzięki temu, Luksemburg stał się kluczowym centrum dla usług finansowych, logistyki, teleinformatyki, nauk biologicznych oraz sektora satelitarnego. Dywersyfikacja jest priorytetem rządów od 1960 roku, kiedy to kraj zaczął odchodzić od  przemysłu hutniczego i zaczął wspierać produkcję high-tech i bankowość.
      Wskaźnik PKB na mieszkańca jest jednym z najwyższych na świecie, głównie dzięki usługom finansowym, które odpowiadają za 36% PKB kraju. W Luksemburgu znajdują się również główne siedziby Arcelor Mittal (największy na świecie producent stali), SES Astra (największa w Europie firma satelitarna), RTL, Ferrero i wiele firm high-tech, takich jak Amazon, Microsoft / Skype  oraz Ebay. W zakresie produkcji, Guardian to jeden z największych producentów luster dla przemysłu motoryzacyjnego na świecie. Lokalizacja światowych potentatów w Luksemburgu ma przełożenie na wielkość eksportu, który wyrażony w PKB wynosi 203,3% (najwięcej na świecie, nie licząc Hong-Kongu).
      Dzisiejsza gospodarka bazuje na usługach finansowych, produkcji o wysokiej wartości dodanej, handlu tradycyjnym i internetowym, telekomunikacji oraz usługach logistycznych, z naciskiem na eksport towarów i usług w Unii Europejskiej i poza nią. Wewnętrzna stabilność fiskalna i regulacje bankowe (np. tajemnica bakowa) są kluczowymi elementami konkurencyjności kraju; dodatkowo, podatki korporacyjne zachęcają do inwestycji i przedsiębiorczości. Podstawowa stawka podatku VAT wynosi 17% (2015) i jest najniższa w UE. Dług publiczny jest również jednym z najniższych w Unii Europejskiej. Niemniej jednak,  przed gospodarką luksemburską stoi wiele wyzwań związanych z nowymi rozporządzeniami UE. Nowa ustawa dot. pobierania podatku VAT w miejscu zamieszkania konsumenta (a nie tak jak do tej pory w miejscu zamieszkania sprzedawcy) ma doprowadzić znaczących spadków przychodów, które przełożą się na wzrost deficytu budżetowego i długu publicznego.
      Luksemburg, podobnie jak inni członkowie UE, ucierpiał z powodu światowego kryzysu gospodarczego, który rozpoczął się pod koniec 2008 roku. Zawirowania na światowych rynkach finansowych i spadek popytu globalnego w okresie 2008-09 skłonił rząd do dokapitalizowania sektora bankowego i wdrożenia środków stymulacyjnych w celu pobudzenia gospodarki. W tym samym czasie bezrobocie utrzymywało się poniżej średniej UE. Jednocześnie Luksemburg miał najwyższą nadwyżkę na rachunku obrotów bieżących w relacji do PKB w strefie euro. Po silnej ekspansji od 2004 do 2007 roku, gospodarka Luksemburga w 2009 roku skurczyła się o 3,6%, następnie odbiła się w latach 2010-11, zanim ponownie spowolniła w 2012 roku. Środki stymulacyjne i pomoc państwa dla sektora bankowego doprowadziły do 3,2% deficytu budżetu państwa w 2009 roku, który został zredukowany do 0,6% w 2012 i 0,2% w 2013 roku. Dług publiczny pozostaje jednym z najniższych w regionie, chociaż wzrósł ponad dwukrotnie od 2007 roku w relacji do PKB. Po 2012 gospodarka Luksemburga rosła powoli ze względu na trwający trend słabego wzrostu w strefie euro. Poza tym, działania banków zagranicznych skłoniły władze do wzmocnienia nadzory nad bankami krajowymi.
      Główne firmy działające w sektorze finansowym to towarzystwa  ubezpieczeniowe, banki i  fundusze inwestycyjne. Pracuje w nim prawie 45 tys. osób (11% wszystkich osób zatrudnionych). Sektor zarządzania funduszami jest drugim co do wielkości na świecie, a bankowość jest najbardziej rozwinięta w Europie - aktywa banków stanowią 18-krotność PKB. Sektor bankowy jest jednak zdominowany przez banki zagraniczne, które jednocześnie nie mają wielu powiązań z lokalna gospodarką. W związku z tym zobowiązania warunkowe dla skarbu Państwa szacowane są na niskim poziomie, a tylko 5 z 150 banków mają znaczenie systemowe. Chociaż harmonizacja przepisów UE zaszkodzi wzrostowi w sektorze finansowym, to wysoce wykwalifikowana siła robocza, odpowiednio zaprojektowany system regulacyjny i dotychczasowe doświadczenia z bycia inicjatorem zmian legislacyjnych utrzyma atrakcyjność Luksemburga jako centrum finansowego. Potwierdza to najnowszy ranking tworzony przez Światowe Forum Ekonomiczne w Davos dot. konkurencyjności w skali globalnej. Wg „Global Competitiveness Report 2014-2015” Luksemburg plasuje się na relatywnie wysokiej 19. pozycji spośród 144 ocenianych krajów. Najlepiej wypada w kategorii „Gotowość Technologiczna”, gdzie zajmuje pierwsze miejsce, a najsłabiej w kategorii „Wielkość Gospodarki” (96. miejsce).
      Luksemburg przoduje w dziedzinie współpracy regionalnej, co jest napędzane przez jego wielkość i centralne położenie w Europie Zachodniej. Już w 1922 zawarta została unia celna i walutowa z Belgią. Później Luksemburg stał się jednym z członków-założycieli UE, NATO i WTO. W związku z tym, Luksemburg został gospodarzem ważnych instytucji UE i ogólnoeuropejskich organizacji non-profit.
      Ważną częścią gospodarki Luksemburga są pracownicy zagraniczni i transgraniczni, do których należy około 45.3% (styczeń, 2014) siły roboczej. Do Luksemburga, który liczy obecnie ok. 549 tys. mieszkańców (styczeń, 2014) każdego dnia przyjeżdża do pracy ponad 160 tys. osób z ościennych państw (79 tys. z Francji i po 41 tys. z Niemiec i Belgii). Czterech na pięciu zatrudnionych w WK nie ma narodowości luksemburskiej. Notabene, coraz więcej Polaków znajduje zatrudnienie na terenie Luksemburga. Według danych z 2014 r., w Luksemburgu żyje 4 tys. Polaków.

       

      3.2. Tabela głównych wskaźników makroekonomicznych

       

       

      Wyszczególnienie

      2011

      2012

      2013

      2014

      PKB wartość globalna (mld EUR)

      41,7

      42,9

      45,5

      46,8 (prognoza)

      Ludność (tys.)

      502,1

      511,8

      531,1

      549,7

      PKB wartość na 1 mieszkańca (tys. EUR)

      81,5

      80,8

      82,8

      85,1 (prognoza)

      Tempo wzrostu PKB (%)

      1,9

      -0,2

      2,1

      2,9 (prognoza)

      Deflator PKB (%)

      4,2

      3,0

      3,7

      b.d.

      Relacja nadwyżki finansów publicznych do PKB (%)

      0,3

      0,2

      0,2

      b.d.

      Relacja całkowitego długu publicznego do PKB (%)

      0,2

      0,2

      0,2

      b.d.

      Stopa inflacji (%)

      3,4

      2,7

      1,7

      0,5

      Liczba zatrudnionych (tys.)

      232,1

      231,6

      236,1

      241,4

      Liczba bezrobotnych (tys.)

      14,4

      16,1

      18,1

      18,2

      Stopa bezrobocia (%)

      6,0

      6,5

      7,1

      6,0

      Płaca minimalna (EUR)

      1 757,6

      1801,5

      1874,0

      1921,0

      Wartość eksportu (mld EUR)

      12,1

      11,0

      10,6

      11,4

      Wartość importu (mld EUR)

      18,9

      19,1

      18,2

      18,1

      Relacja nadwyżki na rachunku obrotów bieżących bilansu płatniczego do PKB (%)

      6,6

      5,8

      5,2

      b.d.

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich Luksemburga za granicą (stocks outward) (mln EUR)

      81,7

      90,1

      b.d.

      b.d.

      Skumulowana wartość zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Luksemburgu (stocks inward) (mln EUR)

      85,4

      69,5

      b.d.

      b.d


       3.3. Główne sektory gospodarki
      Głównym źródłem wysokiego poziomu życia w Luksemburgu jest bardzo rozwinięty sektor usług. Z uwagi na relatywnie niewielki rynek wewnętrzny jest on zorientowany przede wszystkim na zagranicę. WKL jest jednym z najważniejszych centrów finansowo-bankowych na świecie, świadczącym różnorodne usługi w zakresie prywatnej bankowości (private banking), finansów korporacyjnych (corporate finance), obligacji hipotecznych, funduszy inwestycyjnych i emerytalnych oraz ubezpieczeń. Luksemburg zajmuje pierwsze miejsce w zakresie private banking w dziedzinie euro i jest po USA drugim ośrodkiem finansowym, który emituje fundusze inwestycyjne. W sumie, sektor bankowy WK liczy obecnie około 150 banków i 100 instytucji ubezpieczeniowych o charakterze międzynarodowym.
      Jednym z najlepszych przykładów znaczącej roli Luksemburga w światowym obrocie finansowym jest funkcjonująca tam Giełda Papierów Wartościowych (Bourse vu Lëtzebuerg, BL). Notowania odbywają się w ramach dwóch różnych rynków: rynku europejskiego, spełniającego wymogi przepisów Unii Europejskiej oraz (od 2005 r.) rynku krajowego EURO MTF, mającego bardziej uproszczone wymogi formalne. Specjalizację BL stanowią operacje na rynku obligacji. Oprócz tego na BL notowane są fundusze inwestycyjne, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe. W czerwcu 2014 r., na giełdzie operowało ok. 2900 emitentów papierów wartościowych, pochodzących ze 104 krajów. Obligacje denominowane są głównie w euro (57%), zaś pozostałe w USD (26%) oraz w innych walutach. W 2012 roku rozpoczęto notowania ponad 5 tysięcy nowych obligacji. W 2014 r. (do czerwca) – liczba nowych notowań wyniosła ponad 3 tysiące. Luksemburska giełda jest także drugą w świecie po NYSE w zakresie GDR (Depositary Receipts), pochodzących z Azji, głównie z Indii i Tajwanu. Inną specjalnością BL są rozwijające się od 2002 r. obligacje islamskie SUKUK. W 2013 r. luksemburska giełda proponowała 16 ich rodzajów, na łączną kwotę ponad 7,3 mld USD. Jest to zresztą zgodne ze strategią rządu Luksemburga, pragnącego uczynić z WK jedno z największych na świecie centrów finansów islamskich. Jeśli chodzi o rynek akcji, indeks LuxX wyznacza dziewięć luksemburskich najbardziej znaczących firm, wśród których dominują SES, Reinet Investments, RTL Group i ArcelorMittal.
      Notowania giełdowe BL dotyczą 54 zagranicznych dewiz. Ogólna wielkość notowań to ok. 40 tys. produktów finansowych, które są przedmiotem prowadzonych w ramach giełdy transakcji. Jest to wprawdzie mniej niż przed początkiem kryzysu finansowego (49,1 tys. w 2008 r.), jednakże giełda szybko odrabia poniesione niedawno straty. W sumie, łączna wartość transakcji na parkiecie luksemburskiej giełdy na koniec 2012 wyniosła 481,20 milionów EUR. W 2014 r. (do czerwca) wartość ta wyniosła 151,69 milionów EUR.
      Jako ważne osiągnięcie giełdy jej kierownictwo postrzega pakiet zasad dot. zarządzania korporacyjnego (Corporate Governance), który wprowadzono w 2007 r. Kierując się kryteriami dot. przejrzystości struktur zarządzania i kontroli oraz odpowiedniej informacji stworzono pakiet wytycznych oraz stosowną platformę informatyczną Finesti (www.e-file.lu ). Ta ostatnia, poza informacją odnoszącą się do zasad Corporate Governance, dostarcza wszechstronną informację finansową o notowanych firmach oraz o promotorach i administratorach funduszy inwestycyjnych. Adresowana jest zarówno do obecnych i potencjalnych klientów giełdy, jak również do różnego rodzaju agencji informacyjnych (np. Bloomberg, Reuters etc). Dla tych ostatnich dostęp do platformy, mimo iż płatny, jest szczególnie atrakcyjny, gdyż Finesti dostarcza wszechstronną informację o notowanych i emitujących podmiotach, uwiarygodnioną w procesach weryfikacyjnych przez BL i podaną w znormalizowanym formacie.
      Nacisk, jaki kierownictwo giełdy kładzie obecnie na sprawy dot. przestrzegania przez operatorów giełdowych obowiązujących przepisów prawnych w międzynarodowym obrocie finansowym, zwłaszcza w kontekście stosownych dyrektyw UE, można traktować jako próbę wyjścia naprzeciw pojawiającym się czasami opiniom, kwestionującym zgodność stosowanych w luksemburskiej bankowości niektórych rozwiązań z literą prawa unijnego (dotyczy to kompleksu spraw związanych z tzw. tajemnicą bankową).
      Kierując się przesłanką wzmocnienia tego sektora i pragnąc pogłębić jego międzynarodowy, konkurencyjny, innowacyjny i zróżnicowany charakter rząd WKL utworzył Wysoki Komitet Sektora Finansowego Luksemburga (Commission de Surveillance du Secteur Financier). Składając się ze związków instytucji finansowych, Komisariatu ds. Ubezpieczeń oraz głównych podmiotów na rynku finansowo-bankowym Luksemburga Komitet, ma być miejscem refleksji i uzgodnień. Całość przedsięwzięcia ma się opierać na 5. zasadniczych filarach: prywatnej bankowości, funduszach inwestycyjnych (z priorytetem położonym na fundusze alternatywne, ze względu na nowe perspektywy dla tych produktów, dzięki nowej dyrektywie europejskiej) kredytach międzynarodowych, ubezpieczeniach, rozwiązaniach finansowo-prawnych dla lokat o charakterze strategicznym.
      Mając na uwadze potrzebę pozyskiwania z zagranicy wielu wysoko wykwalifikowanych specjalistów w zakresie finansów i bankowości, konieczność stworzenia im możliwie najlepszych warunków dla efektywnej pracy i uznając ważność stałego polepszania infrastruktury informatycznej rząd luksemburski prowadzi politykę zapewnienia zagranicznym ekspertom korzystnych warunków finansowych. Istotnym elementem tej polityki jest sprawa unikania podwójnego opodatkowania. W tej mierze Luksemburg podpisał już 76 umów z partnerami zagranicznym, które regulują tę sprawę.
      Kolejną specjalnością WK na światowym rynku spedycyjno-logistycznym jest bardzo liczna sieć wysoko wyspecjalizowanych firm luksemburskich, działających w tym sektorze usług. Stanowią one 1/3 wszystkich światowych firm tej branży i zatrudniają ok. 8 tys. wysoko wykwalifikowanych pracowników. W 2012 r. Luksemburg znalazł się na 3. miejscu rankingu GCI firmy DHL obejmującego największe hub’y spedycyjno-logistyczne na świecie. Przewagi komparatywne Wielkiego Księstwa nad jego konkurentami sprowadzają się przede wszystkim do niezwykle sprawnego zarządzania logistycznego, opartego na wykorzystywaniu bardzo profesjonalnych specjalistów i technik informatycznych, centralnym położeniu w Europie, na skrzyżowaniu szlaków komunikacyjnych, bardzo sprawnie działającym lotnisku, wraz z niezbędnym zapleczem spedycyjno-transportowym, gdzie operuje m.in. wielkie rodzime lotnicze przedsiębiorstwo – CargoLux, bardzo licznych przedsiębiorstwach spedycyjno-transportowych, specjalizujących się w transporcie wodno-lądowym, przyjaznym przedsiębiorcom systemie podatkowo-finansowym etc. Oblicza się, że w sektorze logistyczno-transportowym powstaje ok. 6% PKB Luksemburga.
      Zjawiskiem towarzyszącym obrotom w zakresie logistyki i transportu jest bardzo dynamicznie rozwijająca się w Luksemburgu turystyka biznesowa. Poważna ilość ekspertów z tej dziedziny odwiedza w celach zawodowych Luksemburg. Z uwagi na rolę WK jako wielkiego, światowego centrum finansowo-bankowego, które w oczywisty sposób przyciąga z zagranicy każdego dnia bardzo liczne rzesze międzynarodowych ekspertów, kolejnym czynnikiem, powiększającym dochody turystyki. Wg Ministerstwa ds. Turystyki Luksemburga, udział turystyki w tworzeniu PKB wyniósł 6,5% pod koniec 2013 r.
      Kolejnym ważnym dla gospodarki Luksemburga sektorem są międzynarodowe usługi telekomunikacyjne. Jedną z „wizytówek” tego sektora WK jest firma SES, która zajmuje się umieszczaniem na orbicie geostacjonarnej Ziemi satelitów telekomunikacyjnych (Astra) i ich eksploatacją. Informacja nt. wyników gospodarczych SES za 2013 r. wskazuje na pomyślną sytuację ekonomiczną firmy i dobre rokowania. W 2013 r. ogólny obrót SES wyniósł 1 862,5 mln euro. Zysk netto  wyniósł 566,5 mln euro (487,5 mln euro w roku 2010). Kierownictwo SES przewiduje stabilny wzrost przychodów w przyszłych latach: w 2014 r. ma on wynieść 6-7%.
      Obecnie SES dysponuje 54 satelitami telekomunikacyjnymi na 37 pozycjach orbitalnych. Ambicją firmy jest docieranie do tych miejsc, do których nie sięgał dotychczas drogą satelitarną telekomunikacyjny przekaz.
      Charakterystyka głównych sektorów gospodarki Luksemburga byłaby niepełna bez uwzględnienia do niedawna jeszcze głównego filaru gospodarki narodowej WKL – przemysłu metalurgicznego. W wyniku przekształceń własnościowych najbardziej znacząca firmą w tej branży, w skali daleko przekraczającej ramy tego kraju jest ArcelorMittal. Największe przedsiębiorstwo przemysłowe Luksemburga w 2012 r. odnotowało spadek w wysokości 2,6 mld USD, również w stosunku do analogicznego wskaźnika w 2010 r. (2,9 mld USD). Obrót przedsiębiorstwem w 2013 roku wyniósł 79 mld USD, o 6 mln mniej w porównaniu do roku poprzedniego (84 mld USD). W 2013 r. produkcja stali wzrosła do poziomu ponad 91,2 mln ton (to nieznacznie więcej niż w 2012 r. – 88,2 mln ton).
      Ostatecznie wzrost produkcji umożliwiły inwestycje rzędu 3,4 mld USD. Próbą wyjścia naprzeciw wyzwaniom światowego rynku stali jest wydzielenie się w styczniu 2011 r. z koncernu ArcelorMittal firmy Aperam, której specjalizacją jest poszukiwana przez wielu odbiorców, np. przemysł samochodowy, stal szlachetna.
       

      3.4. Najwięksi pracodawcy

       

       

      Nazwa

      Dziedzina

      Ilość pracowników

      Rząd Luksemburga

      Sektor publiczny

      26883

      ArcelorMittal

      Hutnictwo

      4600

      BGL BNP Paribas

      Bankowość

      4060

      Groupe Cactus

      Sprzedaż detaliczna

      3990

      Groupe Post Luxembourg

      Telekomunikacja

      3990

      Groupe CFL

      Transport kolejowy

      3970

      Miasto Luksemburg

      Sektor publiczny

      3804

      Goodyear Dunlop Tires Operations

      Przemysł gumowy

      3250

      Groupe Dussmann

      Sprzątanie

      3110

      Luxair SA

      Transport lotniczy

      2390

        

      3.5. Uczestnictwo w wielostronnych organizacjach i porozumieniach o charakterze wielostronnym
      Luksemburg jest członkiem praktycznie wszystkich znaczących organizacji o charakterze wielostronnym: systemu ONZ, WTO, OECD, UE, NATO etc. W latach 2013-2014 Luksemburg jest jednym z dziesięciu niestałych członków Rady Bezpieczeństwa ONZ.

      3.6. Relacje gospodarcze z UE
      Luksemburg jest jednym z 6 państw-założycieli Wspólnot Europejskich. Bardzo ważną rolę w zakresie współpracy gospodarczej, obrotów handlowych i wymiany usług WKL z zagranicą pełni tzw. Wielki Region (Grande Région). Składa się z niemieckich z regionów Nadrenii, Mozeli, Saary i Mozy, francuskiego departamentu Lotaryngii, belgijskiej prowincji Luksemburg i Wielkiego Księstwa. Ten znaczący w skali Europy euroregion obejmuje powierzchnię 65 401 km2 i jest zamieszkiwany przez blisko 12 mln obywateli 4 państw. Ze względu na związki historyczno-cywilizacyjne, komplementarność struktur ekonomicznych i ożywiony ruch ludności, związany głównie z bardzo chłonnym rynkiem pracy w Luksemburgu, Wielki Region charakteryzuje się wysokim poziomem wzajemnej wymiany gospodarczej, usługowej i osobowej.

       

      Dwustronna współpraca gospodarcza


       

      4. Dwustronna współpraca gospodarcza

      wykresy i statystyki do pobrania w  PDF doc 1  i doc 2


      4.1. Wymiana handlowa
      Dwustronna współpraca gospodarcza pomiędzy Polską a Luksemburgiem oparta jest na dwóch filarach: wymianie handlowej i zagranicznych inwestycjach bezpośrednich (FDI). Biorąc pod uwagę obroty handlowe w ostatnich 4 latach (2010-2014) należy zauważyć, iż ich wielkość jest relatywnie skromna.
      Tab 1. Wielkość i dynamika obrotów handlowych pomiędzy Polską a Luksemburgiem (w mln EUR i %) w latach 2008 – 2014 (styczeń-lipiec)
        

       

      Rok

      Eksport

      Import

      Saldo

      2008

      180,8

      221,4

      -40,6

      2009

      109,7

      141

      -31,3

      2010

      126,1

      179,4

      -53,3

      2011

      203,92

      299,27

      -95,35

      2012

      175,52

      295,45

      -119,93

      2013

      174,74

      307,65

      -132,91

      2014 (9 mies.)

      127,69

      230,54

      -102,86

      Źródło: GUS (http://stat.gov.pl/)

       

      W ostatnich latach Polska odnotowywała istotne ujemne saldo w wymianie handlowej. Można zauważyć, że w 2009 r., w wyniku kryzysu finansowo-gospodarczego, wzajemne obroty uległy znacznemu obniżeniu. Natomiast w 2011 i 2012 roku odnotowano ożywienie stosunków handlowych i ponowny wzrost zarówno eksportu jak i importu.

      Tab 2. Struktura towarowa wymiany handlowej pomiędzy Polską a Luksemburgiem w latach 2011-2013 r. (w mln EUR)

       

       

      Kod

      Import

      Eksport

      2011

      2012

      2013

      2011

      2012

      2013

      Wielkość

      Udział

      Wielkość

      Udział

      Wielkość

      Udział

      Wielkość

      Udział

      Wielkość

      Udział

      Wielkość

      Udział

      I

      0,0

      0,0%

      2,0

      0,7%

      3,4

      1,1%

      0,2

      0,1%

      0,3

      0,2%

      0,4

      0,2%

      II

      0,1

      0,0%

      0,3

      0,1%

      1,4

      0,4%

      4,0

      2,0%

      4,3

      2,5%

      4,0

      2,3%

      III

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      IV

      1,7

      0,8%

      1,5

      0,5%

      1,3

      0,4%

      1,7

      0,8%

      1,1

      0,6%

      1,6

      0,9%

      V

      1,4

      0,7%

      10,9

      3,8%

      11,9

      3,9%

      0,1

      0,0%

      0,2

      0,1%

      0,1

      0,0%

      VI

      10,5

      5,1%

      13,6

      4,7%

      18,1

      5,9%

      13,0

      6,4%

      21,4

      12,2%

      22,7

      13,0%

      VII

      45,0

      22,1%

      43,5

      15,0%

      45,5

      14,8%

      42,0

      20,8%

      36,2

      20,7%

      35,7

      20,4%

      VIII

      0,2

      0,1%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,3

      0,1%

      0,2

      0,1%

      0,1

      0,1%

      IX

      1,4

      0,7%

      0,9

      0,3%

      0,5

      0,1%

      1,6

      0,8%

      1,0

      0,6%

      1,6

      0,9%

      X

      20,0

      9,8%

      21,3

      7,4%

      20,0

      6,5%

      0,8

      0,4%

      1,0

      0,6%

      3,1

      1,8%

      XI

      14,4

      7,1%

      15,6

      5,4%

      19,3

      6,3%

      3,5

      1,7%

      2,8

      1,6%

      4,2

      2,4%

      XII

      0,3

      0,1%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,3

      0,1%

      0,3

      0,2%

      0,4

      0,2%

      XIII

      4,2

      2,1%

      2,8

      1,0%

      1,7

      0,5%

      0,7

      0,3%

      0,7

      0,4%

      0,4

      0,2%

      XIV

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,1

      0,0%

      XV

      161,5

      79,2%

      146,0

      50,4%

      143,3

      46,6%

      88,5

      43,8%

      59,9

      34,2%

      28,9

      16,5%

      XVI

      25,3

      12,4%

      24,3

      8,4%

      26,0

      8,5%

      16,5

      8,2%

      22,0

      12,5%

      19,0

      10,9%

      XVII

      5,0

      2,5%

      4,9

      1,7%

      6,2

      2,0%

      24,0

      11,9%

      18,5

      10,6%

      41,9

      24,0%

      XVIII

      2,1

      1,0%

      1,8

      0,6%

      1,9

      0,6%

      1,3

      0,6%

      1,7

      1,0%

      1,3

      0,7%

      XIX

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      XX

      0,7

      0,3%

      0,0

      0,0%

      7,1

      2,3%

      3,6

      1,8%

      3,7

      2,1%

      9,3

      5,3%

      XXI

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      XXII

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      XXIII

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      0,0

      0,0%

      RAZEM

      203,9

      100%

      289,4

      100%

      307,7

      100%

      202,1

      100%

      175,3

      100%

      174,7

      100%

      Źródło: GUS (http://stat.gov.pl/)

       

       

       

      Nomenklatura wraz z kodami

      I

      Zwierzęta żywe, prod. pochodz. zwierz.

      XIII

      Wyroby z kamieni gipsu, cementu, azbestu, miki itp;
      wyroby cermiczne i szkło

      II

      Produkty pochodzenia roślinnego

      XIV

      Perły; metale i kamienie szlachetne i półszlachetne;
      sztuczna biżuteria

      III

      Tłuszcze, oleje poch. zwierz. i rośl.; prod.ich rozkładu

      XV

      Wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych

      IV

      Gotowe art. spożywcze; napoje bezalkohol.,
      alkohol i ocet; tytoń

      XVI

      Urządzenia mechaniczne i elektryczne; do rejestracji
      i odbioru dźwięku

      V

      Produkty mineralne

      XVII

      Pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające
      i współdział. urządzenia

      VI

      Produkty przem. chem. i  przem. pokrewnych

      XVIII

      Przyrządy, aparaty optyczne, kinematograf,
      pomiarowe, medyczne, zegarki I

      VII

      Tworzywa sztuczne i wyroby z nich;
      kauczuki i wyroby z kauczuku

      XIX

      Broń i amunicja; części i akcesoria

      VIII

      Skóry; wyroby z nich; art. Podróżne, torby, pojemniki

      XX

      Wyroby różne

      IX

      Drewno i wyroby z niego; wyroby z korka,
      słomy, esparto; wyr. koszykarskie

      XXI

      Dzieła sztuki, przedmioty kolekcjonerskie

      X

      Ścier drzewny lub z innego włóknistego
      mat. celulozowego; papier i tektura

      XXII

      Pozostałe

      XI

      Materiały i wyroby włókiennicze

      XXIII

      PCN nieznane lub błędne

      XII

      Obuwie, nakrycia głowy, parasole, laski,
      pióra, sztuczne kwiaty

       

       

       

      Analiza struktury towarowej polsko-luksemburskiej wymiany handlowej w latach 2011-2013 r. wskazuje, iż w naszym eksporcie do Luksemburga dominują pozycje o relatywnie niskim stopniu przetworzenia (ponad 50%). Są to wyroby przemysłu chemicznego i metalurgicznego (vide tab. nr 2). Około 1/3 naszego wywozu stanowią dobra wyżej przetworzone z pewną tendencją wzrostową. W imporcie Polski z Luksemburga dominują z kolei wyroby metalurgiczne, sięgające w 2010 r. nawet 75% przywozu z tego kierunku. W 2012 roku zauważono również wzrost importu produktów naturalnych, które w latach poprzednich nie były istotnym produktem wymiany handlowej. Dobra wyżej przetworzone w strukturze towarowej importu z Luksemburga zajmują podobną pozycję jak w przypadku eksportu z Polski do tego kraju.
      Poziom, dynamika i struktura towarowa wymiany handlowej pomiędzy Polską a Luksemburgiem są odbiciem tego wzoru handlu międzynarodowego, który w świetle obecnych przeobrażeń w gospodarce światowej ma charakter historyczny. Jest to wymiana o charakterze międzygałęziowym, z przewagą wyrobów niskoprzetworzonych, o relatywnie niskiej zawartości R&D i wartości dodanej. Potencjał gospodarczy obu stron wskazuje niezbicie, iż należy uczynić znaczący wysiłek, aby tę sytuację radykalnie zmienić.

       

      4.2. Inwestycje
      Analiza wielkości polskich bezpośrednich inwestycji zagranicznych w ostatnich latach wskazuje, iż Luksemburg jest, po Szwajcarii, drugim w kolejności krajem wśród  partnerów Polski w tym obszarze. Polskie FDI w Luksemburgu nie mają charakteru produkcyjnego, lecz portfelowy. Są to zatem inwestycje w papiery wartościowe typu akcje czy obligacje, w zakresie których Luksemburg jest ogromnym centrum obrotu finansowego.
      Wg danych NBP, inwestycje Luksemburga w Polsce stanowią 9,7% całości FDI  na koniec 2013 r. Na liście głównych inwestorów zagranicznych w Polsce opracowanej przez PAIiIZ, znajduje się 25 firm z udziałem kapitału luksemburskiego (stan z grudnia 2013 r.), o wartości przekraczającej 1 mln USD. Największymi inwestorami luksemburskimi w Polsce są następujące firmy: NPN II Investments, ArcelorMittal, Cantury Casinos Europe, The Goodyear Tire & Rubber Comapny i EMPiK Centrum Investments.
      Największy koncern luksemburski ArcelorMittal, realizując w Polsce ambitny program rozwojowy, dokonał istotnych inwestycji w 4 zakładach: Siemianowicach Śląskich, Sosnowcu, Dąbrowie Górniczej i Krakowie. Warto zauważyć, iż w zakładzie w Siemianowicach Śląskich zostały zainstalowane jedyne w Europie Centralnej urządzenia do cięcia arkuszy 2-metrowych ze stali nierdzewnej gorąco i zimnowalcowanej, z możliwością foliowania. ArcelorMittal jest największym producentem stali w Polsce, zatrudniającym ponad 11 tys. Pracowników w sześciu oddziałach. Dzięki inwestycjom, których wartość w latach 2004-2014 sięgnęła ponad 5 mld zł, ArcelorMittal Poland jest dziś jednym z najnowocześniejszych producentów stali w Europie.

       

      Dostęp do rynku


       

      5. Dostęp do rynku


      5.1. Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług
      Nie są znane ograniczenia w dostępie do rynku Luksemburga, poza ograniczeniami ogólnie obowiązującymi na rynku wewnętrznym UE.

      5.2. Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnienie obywateli Polski
      Bezsprzecznie negatywnym zjawiskiem gospodarczym na rynku pracy w Luksemburgu jest stale rosnące bezrobocie w ostatnich latach. W lutym 2015 r. wyniosło ono 7%. Wprawdzie w ubiegłych latach istotną przyczyną wzrostu stopy bezrobocia był kryzys finansowy, jednakże jego rosnąca wielkość jest w zasadniczej mierze rezultatem zmian w gospodarce Luksemburga o charakterze strukturalnym. Skutki bezrobocia są najbardziej widoczne wśród pracowników niewykwalifikowanych. Redukcji stanowisk pracy i zwolnieniom poddawani są w pierwszej kolejności obcokrajowcy oraz pracownicy transgraniczni (frontaliers). Mimo tego, ilość transgranicznych pracowników ciągle rośnie. W połowie 2014 r. dziennie do Luksemburga przyjeżdżało prawie 163 tys. pracowników.
      Zatrudnienie obywateli RP. Od 1 listopada 2007 r. Luksemburg zniósł ograniczenia w dostępie do rynku pracy dla obywateli Polski oraz 8 innych nowych krajów UE. Obywatele tych krajów korzystają z takich samych praw i przywilejów, z jakich korzystają obywatele   luksemburscy. Dotyczy to zarówno przepisów ws. płacy minimalnej, jak i wszystkich kwestii zabezpieczeń socjalnych oraz ubezpieczeń emerytalnych. Zniesienie pozwoleń na pracę w Luksemburgu nie spowodowało wzrostu liczby pracowników z Polski.

      Poszukiwanie pracy na tutejszym rynku jest dość czasochłonne i wynika z ograniczonych rozmiarów rynku pracy i małej liczby ofert pracy. Do najbardziej poszukiwanych pracowników w Luksemburgu należą wysoko wykwalifikowani specjaliści z dziedziny finansów, rachunkowości, księgowości i sprzedaży. Od pewnego czasu można zauważyć zwiększony popyt na pracowników z branży nowych technologii.
      W Luksemburgu działają liczne polskie firmy budowlane, które w ramach świadczenia usług trafiają na tutejszy rynek za pośrednictwem kontrahentów niemieckich. Procedura certyfikacji świadczenia usług jest stosunkowo złożona i wymaga niemal w każdym przypadku uzupełniania dokumentacji. Odpowiedzialna za te kwestie Inspekcja ds. Pracy i Górnictwa (ITM) podaje, że czas załatwiania wszelkich formalności nie przekracza dwóch tygodni. W rzeczywistości okres ten wydłuża się nawet do dwóch miesięcy. Z tego powodu wielu zleceniobiorców nie jest w stanie podjąć świadczenia usług na terenie WKL, gdyż procedura administracyjna trwa dłużej niż czas trwania kontraktu.
      Na utrudnienia w swobodzie świadczenia usług na terenie Luksemburga została złożona skarga do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W dniu 16 czerwca 2008 r. ETS wydał wyrok nakładający na rząd WKL obowiązek nowelizacji ustawy ws. implementacji dyrektywy 96/71/WE. Nowelizowany projekt ustawy zawierał ponad 100 poprawek dotychczasowej ustawy. Ustawa weszła w życie po zakończeniu procesu legislacyjnego (w 2009 r.).
      System wynagrodzeń i opodatkowanie. W Luksemburgu obowiązują zasady obowiązkowej płacy minimalnej. Od 1 stycznia 2015 r. wynosi ona w przypadku pracownika niewykwalifikowanego bez doświadczenia zawodowego 1922,96 euro miesięcznie (11,12 euro za godzinę), a pracownika wykwalifikowanego – 2307,56 euro, tj. 13,34 euro za godzinę. Ściśle regulowane są również stawki godzinowe dla pracowników pracujących na budowach.
      System podatkowy. Podatki od osób fizycznych i prawnych są uznawane za jedne z najbardziej atrakcyjnych w Europie. Osoby fizyczne korzystają z licznych zwolnień i ulg podatkowych przyznawanych z tytułu posiadania dzieci (922,5 euro rocznie), nauki dzieci oraz kosztów uzyskania dochodu. Skala podatku dochodowego od osób fizycznych wynosi od 0% (zwolnienie z opodatkowania) do 40%. Zobowiązania są oparte na statusie osobistym podatnika, który zależy od jego dochodów i klasy podatkowej. Wydziela się trzy klasy podatkowe: Klasa 2 (podatnicy w związku małżeńskim, którzy rozliczają się wspólnie), Klasa 1a (podatnicy pośredni) i Klasa 1 (podatnicy rozliczający się samodzielnie). W konsekwencji istnieje 17 różnych stawek. Najniższy próg podatkowy – 8% obejmuje dochody od 11 265 EUR rocznie, najwyższy – 40% – powyżej 100 000 EUR.  Właściwym urzędem w zakresie podatków bezpośrednich dla ludności jest Administration des Contributions Directes (www.impotsdirects.public.lu/ ). Warto zauważyć, że Polska posiada umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania z Luksemburgiem, pozwalającą uniknąć podwójnego opodatkowania tego samego dochodu w Polsce i w Luksemburgu. Stawki podatku VAT w Luksemburgu wynoszą: super obniżone – 3% - żywność, leki, restauracje; obniżone – 8%; niskie – 14% - odzież dla dorosłych, wino; standardowe – 17% - alkohol, piwo, obuwie dla dorosłych. Podatek ten nazywa się „Taxe sur la Valeur Ajoutee” (TVA). Właścicwym urzędem w zakresie podatku VAT jest Administration de l’Enregistrement et des Domaines (www.aed.public.lu/index.php ). Składki na ubezpieczenie społeczne płacone przez pracodawcę to minimum 12,77% (zależnie od sektora i w związku z tym ryzyka wypadku). Składki na ubezpieczenie społeczne płacone przez pracownika to 12,95%. Obowiązek podatkowy jest powiększony o premię solidarnościową dla funduszu zatrudnieniowego, która wynosi 7% w odniesieniu do dochodu nie przekraczającego 150.000 euro i 9% dla dochodu powyżej tej kwoty.

      5.3. Nabywanie i wynajem nieruchomości
      W Luksemburgu nie obowiązują ograniczenia przy nabywaniu i wynajmie nieruchomości. Oprócz ceny określonej w ogłoszeniu trzeba jeszcze zapłacić prowizję agentowi (zazwyczaj w wysokości 1 czynszu + VAT) oraz kaucję właścicielowi (1–3 czynsze). Prowizja jest oczywiście bezzwrotna, ale kaucję można odzyskać w momencie wyprowadzania się, pod warunkiem że oddaje się mieszkanie bez usterek. Wynajem nieruchomości odbywa się za pośrednictwem agencji nieruchomości. Obcokrajowcy chcący wynająć nieruchomość muszą przedstawić kopię umowy o pracę, będącą w takiej sytuacji gwarancją stałego dochodu najemcy. Dodatkowo przedstawia się kopię paszportu oraz adres i nazwisko właściciela poprzednio wynajmowanego mieszkania. Po podpisaniu umowy przedwstępnej z agencją nieruchomości właścicielowi mieszkania przysługują 2 tygodnie na ostateczną zgodę na wynajęcie mieszkania konkretnej osobie. Pod względem cen nieruchomości Luksemburg zalicza się do trzech najdroższych stolic Europy (obok Londynu i Paryża). Na sytuację tę wpływa wysoka stopa życiowa oraz niska podaż mieszkań. Ze względu na wieloletnie zaniechania w sferze budownictwa mieszkaniowego większość lokali do wynajęcia pochodzi z lat 70-tych. Od 2006 r. rząd wdraża program budowy mieszkań na terenie całego kraju. Stosowane są liczne kredyty i odliczenia podatkowe zarówno dla właścicieli jak i wynajmujących (Pacte du logement). Mimo to ceny mieszkań utrzymują się na wysokim poziomie. Ceny w stolicy są o ok. 30% wyższe niż poza miastem i często znacznie wyższe niż w miastach przygranicznych Belgii, Francji i Niemiec. Średnia cena wynajmu mieszkania w WKL wynosi: 1 200 euro – 2 pokoje, 1 800 euro – 3 pokoje, 2 200 – 4 pokoje, 2 800 euro – 5 pokoi. W przypadku wynajmu domów ceny uzależnione są także od liczby pokoi i są zwykle wyższe o 25%. Średnia cena domu wynosi 597 785 euro, co przekłada się na 3 375 euro za 1 m2 a średnia cena mieszkanie to 365,000 euro (4625 euro z za 1 m2). Dwupokojowe mieszkanie w stolicy WKL może kosztować nawet 700-800 tys. Euro.
      W Luksemburgu istnieje duża oferta biur i pomieszczeń użytkowych. Cena wynajmu powierzchni biurowych waha się od 20 do 50 euro za m2, w zależności od atrakcyjności i standardu biurowca. Wiele firm, w tym małych i średnich przedsiębiorstw, firm konsultingowych i kancelarii wynajmuje i adaptuje na swe potrzeby domy mieszkalne, co pozwala na obniżenie kosztów prowadzenia działalności gospodarczej.

      5.4. System zamówień publicznych
      Podstawą prawną systemu zamówień jest Ustawa o zamówieniach publicznych z dnia 30 czerwca 2003 r. (nowelizacja) oraz rozporządzenie Wielkiego Księcia z dnia 7 lipca 2003 r. w sprawie przepisów wykonawczych do ustawy. W WKL obowiązują ogólne zasady europejskie dotyczące organizacji i przebiegu przetargów na realizację zamówień publicznych. Ustawa reguluje zasady ogłaszania, przeprowadzania i dziedzin objętych procedurą przetargową o udzielenie zamówień publicznych. Ogłoszenia o przetargach oraz wszystkie związane z nimi informacje zamieszczane są na stronach internetowych Ministerstwa Robót Publicznych (www.mtp.public.lu ). Organem pomocniczym w obszarze zamówień publicznych jest Komisja Kontrolna (Commission des Soumissions), działająca w ramach Ministerstwa Robót Publicznych. W skład Komisji wchodzi 9 członków, z czego 4 stanowią przedstawiciele samorządu zawodowego. Komisja ma charakter konsultacyjny, jej opinie nie są wiążące. Wiążące decyzje w przypadkach odwoławczych podejmują sądy odwoławcze.

      5.5. Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej
      W zakresie ochrony własności przemysłowej i intelektualnej w Wielkim Księstwie   Luksemburga obowiązuje Konwencja Beneluksu o ochronie własności intelektualnej (marek, wzorów i modeli), podpisana w Hadze 25 lutego 2005 r. Konwencja została przeniesiona na grunt krajowy w oparciu o wydane z mocą ustawy rozporządzenie Wielkiego Księcia z dnia 16 maja 2006 r. Zagadnienia związane z ochroną własności intelektualnej znajdują się w gestii Departamentu Badań, Własności Intelektualnej i Nowych Technologii Ministerstwa Gospodarki. Departament we współpracy z Luksemburskim Instytutem Nauki i Technologii pełni rolę urzędu wydającego patenty, oznaczenia marek oraz znaki tzw. marki krajowej. W Luksemburgu działa obszerny serwis informacyjny z zakresu ochrony własności intelektualnej.

       

      Przydatne linki i kontakty


       

      6. Przydatne kontakty i linki
       

      • Dwór Wielkiego Księcia: www.monarchie.lu
      • Rząd i Ministerstwa: www.gouvernement.lu
                                             o Ustawodawstwo i akty prawne: www.legilux.lu
      • Ministerstwo Spraw Zagranicznych: www.mae.lu
      • Ministerstwo Ekonomii: www.eco.public.lu
                                             o Departament Małych i Średnich Przedsiębiorstw i Przedsiębiorczości:  www.mcm.public.lu
      • Izba Deputowanych: www.chd.lu
      • Urząd Statystyczny STATEC: www.statec.lu
      • Ministerstwo Zrównoważonego Rozwoju i Infrastruktur: www.mddi.public.lu
                                            o Departament Zamówień Publicznych: www.mtp.public.lu
                                            o Departament Zagospodarowania Terytorium: www.dat.public.lu
                                            o Departament Środowiska: www.environnement.public.lu
                                            o Departament Transportu: www.mt.public.lu/transports
      • Okienko administracyjne dla obywateli i przedsiębiorców: www.guichet.public.lu
      • Agencja energetyczna: www.energieagence.lu
      • Krajowa Organizacja Turystyczna: www.ont.lu
      • Luxinnovation: www.luxinnovation.lu
      • Ochrona Własności Intelektualnej: www.brevet.lu
      • Izba Handlowa: www.cc.lu
      • Izba Rzemieślnicza: www.cdm.lu
      • Związek Przedsiębiorstw Luksemburga: www.uel.lu

      • Stowarzyszenie przedsiębiorstw i instytucji przemysłowych: www.fedil.lu

      • Luksemburski Rejestr Sądowy: www.rcsl.lu
      • Uniwersytet Luksemburski: www.uni.lu
      • Luksemburski Instytut Nauki i Technologii: www.list.lu
      • Izba Adwokacka: www.barreau.lu
      • Polacy w Luksemburgu: www.polska.lu

      • Luksembursko-Polski Klub Biznesu: www.lpbc.lu
      • Wszechstronne informacje dla cudzoziemców: www.asti.lu
      • Inspekcja Pracy i Górnictwa: www.itm.lu
      • Urząd miasta Luksemburga: www.vdl.lu
      • Informacje ogólne: www.luxweb.com
       

      8 LISTOPADA 2013 (OSTATNIA AKTUALIZACJA: 26 LISTOPADA 2014)

       

      Aktualizacja (informacje zaznaczone na żółto) - 31 marca 2015 r.

      Opracowanie: Paweł Dobosz

      8 listopada 2013 (ostatnia aktualizacja: 2 kwietnia 2015)

      Drukuj Drukuj Podziel się treścią: